آشنایی با کاخ هشت بهشت اصفهان

آشنایی با کاخ هشت بهشت اصفهان

 

نام کاخ هشت بهشت
کشور  ایران
استان استان اصفهان
شهرستان اصفهان
اطلاعات اثر
کاربری موزه
دیرینگی دوره صفوی
دورهٔ ساخت اثر دوره صفوی
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۲۲۷
تاریخ ثبت ملی ۲۲ آذر ۱۳۱۳

 

کاخ هشت‌بهشت یکی از کاخهای تاریخی موجود در شهر اصفهان و ساخته‌شده در دوران صفویان است. از کلیه کاخ‌های باصفا و کلاه‌فرنگی‌هائی که در این دوره در کنار چهارباغ احداث شده بود فقط کاخ هشت‌بهشت باقی‌مانده‌است.

سبک معماری این بنا به شیوه اصفهانی است.

پیشینه

کاخ هشت‌بهشت – که روزگاری زیباترین کاخ عالم هم نامیده می‌شد – در سال ۱۰۸۰ هجری و به روزگار شاه سلیمان صفوی در نزدیکی باغ بلبل ساخته شد.

باغ وسیعی که عمارت در آن واقع شده جزئی از باغ بزرگ نقش جهان بوده‌است که شاه اسماعیل اول احداث کرد و در زمان جانشینان او بخصوص شاه عباس اول به قطعات متعددی تقسیم شد. باغ هشت بهشت در زمان شاه صفی وجود داشته است و در دوره دو شاه بعدی یعنی شاه عباس دوم و شاه سلیمان بر درختان این باغ زیبا افزودند. لازم به ذکر است کوشک باغ متعلق به زمان شاه سلیمان صفوی می باشد که در آن دوره باغ تکمیل و اصلاح گردید و در سال ۱۰۸۰ هـ . ق که با سومین سال سلطنت شاه سلیمان صفوی مقارن بود، به اتمام رسید و به گفته برخی تاریخدانان این باغ نشیمن هشت سوگلی حرم پادشاه بوده است، که ۴ نفر در طبقه همکف و ۴ نفر دیگر در طبقه اول سکنی گزیده بودند.

این بنای دو طبقه با طاقهای زیبا و تزئینات فراوان یکی از نمونه‌های درخشان معماری عصر صفویه به شمار می‌رود. این قصـر از همان ابتدای احداث «کاخ هشت بهشت» «هشت به هشت» و «هشت در بهشت» نامیده می‌شده‌است.

معماری

بخش مرکزی کاخ به صورت چهار صفه ساخته شده و ایوان آن رو به شمال است. سقفی که بر فراز این بنای ۴ صفه استوار است پوشیده از مقرنس‌های گچی خوش رنگ و خوش طرح است.

اتاقهای طبقه اول در چهار گوشه عمارت تزئیناتی از گچبری و نقاشی دارند. در طبقه دوم عمارت نیز مجموعه‌ای از رواق‌ها و اتاقها و طاقها و پنجره‌ها بر زیبائی آن می‌افزایند. این طبقه به راهروها و اتاقهای متعددی تقسیم شده که هر یک تزئینات خاصی دارند. در برخی حوض آب و در بعضی بخاری‌های دیواری تعبیه شده‌اند. دیوارها را نیز آینه‌های فراوان می‌پوشانیده‌اند. تمام سقف‌های کاخ را نیز موزائیک‌های بسیار عالی پوشانیده و دالانها و غلام‌گردش‌های بسیار زیبا و هماهنگ، آنها را احاطه کرده‌اند.

آنچه در این عمارت حائز اهمیت است ارتباطی است که میان فضاها و قسمت‌های مختلف آن پدید آمده‌است. این ارتباط باعث شده تا این عمارت در عین تنوع و گوناگونی و تعدد فضا از وحدت و یکپارچگی و تزئینات قابل توجه برخوردار شود.

تزئینات

تزئینات عمارت در دوران صفویه به حدی باشکوه و هنرمندانه بوده که سیاحان بسیاری زبان به تحسین آن گشوده‌اند. متأسفانه امروز از نرده‌های چوب زرنگار و قابها و جام‌های بلور و آلت‌های شیشه‌ای رنگارنگ ظریف اثری بر جای نمانده‌است چرا که در دوره‌های بعد از صفویه و بخصوص در عصر قاجاریان تغییرات بسیاری در آن داده شده‌است. این تغییرات به حدی است که برخی از سیاحان آن را از دوران قاجار به حساب آورده‌اند.

در اواخر دوران قاجار عمارت هشت بهشت به مالکیت خصوصی اشخاص در آمد و از زیورهای نفیس و گرانبهای دوره صفویه عاری گردید بطوری که امروز از آن همه شکوه و فریبندگی داخل کاخ و آب نماها و جوی‌های آب روان اثری بر جای نمانده‌است. با همه دخل و تصرفات زیبایی صفوی این بنا برجای مانده‌است چنان که آندره گدار باستان‌شناس و ایران‌شناس می‌گوید:

«… کاخ هشت بهشت با تالاری که از هر سو باز است و با چهار عمارت کلاه‌فرنگی در چهار گوشهٔ خود هنوز هم ترکیب اصلی و مختصری از لطف و ملاحت روزگاران گذشته را حفظ کرده‌است.»

ذکر این نکته مناسبت دارد که تزئینات این کاخ هشت‌گوشه که نشانه روحیه معماری و تزئینات اواخر دوره صفوی است به همراه ساختمان آن که میان باغ واقع شده‌است بعدها به فراوانی مورد تقلید قرار گرفته‌است.

در نظر سیاحان

کلیه سیاحان و جهانگردانی که از اصفهان بازدید کرده و موفق شده‌اند به درون کاخ هشت بهشت راه یابند آن را بهترین بناهای دنیا نامیده‌اند. یکی از آن‌ها کاخ هشت بهشت را با عبارت «… فرح‌انگیزتر از مجلل‌ترین کاخهای ممالک اروپایی» توصیف کرده‌است.

 

ناباروری زنان، چه حد قابل پیشگیری؟ خبری که باعث شگفت زدگی بسیاری از مردم جهان شد کشف ویروسی در بزاق زنان بود که ارتباط مستقیمی با ناباروری آنها دارد. این ویروس که به سادگی از طریق ...
بیماری های گوارشی در نوزادان/ صدای دکتر یکی از بیماری های در زمان نوزادی، مشکلات گوارشی که با خونریزی مقعدی نیز همراه بوده است. که این مشکلات گوارشی در نوزادان بعضی اوقات باعث این مطلب ...
دوقلو باردارم، کدام غربالگری را انجام دهم؟ اگر چند قلو باردار هستید پس کودکانی که در شکم دارید، یک رحم را با هم تقسیم کرده اند، اما این امر نه بر DNA آنها اثر سوء می گذارد و نه احتمال ابتل...
علت گریه کودک، سرم رفت معمولاً کودکان برای اجابت خواسته‌هایشان گریه می‌کنند و سر و صدا راه می‌اندازند. خواستن بستنی و شکلات بیشتر جزو مواردی است که کودکان را وادار به گ...
بارداری پوچ، چرا بعضی دچارش می شوند؟ علائم اولیه حاملگی رخ میدهد، قاعدگی به تاخیر میافتد و تست حاملگی مثبت می شود. حتی سونوگرافی طی هفته های اولیه نشان از تشکیل کیسه حامل جنین (ساک حاملگی...
غذای کمکی نوزاد، معرفی بهترین ها تغذیه کودک یکی از مسائل مهمی ست که باید به آن توجه شود .بیشتر نوزادان به صورت تکاملی آماده می شوند تا اولین طعم غذاهای جامد رو بین سنین ۴ تا ۶ ماه...
ارگاسم خشک و علل آن ارگاسم خشک و علل آن ارگاسم ،حالت فرح‌بخش روانی و جسمانی است که در اثر تحریک جنسی به دست می‌آید و با انزال، سرخ شدن یا تشنج همراه است. ارگاسم خشک...
فریز جنین، والدین جوان عجله کنند فریز جنین اصطلاحیست که شاید بسیاری از شما حتی به گوشتان هم نخورده باشد.در مبحث فریز جنین باید گفت:اگر تعداد تخمک ها زیاد باشد و باعث انجماد جنین ...
تربیت فرزندان، چگونه هم دردی کنیم؟ سوالبا سلام پسر بزرگم 11 سالشه ،2سال پیش پدرش براش یک دوچرخه خرید به 150هزار تومان ،امسال تابستون نمی رفت دوچرخه سواری ، دلیلش را پرسیدم میگه مدل...
تیک عصبی کودک، خوب میشه؟ یک روانشناس کودک معتقد است: تیک‌های دوران کودکی اغلب زودگذر هستند و راحت و خودبه‌خود از بین بروند، اما در صورت تداوم نیاز به پیگیری و درمان دارند...
مهارت یادگیری کودکان، ذوق کثیف کاری نتایج یک پژوهش جدید نشان می‌دهد، کودکانی که بیشتر اقدام به لمس کردن، چنگ زدن و چشیدن اشیای اطراف خود می‌کنند، از توانایی بهتری در یادگیری برخوردا...
طرز تهیه کرم بروله و بیسکوئیت کرم دار شکلاتی وب سایت روزیاتو: طرز تهیه کرم بروله و بیسکوئیت کرم دار شکلاتی را به شما آموزش داده ایم. برای تهیه این دسر خوشمزه در ادامه این مطلب با ما همراه باشی...
تغذیه در بارداری چندقلویی، ویتامین های لازم توجه به تغذیه و رژیم غذایی در هر زمانی از اهمیت بالایی برخوردار است. به خصوص زمانی که شما دو قلو، سه قلو و یا بیشتر باردارید. در این زمان قطعا می...
شیر دادن به بچه، کدام شیشه مناسب تر است؟ متخصصان در جدیدترین تحقیقات خود دریافتند شرکت های تولیدکننده کالاهای ارزان اغلب بطری های شیر را برای تغذیه کودکان نادرست علامت گذاری می کنند. برر...
تشخیص سرطان رحم، روش پیشگیری رئیس دانشگاه علوم پزشکی مازندران در حاشیه کنفرانس پیشگیری و غربالگری سرطان دهانه رحم با بیان اینکه سرطان رحم شایع‌ترین و دومین سرطان بعد از سرطان...