آشنایی با پل خواجو اصفهان

آشنایی با پل خواجو اصفهان

 

نام پل خواجو
کشور  ایران
استان استان اصفهان
شهرستان اصفهان
اطلاعات اثر
نام‌های دیگر پل شاه ، پل بابارکن‌الدین
نام‌های قدیمی پل حسن‌بیگ
کاربری پل
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۱۱۱
تاریخ ثبت ملی ۱۵ دی ۱۳۱۰

 

پل خواجو، در شهر اصفهان و بر روی رودخانه زاینده‌رود در شرق سی وسه پل قرار دارد.

نام

این پل را همچنین پل شاه، پل بابا رکن‌الدین (مسیر رفتن به خانقاه و آرامگاه بابا رکن‌الدین و تخت فولاد) و پل حسن‌بیگ (نام پل قبلی که در زمان شاه‌عباس تخریب شد و این پل به جای آن ساخته شد.) هم نامیده‌اند و از بناهای شاه عباس دوم صفوی است که در سال ۱۰۶۰ هجری قمری بنا شده‌است. در میانه پل خواجو، ساختمانی مخصوصی که به بیگربیکی شهرت دارد بنا شده است که برای اقامت موقتی شاه صفوی و خانواده او ایجاد شده بود و هم اکنون نیز وجود دارد و طاق‌های آن دارای تزئینات نقاشی بسیار زیبایی است و در واقع پل خواجو به خاطر معماری و تزئینات کاشیکاری آن از دیگر پلهای زاینده رود مشهورتر است. درازای پل ۱۳۳ متر و پهنای آن ۱۲ متر است. این پل را به نامهای دیگری نیز خوانده‌اند ولی به سبب قرار گرفتن در محله خواجو به پل خواجو بنام است.

ویژگی‌ها

پل خواجو به خاطر معماری و تزئینات کاشی‌کاری آن از دیگر پلهای زاینده رود مشهورتر است. این پل که در دوران صفوی یکی از زیباترین پلهای جهان به شمار می‌رفت، بیشتر به منزله سد و بند بوده‌است. در میان هریک از دو ضلع شرقی و غربی پل ساختمانی بنا شده که شامل چند اتاق مزین به نقاشی است. این ساختمان که (شاه نشین) نامیده می‌شود در آن دوره جایگاه بزرگان و امیرانی بوده که برای تماشای مسابقات شنا و قایقرانی بر روی دریاچه مصنوعی به این مکان فراخوانده می‌شدند. باقی‌مانده یک نیمکت سنگی تمام چیزی است که از صندلی پادشاه باقی‌مانده است. به سخن پروفسور اپهام پوپ و ژان شاردن، پل خواجو ” یک اثر تاریخی اوج معماری پل فارسی و یکی از جالب ترین پل‌هایی است که وجود دارند … که در کل آن ضرباهنگ و شرافت و عزت و ترکیب شاد ترین قوام، ابزار، زیبایی، و تفریح و سرگرمی وجود دارد”.

در گوشه‌های ضلع شرقی پل خواجو دو شیرسنگی وجود داردکه ظاهراً” نماد سپاهیان بختیاری محافظ اصفهان و زاینده رود هستند. این پل دارای ۲۴ دهانه‌است که از مکعب‌های به دقت تراش‌خورده ساخته شده و در بخش میانی، با سدهای چوبی برای گرفتن جلو رودخانه مسدود گردیده‌است. خواجو یکی از پل‌هایی است که در تنظیم جریان آب در رودخانه به دلیل وجود دروازه بند یا دریچه در زیر قوس‌هایش نقش داشته است. هنگامی که دریچه‌های سد بسته می شده است، سطح آب در پشت پل بالا امده سبب تسهیل آبیاری باغ‌های بسیاری در طول بالادست این پل می شده است.

نحوه مرمت این پل مورد انتقاد قرار گرفته است چون دست‌اندرکاران جمهوری اسلامی در سال ۱۳۸۸ با زیرپا گذاشتن اصل حفظ اصالت و سندیت طرح و ماده تشکیل‌دهنده اثر و تعویض سنگ‌های قدیمی پله‌ها با سنگ‌های جدید به اصلیت این بنای اصیل ایرانی آسیب زدند.

در اشعار و نوشته‌ها

شعرای اصفهان درباره پل خواجو اشعار زیبایی سروده و در این سروده‌ها زیبایی‌های آن را ستوده‌اند. از جمله این سروده‌ها قصیده بلند صائب تبریزی در وصف یکی از روزهای جشن و چراغانی در کنار این پل است. به نوشته تاریخ نگاران و پژوهشگرانی که درباره سلسله صفوی بررسی کرده‌اند، هدف شاه عباس دوم از ساختن پل خواجو پیوند دادن دو محله خواجو و دروازه حسن‌آباد با تخت فولاد و راه شیراز بوده‌است. گردشگران و جهانگردانی که در دوره‌های گوناگون به اصفهان آمده‌اند، زیبایی‌های پل خواجو را ستوده، آن را در زمره شاهکارهای جاودانه معماری ایرانی و اسلامی به شمار آورده‌اند.

 

مشکلات بند ناف جنین، آیا می دانید؟ بند ناف یک عضو لوله‌ای شکل باریک است که جنین را در رحم مادر به جفت متصل می‌کند. این عضو منبع تغذیه‌ی جنین است و وظیفه‌ی انتقال خون بین جنین و جفت...
قبل از بارداری، تیروئیدتان را چک کنید! زنانی که دچار پرکاری یا کم کاری تیروئید هستند قبل از اقدام به بارداری باید درمان شوند. رشد مغز جنین در ابتدای بارداری وابسته به هورمون تیروئید ما...
ورزش کردن در بارداری، فوایدش را می دانید! دانشجوی دکتری ورزش و دبیر دپارتمان ورزش و حرکات اصلاحی موسسه به رویان: پیشرفت تکنولوژی در زمینه‌های گوناگون موجب شده تا انسان جهت انجام فعالیت‌های...
مصرف روغن ماهی در بارداری، مفید یا مضر؟ یک آزمایش بالینی جدید نشان می دهد زنانی که در طول سه ماهه سوم بارداری خود روغن ماهی مصرف می کنند، خطر ابتلا به آسم در فرزندانشان تا یک سوم کاهش م...
چگونه ماهی شکم پر درست کنیم؟ ماهی شکم پر ماهی شکم پر همیشه یکی از لذیذترین غذاهای دریایی بوده است و عاشقان ماهی آنرا به هر غذایی ترجیح می‌دهند. با آشپزی آلامتو همراه شوید ت...
لکه بینی دارم، علت چیه؟ سوال:باسلام، خانمی35 ساله و متاهل هستم که مدت زمان پریودیم شش روزه ولی از روز شش تا روز ده لکه بینی دارم علل لکه بینی چه هست؟ و چه کار باید بکنم؟...
مهاجرت امید آهنگر به هلند مهاجرت امید آهنگر به هلند امید آهنگر بازیگر سریال پرطرفدار «علی کوچولو» در دهه 1360 این روزها در هلند زندگی مشغول تحصیل و فیلمسازی است و دل پری دارد....
کوکو سیب زمینی سوخاری، یک شام شیک و خوشمزه کوکو سیب زمینی یکی از بهترین ایده ها برای یک شام خوشمزه است. این بار به جای درست کردن کوکو سیب زمینی های همیشگی، یک کوکو سیب زمینی سوخاری با این دست...
عکس حدیث میر امینی با چشمان گریان همانطور که شاهد هستید حدیث منتظر بهانه است تا گریه کند و کاسه کوزه ها را بر سر ما بشکند. ...
مراقبت از پوست کودکان، تاثیر لیف گیاهی در کنار تمام دردسرها ومشغله‌هایتان برای نگهداری و تربیت فرزندتان، لیف حمام کوچک و بی اهمیت به نظر می‌رسد اما مهم است که محصولی ضد میکروب، ضد قارچ...
درمان نفخ معده در بارداری، راهکار یکی از عوارض بارداری که ممکن است از همان روزهای ابتدای بارداری شخص را دچار کند نفخ میباشد که با رعایت یکسری مسایل میتوان میزان آن را کمتر نمود .ب...
زندگی مشترک خوب، چگونه بسازیم؟ سوالبا سلام یک سری توضیحات جامع برای یادگیری قوانین بعد ز ازدواج به من بدین. جوابباسلامدوست گرامی این سوال بسیار کلی است و بیشتر شبیه به عنوان یک...
کالبدشکافی سرطان «زبان» سرطان زبان سرطان زبان علائم سرطان زبان درمان سرطان زبان و دهان سرطان زبان چیست سرطان زبان کوچک سرطان زبان عکس علائم سرطان زبان و دهان سرطان به زبان س...
کیست تخمدان، محل تشکیل/ کلیپ در مورد کیست پزشکان با حفره های در بدن سروکار دارند که می تواند همراه مایع باشد و این کسیت ها می تواند در همه جا بدن باشد. این کیست ها مخصوص به ت...
دلایل انجام سزارین، زنان بخوانند سوال:با سلام، من در زایمان اول با عمل اپیزویوتومی فرزند خودم رو به دنیا اوردم که مشکلات خاص خودش رو داشته برای بارداری دوم با توجه به درد و عذابی...