بیوگرافی ابوالفضل بلعمی

 

محمد بن عبداللّه بلعمی مشهور به ابوالفضل بلعمی، بلعمی بزرگ یا خواجه بلعمی (درگذشت ۳۲۹ قمری/۳۱۹ خورشیدی) از دانشمندان و وزیران دورهٔ سامانی است. وی پدر ابوعلی بلعمی -صاحب کتاب تاریخ بلعمی- و نخستین وزیر از خاندان بلعمی است.

زندگی و فعالیت‌ها

ابوالفضل بلعمی وزیر دانشمند ابو نصر سامانی بود. وی در توسعهٔ زبان فارسی خدمات بزرگ و ازرشمندی داشته است. وی پدر ابوعلی بلعمی صاحب کتاب تاریخ بلعمی است. وی از خاندانهای معروف خراسان بود و وزارت امیر اسماعیل و امیر نصر احمد سامانی را عهده دار بود. در سال ۳۲۹ هجری قمری توسط خمارتکین از امرای ترک خراسان کشته شد. وی در علم حدیث، تاریخ، تفسیر و کلام تبحر داشت. دانش وی در علوم مختلف در ترجمه‌ای که وی از تاریخ طبری تحت عنوان تاریخ بلعمی کرده است نمودار است.

در بسیاری از مواقع بلعمی مطالبی را به ترجمه افزوده و یا بخشهایی را اصلاح نموده و البته در این کار شرط امانت را رعایت کرده و ضمن بیان اصل مطالب محمد جریر طبری اصلاحات و یا افزوده‌های خود را نیز مشخص کرده است. دیدگاه وی نسبت به ویژگی‌های انبیا معقولتر از محمد جریر طبری است و تفاسیری که وی برای رخدادهای تاریخی ذکر می‌کند همواره معقول تر از تفاسیر طبری است.

 

ناصرخسرو هنر و گوهر ابوالفضل بلعمی را این چنین وصف کرده است:

بوالفضل بلعمی بتوانی شدن به فضل گر نیستی به نسبت بوالفضل بلعمی

ابوالفضل بلعمی و رودکی

رودکی -پدر شعر فارسی- و ابوالفضل بلعمی به یکدیگر علاقهٔ بسیار داشته‌اند، چنانکه ابوالفضل بلعمی گفته است «در عرب و عجم، رودکی را نظیری نیست». درمقابل رودکی نیز بلعمی بزرگ را مدح بسیار گفته است و صله دریافت می‌کرده است.

گویا این بیت را رودکی در مدح خواجه بلعمی گفته است:

چه فضل میرابوالفضل بر همه ملکان چه فضل گوهر و یاقوت بر نبهره پشیز

 

و نیز رودکی در قصیدهٔ مشهورش در ستایش ابوجعفر بن بانویه گوید:

یک صف میران و بلعمی بنشسته یک صف حرّان و پیر صالح دهقان
بیوگرافی احمد بن عماد الدین احمد بن عماد الدین پزشک ، نویسنده و شیمیدان مسلمان ایرانی بود. او احتمالاً از اهالی نیشابور بوده است. از زندگی وی اطلاعات زیادی یافت نشده و شهرت او به...
بیوگرافی امین شکراللهی   امین شکراللهی رشته فعالیت علوم کامپیوتر، ریاضیات٬نظریه اطلاعات محل کار دانشگاه‌ای‌پی‌اف‌ال بنیان گذار کدهای رپتور ...
بیوگرافی ابواسحاق احمد ثعلبی   نام: ثعلبی نیشابوری عنوان: امام ابو اسحاق احمد بن محمد ثعلبی نیشابوری مرگ: ۴۲۹قمری/ ۱۰۳۵ ۱۰۳۶ میلادی منطقه: نیشابور ...
بیوگرافی مهرناز گلچین فر   مهرناز گلچین فر ملیت ایرانی نقش‌های برجسته مخترع و پژوهشگر   مهرناز گلچین فر (به انگلیسی: Mehrnaz Golchinfar)...
بیوگرافی آندره ماری آمپر   آندره-ماری آمپِر (به فرانسوی: André-Marie Ampère) ‏(۲۰ ژانویه ۱۷۷۵ - ۱۰ ژوئن ۱۸۳۶ میلادی) ریاضیدان، فیزیکدان و مکتشف فرانسوی است. وی به‌...
بیوگرافی رضا قوامی‌ پور   رضا قوامی‌پور کومله متولد ۳۰ دسامبر ۱۹۹۲  لنگرود، ایران اقامتگاه اهل گیلان و ساکن رشت نهادها مرکز تحقیقات مکاترونیک ش...
بیوگرافی رابرت بویل   رابرت بویل (به انگلیسی: Robert Boyle) ‏ (۲۵ ژانویه ۱۶۲۷ در لیزمور کاسل ایرلند - ۳۰ دسامبر ۱۶۹۱)، شیمی‌دان، فیزیک‌دان، فیلسوف طبیعی و مخت...
بیوگرافی شهرام امیری   شهرام امیری زادروز ۱۷ آبان ۱۳۵۷ کرمانشاه محل زندگی اصفهان ملیت  ایرانی پیشه پژوهش‌گر سال‌های فعالیت ...
بیوگرافی اسماعیل جباری زندگی نامه اسماعیل جباری دانشگاه اسماعیل جباری اسماعیل جباری اسماعیل جباری چند سالشه؟ عکس اسماعیل جباری تحقیق در مورد اسماعیل جباری اسماعیل جباری...
بیوگرافی بلز پاسکال   بلِز پاسکال (به فرانسوی: Blaise Pascal) ‏ (۱۶۶۲ - ۱۶۲۳) ریاضی‌دان، فیزیک دان و فیلسوف فرانسوی که در سال‌های پایان عمر کوتاهش به الهیات ر...
بیوگرافی علی خادم‌ حسنی   علی خادم‌حسنی ویکی پدیا دانشگاه علی خادم‌حسنی زندگی نامه کامل علی خادم‌حسنی شاگردان علی خادم‌حسنی آیا علی خادم‌حسنی ازدواج کرده است؟ ...
بیوگرافی دکتر هاراطون داویدیان هاراطون داويديان دكتر هاراطون داويديان دکتر هاراطون داویدیان بیوگرافی دکتر هاراطون داويديان زندگی نامه دکتر هاراطون داويديان آشنایی با دکتر هارا...
بیوگرافی رستم گرگانی   رستم گرگانی پزشک ایرانی میانه قرن ۱۶ میلادی بود که در هند زندگی می کرد. رستم پزشک مخصوص دو تن از سلاطین دکن بود، ملک احمد شاه اول(۱۵۱۰-۱۴...
بیوگرافی حاکم حسکانی   نام: عبید الله بن عبد الله حسکانی عنوان: حاکم حسکانی زادروز: مرگ: ۴۹۰قمری/ ۱۰۹۷ میلادی در نیشابور تبار: عرب ای...
بیوگرافی ابومنصور موفق هروی ابومنصور موفق هروی، فرزند علی، پزشک و داروشناس ایرانی در سدهٔ ۴ و ۵ هجری قمری بوده‌است. او نویسندهٔ کهن‌ترین کتاب فارسی موجود در داروشناسی است. ...