به سایت photo-biography.net خوش آمدید.

زندگینامه کامل مرضیه

بیوگرافی مرضیه

    نام اصلی خدیجه اشرف‌السادات مرتضایی نام مستعار مرضیه تولد ۱ فروردین ۱۳۰۳ ۱۹۲۴ (میلادی) تهران ملیت ایران مرگ ۲۱ مهر ۱۳۸۹ (۸۶ سال) ۱۲ اکتبر ۲۰۱۰ پاریس سبک‌ها موسیقی کلاسیک ایرانی   خدیجه اشرف‌السادات مرتضایی با نام هنری...

بیوگرافی مرضیه

 

 

نام اصلی خدیجه اشرف‌السادات مرتضایی
نام مستعار مرضیه
تولد ۱ فروردین ۱۳۰۳
۱۹۲۴ (میلادی) تهران
ملیت ایران
مرگ ۲۱ مهر ۱۳۸۹ (۸۶ سال)
۱۲ اکتبر ۲۰۱۰ پاریس
سبک‌ها موسیقی کلاسیک ایرانی

 

خدیجه اشرف‌السادات مرتضایی با نام هنری مَرضیه (زاده ۱ فروردین ۱۳۰۳ خورشیدی – درگذشته ۲۱ مهر ۱۳۸۹ خورشیدی) خواننده ایرانی است.

 

زندگی‌نامه

خدیجه اشرف‌السادات مرتضایی با نام هنری مرضیه در ۱ فروردین سال ۱۳۰۳ در تهران در خانواده‌ای هنردوست چشم به جهان گشود و در ساعت ۱ ظهر ۲۱ مهر ماه سال ۱۳۸۹، در ۸۶ سالگی در اثر بیماری سرطان در پاریس درگذشت. پدر و مادرش از یک خانواده هنردوست بودند و هنرمندانی از قبیل مجسمه‌ساز، نقاش و مینیاتوریست و موسیقیدان در اقوامش بودند. اما مادرش بود که بطور خاص او را تشویق به خواندن کرد و در همه دوران زندگی‌اش از او پشتیبانی می‌کرد.

وی در مصاحبه‌ای درباره خود گفته‌بود:

«در زمانی که خانواده‌های ایرانی به ندرت فرزندان دخترشان را برای تحصیل علم می‌فرستادند پدر من با وجودی که یک فرد روحانی بود؛ مرا تشویق به آموزش تحصیلات مرسوم زمان نمود. وقتی که من آغاز به خواندن کردم خواننده شدن برای زنان خیلی غیر عادی بود و در عین حال یک خواننده در آن زمان باید هم دانش مدرسه‌ای می‌داشت و هم دانش کلاسیک موسیقی و هم چنین یک صدای خوب. در ضمن استادان موسیقی زیادی باید صدای او را تأئید می‌کردند و همچنین تئوری موسیقی را باید بخوبی می‌دانست. من سالهای زیادی را به آموختن در زیر نظر استادان بزرگ موسیقی ایرانی گذراندم پیش از اینکه شروع به خواندن کنم.»

مرضیه در سال ۱۹۴۲ (۱۳۲۱ خورشیدی) زیر نظر اسماعیل مهرتاش، استاد بزرگ موسیقی، فعالیت هنری خود را آغاز کرد. در ابتدا با بازی در نقش شیرین در نمایش «خسرو و شیرین» در تئاتر باربد در تهران به محبوبیت رسید. این نمایش که ۳۷ شب روی صحنه بود برای او یک کامیابی بزرگ و سریع به بار آورد و با استقبال بسیار مردم روبه‌رو شد. مرضیه پس از آن به چنان شهرت و مهارتی در خواندن آواز دست یافت که تصنیف‌نویسان و شاعران برای اجرای آثار خود توسط این هنرمند با یکدیگر رقابت می‌کردند.

جلب نظر روزافزون اساتید موسیقی او را به نخستین زن خواننده در برنامه گل‌ها بدل نمود. مرضیه در حدود ۱۰۰۰ آواز و ترانه در دوران شکوفایی هنریش خواند که در پیشرفت موسیقی ایرانی بسیار اثرگذار بود.

تصانیف دو صدایی

بانو مرضیه در طول دوره هنری خود ۵ بار تصانیف دو صدایی خواندن که ۳ بار آن با استاد بنان، یکبار با علی بهاری و یکبار هم با نوه دختری خود جانان خرم بوده چنگ رودکی که به جوی مولیان معروف شد با همکاری استاد بنان، آهنگسازی استاد روح‌الله خالقی و شعری از رودکی خلق شد همین تصنیف در کنسرت المپیا پاریس با همراهی جانان خرم نوه مرضیه و تنظیم مجدد توسط محمد شمس بازخوانی شد.

مطلع شعر:

بوی جوی مولیان آید همی / یاد یار مهربان آید همی

دواثر دیگر اجرا شده با استاد بنان مربوط به برنامه گلهای رنگارنگ ۲۵۴ و ۱۳۴ است که بصورت آواز ضبط و در دسترس است.

اما تصنیف دیگر که در سالهای نخست ورود مرضیه به دنیای هنر با همکاری بهاری سروده شده بود سالها بود که در گذر زمان از یادها و نظرها محو شده بود بطوری که خود مرضیه هیچگاه وجود چنین اثری را ابراز نکرد. بنابه گفته استاد بزرگ لشگری بعد ساخت تصنیف آقای لشگری احساس می‌کند بخشی از فضای تصنیف خالی است و نیاز به یک صدای مردانه دارد از همین رو از آقای بهاری که در استودیو مشغول نواختن ویلن بوده درخواست می‌کنند تا با مرضیه در این مورد همکاری کند و ایشان هم می‌پذیرند شعر تصنیف (موی سپید) از کارهای استاد کرمانشاهی است.

مطلع شعر:

ای شب ای شب کو صبح امیدم / رحمی آخر بر موی سپیدم

پس از انقلاب

مرضیه در سال ۱۳۷۳ از ایران رفت و در فرانسه به تشویق دوستانش مریم و هدایت‌الله متین دفتری پناهندگی گرفت. او در آنجا به شورای ملی مقاومت ایران اعلام پیوستگی کرد و در سفرهای گوناگون به کشورهای مختلف کنسرت‌های زیادی داد. در این دوران او با هنرمندان معروف و شاعران و آهنگسازان و نوازندگان مشهوری چون محمد شمس و شاپور باستان‌سیر و عماد رام و محمد علی اصفهانی و اسماعیل وفا یغمایی و راس پاپل و حمیدرضا طاهر زاده و هنرمند فقید بریتانیایی، لرد یهودی منوهین، کارهای متعددی ارائه نموده‌است.

ورود دوباره مرضیه به صحنه، به هر دلیل و با هر امکان، رویدادی جذاب و کنجکاو کننده برای شنوندگان آثار او در سال‌های پیش از انقلاب بود. رفتار و گفتار مرضیه نیز این رویداد را جذاب‌تر می‌کرد. در یکی از نخستین کنسرت‌هایش در لوس‌آنجلس، زمانی که شنوندگان با یکی از ترانه‌ها دست زدند، خطاب به آنها گفت: «من مطرب نیستم، وقتی می‌خوانم فقط گوش بدهید.». کنسرت به گزارش لوس‌آنجلس تایمز با «تدابیر شدید امنیتی» برگزار و عبور همه شرکت‌کنندگان از زیر ردیاب‌های فلزی، موجب ۴۵ دقیقه تاخیر شد.

 

درگذشت

مرضیه سال‌های پایانی عمرش را در پاریس گذراند. در فروردین ۱۳۸۹ دخترش هنگامه امینی را که مبتلا به بیماری سرطان بود از دست داد و چندی بعد خود نیز ظهر روز چهارشنبه ۲۱ مهرماه ۱۳۸۹، در سن ۸۶ سالگی بر اثر بیماری سرطان در بیمارستان آمریکایی‌ها در شهر پاریس درگذشت.

تنها پسر او که حاصل ازدواج دوم اوست در آمریکا زندگی می‌کند همچنین نوه دختری او جانان خرم بتازگی ترانه‌هایی خوانده که از جمله آن می‌توان به ترانه دختر کولی که سالها پیش مادربزرگش خوانده بود اشاره کرد جانان هم اکنون در پاریس زندگی می‌کند .

 

بیوگرافی مجید اخشابی + عکس   مجید اخشابی نام اصلی مجید اخشابی تولد ۲۷ دی ۱۳۵۱ ۱۷ ژانویهٔ ۱۹۷۳  تهران ملیت ایرانی سبک‌ها پاپ، سنتی س...
بیوگرافی فاطمه واعظی   پریسا نام اصلی فاطمه واعظی نام مستعار پریسا تولد ۲۵ اسفند ۱۳۲۸  شهسوار ملیت ایرانی سبک‌ها موسیقی کلاسی...
بیوگرافی داود آزاد + عکس   داود آزاد نام اصلی داود آزاد تولد ۱۳۴۲، ارومیه ملیت  ایران سبک‌ها موسیقی سنتی ایرانی سازها تار، سه‌تار...
بیوگرافی کورس سرهنگ‌ زاده + عکس   کورس سرهنگ‌ زاده نام اصلی کوروس سرهنگ‌ زاده تولد ۱۳۱۶ پاریز ملیت ایرانی   کوروس سرهنگ‌ زاده در سال ...
بیوگرافی سپیده افشار ( سپیده )   نام اصلی سپیده افشار نام مستعار سپیده تولد ۲۴ دی ۱۳۵۴ اصفهان ملیت ایرانی-آمریکایی سبک‌ها موسیقی پاپ، موسیقی...
بیوگرافی یونس دردشتی + عکس   یونس دردشتی نام اصلی یونس دردشتی تولد ۱۲۸۸ خورشیدی محله دردشت، اصفهان ملیت ایرانی مرگ ۱۰ اسفند ۱۳۷۴ نیویورک...
بیوگرافی گیتی پاشایی   گیتی پاشایی تهرانی زادروز ‎۲۳ خرداد ۱۳۱۹ ۱۳ ژوئن ۱۹۴۰ تهران درگذشت ‎۱۷ اردیبهشت ۱۳۷۴ (۵۴ سال) ۷ مه ۱۹۹۵ تهران علت...
بیوگرافی روژان   روژان تولد سنندج ملیت ایرانی کرد تبار سبک‌ها کردی کلاسیک سال‌های فعالیت از سال ۲۰۰۱   روژان نام ...
بیوگرافی مجید انتظامی آهنگساز بیوگرافی مجید انتظامی آهنگساز و مدرس موسیقی و پسر عزت الله انتظامی را ببینید. نام : مجید نام خانوادگی: انتظامی تاریخ تولد: 1326/12/18 مح...
بیوگرافی سعید محمدی + عکس   سعید محمدی ملیت ایرانی سبک‌ها موسیقی پاپ / راک سازها گیتار سال‌های فعالیت خواننده ، آهنگساز ، ترانه سرا و نو...
بیوگرافی معزز ارسوی   مُعزِز اَرسوی (به ترکی استانبولی: Muazzez Ersoy) از خوانندگان ترکیه است. «ارسوی» در زبان ترکی ترکیه یعنی از «تبار جوانمرد». معزز ارسو...
بیوگرافی پروانه سپانلو     پروانه سپانلو ملیت ایرانی مرگ ۱۴ خرداد ۱۳۹۱ (۶۲ سال) تورنتو |  کانادا سبک‌ها آهنگ‌های سنتی و بزمی ...
بیوگرافی ماریا کری   ماریا کری اطلاعات پس‌زمینه نام اصلی ماریا کری تولد ۲۷ مارس ۱۹۷۰ ملیت شهر نیویورک، نیویورک، ایالات متحده آمری...
بیوگرافی رستم میرلاشاری + عکس   رستم میرلاشاری، اهل بخش لاشار و خواننده شناخته شده بلوچ می‌باشد که سبک کاری اش غالبا تلفیقی از موسیقی بومی بلوچستان و موسیقی پاپ می‌باشد...
بیوگرافی امید + عکس   امید نام اصلی امید سلطانی نام مستعار امید تولد ۶ مرداد ۱۳۴۵ الیگودرز ملیت ایران سبک‌ها موسیقی پاپ فارس...