بیوگرافی صمصام‌ الدوله دیلمی

صمصام‌ الدوله دیلمی آرامگاه صمصام‌ الدوله دیلمی کجاست؟ دلیل مرگ صمصام‌ الدوله دیلمی تحقیق در مورد صمصام‌ الدوله دیلمی دین و مذهب صمصام‌ الدوله دیلمی نام اصلی صمصام‌ الدوله دیلمی

 

صمصام‌الدوله دیلمی (درگذشتهٔ ذی‌الحجه ۳۸۸ در ایران) دومین پسر عضدالدوله دیلمی و از امیران آل بویه بود. نام اصلی او ابوکالیجار مرزبان می‌باشد و لقب صمصام‌الدوله توسط خلیفه، الطائع به او داده شد.

زندگی

آغاز حکومت

با مرگ عضدالدوله در شوال ۳۷۲ قمری (مارس ۹۸۳ میلادی)، از آنجایی که وی جانشینی برای خود تعیین نکرده بود بزرگان قوم اعلام وفاتش را برای سه ماه به تعویق انداختند تا فرزندش ابوکالیجار مرزبان حاضر گردید و از خلیفه الطائع خواستند برای او فرمان صادر و لوازم سلطنت از قبیل خلعت و لواء و القاب را به او عطا کند. خلیفه پذیرفت و در محرم ۳۷۳ ق (ژوئن ۹۸۳ م) او را «صمصام‌الدوله» لقب داد. سپس مرگ عضدالدوله را آشکار ساختند و طبق وصیت او جسدش را در نجف به خاک سپردند.

اختلاف با شرف‌الدوله

با امارت صمصام الدوله، چون برادر دیگرش شیردل (ملقب به شرف‌الدوله) که از جانب عضدالدوله والی کرمان بود از مرگ پدر مطلع شد رهسپار فارس گردید و آنجا را به تصرف درآورد. پس از آن سپاهی را که صمصام‌الدوله به جنگ او فرستاده بود شکست داد. در سال ۳۷۵ یکی از سرداران بزرگ دیلمی به نام اَسوار به مخالفت با صمصام‌الدوله برخاست و بسیاری از سپاهیان به او پیوستند. آنان تصمیم گرفتند که از شرف‌الدوله فرمانبرداری کنند و ابونصر (ملقب به بهاءالدوله پسر سوم عضدالدوله که پانزده سال داشت) را به نیابت از طرف شرف‌الدوله در بغداد به فرمانروایی برسانند. اما چنین نشد و صمصام‌الدوله یکی از سرداران خود به نام فولاد زماندار را به جنگ اسوار فرستاد و او را شکست داد و ابونصر برادر کوچکتر خود را اسیر کرد و به زندان انداخت.

در همین سال شرف‌الدوله از شیراز به قصد اهواز بیرون آمد و آنجا را تصرف کرد. سپس بصره را نیز به دست آورد. چون صمصام‌الدوله از این موضوع آگاه شد به او پیشنهاد آشتی داد و دو برادر در ماه صفر سال ۳۷۵ قمری (ژوئن ۹۸۶) با یکدیگر پیمان بستند و شرط کردند که در عراق به نام شرف‌الدوله خطبه خوانده شود و صمصام‌الدوله در آنجا باقی بماند (به نیابت از طرف شرف‌الدوله) و شرف‌الدوله بر فارس و خوزستان و بصره حکومت کند و ابونصر از زندان آزاد گردد.

چندی بعد شرف‌الدوله به قصد تصرف بغداد به راه افتاد. سپاه صمصام‌الدوله هم از فرمان او سرپیچی کردند. وی ناگزیر با خواص خود نزد شرف‌الدوله رفت؛ اما به محض اینکه از مجلس او بیرون آمد، دستگیر شد. شرف‌الدوله در رمضان سال ۳۷۶ (ژانویه ۹۸۷) در حالی که صمصام‌الدوله را به بند کشیده بود وارد بغداد شد.

اختلاف با بهاءالدوله

شرف‌الدوله در اول جمادی‌الثانی ۳۷۹ (۶ سپتامبر ۹۸۹) درگذشت. وی در اوج بیماری فرمان کور کردن صمصام‌الدوله را صادر کرد که دستور او پس از مرگش انجام شد. پس از شرف‌الدوله برادر نوزده ساله‌اش ابونصر ملقب به بهاءالدوله به جای او نشست. بهاءالدوله از همان اوان امارت مواجه با مخالفت برادر بزرگترش صمصام‌الدوله شد. که علی‌رغم نابینایی، در فارس به طلب قدرت برخاسته بود و طالب سهم خود از قلمرو پدر بود. در سال ۳۸۰ بهاءالدوله به قصد تصرف فارس به خوزستان رفت و از آنجا وارد ارجان شد. پس از آن با سپاه صمصام‌الدوله به جنگ پرداخت و شکست خورد. آن دو سرانجام پیمانی بستند و قرار شد که فارس و ارجان متعلق به صمصام‌الدوله باشد و خوزستان و عراق متعلق به بهاءالدوله.

در سال ۳۸۲ چون صمصام‌الدوله اطلاع یافت که بهاءالئوله در نهان برای تصرف فارس آماده می‌شود، بر او پیشدستی کرد و خوزستان را به تصرف درآورد. این مناقشات تا سال ۳۸۶ ادامه یافت. در آن زمان فخرالدوله دیلمی نیز در ری فرمانروایی می‌کرد. بنابراین قلمرو آل بویه عملاً به سه سرزمین مستقل با سه امیر تقسیم شده بود.

سرانجام

در پایان قرن چهارم قمری (ده میلادی) ناآرامی و آشوب عراق و فارس را در بر گرفته بود. در سال ۳۸۸ (۹۹۸) صمصام‌الدوله به خوزستان حمله و بصره را اشغال کرد. بهاءالدوله و متحدانش بصره را پس گرفتند اما نتوانستند به پیروزی قطعی در مقابل صمصام‌الدوله دست یابند.

صمصام‌الدوله سرانجام در ذی‌الحجه ۳۸۸ (نوامبر ۹۹۸) در نزدیکی شیراز و توسط پسران عزالدوله بختیار کشته شد.

 

بیوگرافی دابویه   دابویه بنیان‌گذار دودمان دابویگان (گاوبارگان) و فرزند گیل گاوباره بود. این خاندان به مدت ۱۰۱ سال در طبرستان حکومت کردند. و از سلسله‌هایی بود...
بیوگرافی سلوکوس چهارم   سلوکوس چهارم فیلوپاتر (به یونانی: Σέλευκος Δ' Φιλοπάτωρ) پادشاه سلوکی میان سال‌های ۱۸۷-۱۷۵ (پیش از میلاد) بود. سرزمین پادشاهی او سوریه، میان...
بیوگرافی مرداویج تحقیق درباره مرداویج مرداویج در چه قرنی می زیست؟ عکس آرامگاه مرداویج بیوگرافی کامل مرداویج همسر و فرزندان مرداویج مرداویج نام اصلی مرداویج دلی...
بیوگرافی بابک خرمدین بابک خرمدین زندگی نامه بابک خرمدین آرامگاه بابک خرمدین زندگی نامه کامل بابک خرمدین نام اصلی بابک خرمدین مقاله درباره بابک خرمدین مرگ بابک خر...
بیوگرافی ارشک دوم لقب و القاب ارشک دوم دلیل مرگ ارشک دوم بیوگرافی ارشک دوم ارشک دوم اهل کجا بود؟ آرامگاه ارشک دوم ارشک دوم مقاله درباره ارشک دوم مقاله در مورد ا...
بیوگرافی شاهرخ افشار  شاهرخ‌ میرزا افشار دوران چهارمین پادشاه افشاریه از ۱۱۲۷ تا ۱۱۲۹ خورشیدی حاکم مشهد از ۱۱۲۹ تا ۱۱۷۴ خورشیدی زادروز ۱۱۱۲ خورشیدی ...
بیوگرافی لوئی چهاردهم عکس لوئی چهاردهم لوئی چهاردهم کی بود؟ لوئی چهاردهم اهل کجا بود؟ آرامگاه لوئی چهاردهم لوئی چهاردهم کیست؟ تحقیق در مورد لوئی چهاردهم عکس آرامگاه ل...
بیوگرافی هلاکو خان مغول   هولاکوخان نخستین ایلخان مغول دوران ۶۵۱ - ۶۶۳ ه. ق. ۱۲۵۶ - ۱۲۶۵ م. زادروز ۶۱۵ ه. ق. ۱۲۱۷/۱۲۱۸ م. مرگ شب یکشن...
بیوگرافی اردوان چهارم اشکانی   اَردَوان چهارم یکی از کسانی است که پس از مرگ بلاش یکم بیست و دومین شاه اشکانی زمام امور بخشی از ایران را در دست داشت. به خاطر نبردهای داخلی ...
بیوگرافی فرهاد یکم اشکانی   فرهاد یکم (اشک پنجم) پنجمین شاه اشکانی (ح۱۷۶- ح۱۷۱ پ.م.) و جانشین و پسر فریاپت بود. وی تپورستان را تسخیر کرد و طایفه مردها را مجبور نمود ...
بیوگرافی وردان اشکانی   وَردان یا بردان (اشک نوزدهم) نوزدهمین شاه ایران از خاندان اشکانی بود. او پسر اردوان سوم بود و پس از مرگ او بین وردان و برادرش اردوان (احتمال...
بیوگرافی خسرو سوم   خسرو سوم شاهنشاه ساسانی پیش از جوانشیر پس از شهربراز پدر کواد   خسرو سوم که پس از شهربراز به حکومت...
بیوگرافی داریوش سوم آخرین پادشاه هخامنشی   نگاره‌ای از جنگ داریوش سوم و اسکندر   داریوش سوم دوران ۳۳۶ تا ۳۳۰ پیش از میلاد (۶ سال) تاجگذاری ۳۳۶ پیش از میلاد...
بیوگرافی مظفرالدین‌ شاه قاجار   مظفرالدین‌شاه قاجار تاجگذاری ۱۲۷۵ خورشیدی، عمارت بادگیر تهران زادروز ۳ فروردین ۱۲۳۲ زادگاه تهران، ایران مرگ ...
بیوگرافی سلوکوس هفتم   سلوکوس هفتم فیلومتور پادشاه سلوکی بود. لقب او به زبان یونانی معنای مادردوست می‌دهد. این پادشاه به درستی شناخته‌ شده نیست و از روی سکه‌های...