بیوگرافی لرتا + عکس

بیوگرافی لرتا + عکس

 

لرتا
نام اصلی لرتا هایراپتیان تبریزی
Լորետա Հայրապետեան
زمینه فعالیت تئاتر سینما و تلویزیون
تولد ۱۲۹۰ خورشیدی
۱۹۱۱ (میلادی) محله زرگنده تهران ایران
مرگ ۷ فروردین ۱۳۷۷
۲۸ مارس ۱۹۹۸ وین Vienna اتریش اتریش
ملیت ایرانی ارمنی تبار
پیشه بازیگر
سال‌های فعالیت در تئاتر -۱۳۱۴ در سینما ۱۳۵۳-۱۳۴۹
همسر(ها) عبدالحسین نوشین (۱۳۵۰-۱۳۱۳)
فرزندان کاوه
مدرک تحصیلی رشته تئاتر دانشگاه مسکو

 

لرتا با نام کامل لرتا هایراپتیان تبریزی (به ارمنی: Լորետա Հայրապետեան) (۱۲۹۰ – ۷ فروردین ۱۳۷۷) بازیگر تئاتر و سینما. در ۱۳۳۲ از ایران رفت و سپس در ۱۳۴۲ بازگشت

 

زندگی
لرتا هایراپتیان در سال ۱۲۹۰ در تهران متولد شد به مدرسه ی فرانسوی ژاندارک رفت و از کلاس سوم دبستان خود را به مدرسه روس ها منتقل کرد وارد گوره تئاتری مدرسه شد و در ده سالگی بر صحنه رفت. در چهارده سالگی در نمایشی موزیکال به کارگردانی ساتنیک آقابابیان (ساتو پری) در تئاتر گراند هتل (در نقش یک غنچه گل) ظاهر شد و در پانزده سالگی برای بازی در نمایش های هایک کاراکاش به آموختن زبان فارسی پرداخت. پس از گرفتن دیپلم از مدرسه ی روس ها لرتا فعالیت تئاتری اش را به طور حرفه ای دنبال می کند و به زودی گل سرسبد گروها و مجامع تئاتری دوران خود می شود و در کلوپ موزیکال کمدی اخوان کمدی ایران جامعه ی باربد گروه نکیسا کانون ایران جوان کانون صنعتی مجمع تئاترال تهران همراه با چهره های برجسته ی تئاتر همکاری می کند. در سال ۱۳۱۲ در نمایش های واهرام پاپازیان (کارگردان و بازیگر بزرگ تئاتر ارمنستان و روسیه که به دعوت سازمان شیر و خورشید برای احیاء تئاتر به ایران آمده بود) بازی می کند و در همین سال در سه نمایش (تابلو) از داستان های شاهنامه در جشن هزاره فردوسی (که به همت نوشین و مجتبی مینوی و حسین خیرخواه در کلوب فردوسی برگزار شد به ایفای نقش می پردازد.
در هجده سالگی در تعدادی از نمایش‌های ویلیام شکسپیر به کارگردانی واهرام پاپازیان بازی کرد و در ۱۳۱۴ پس از ازدواج با نوشین فعالیت تئاتری اش را گسترش داد و در کلوب ایران در نمایش اتللو بازی کرد از دیگر نمایش هایی که بازی کرده میتوان به ولپن پرنده آبی و چراغ گاز اشاره کرد.
در سال ۱۳۱۳ با عبدالحسین نوشین (برجسته ترین چهره ی تئاتری وقت) ازدواج می کند. در سال ۱۳۱۶ همراه با نوشین و خیرخواه به جشنواره ی تئاتر مسکو دعوت می شود. در بازگشت به ایران گروه نوشین چندین نمایش (ولپن مستنطق سرنوشت پرنده آبی شنل قرمز) در تئاتر سعدی بر صحنه می برد که لرتا مثل همیشه نقش اول زن را برعهده دارد. در پی کودتا و تعطیلی تئاترها و غارت تئاتر سعدی نوشین دستگیر می شود به زندان می افتد اما ارتباطش را با جریان تئاتر قطع نمی کند. لرتا در این دوره با جمعی از یاران نوشین نمایش نامه هایی را که او در زندان می نوشت یا ترجمه می کرد به اجرا در می آورد. در سال ۱۳۳۲ (پس از خروج پنهانی نوشین از زندان و کشور) لرتا نیز از طریق فرانسه برای پیوستن به او به شوروی رفت و در دوران هجرت (۱۳۳۲ تا ۱۳۴۲) در استودیوی تئاتر هنری مسکو تحصیل کرد. با اعلام ممنوع الورود بودن نوشین لرتا به ایران بازگشت و همراه با همکاران قدیمی تئاتر کسری را تشکیل داد و به عنوان اعلام موجودیت نمایش “گناهکاران بی گناه” را بر صحنه برد.
در دهه پنجاه او به جمع جوانان “کارگاه نمایش” می پیوندد و در چند نمایش (به کارگردانی آربی آوانسیان ایرج انور و داریوش فرهنگ) بازی می کند. به افتخار پنجاه سال خدمت تئاتری سالن چارسو (در مجتمع تئاتر شهر) با اجرای نمایش “خلوت خفتگان” (به کارگردانی آربی آوانسیان و بازی لرتا و سوسن تسلیمی) به نام لرتا افتتاح می شود و …
لرتا هایراپتیان بدون تردید در قلمرو تئاتر حضوری تاریخی دارد و به وِیژه پس از همفکری و همکاری با نوشین زندگی او با حساس ترین و مهم ترین برهه ی تاریخ سیاسی تئاتر معاصر ایران گره خورده است اما حضور او در سینمای ایران بیشتر شبیه به یک زنگ تفریح است.
نخستین فبلمش را در ۱۳۴۹ نام به شب اعدام (داود ملاپور) بازی کرد و سپس در پنج فیلم دیگر حضور یافت که همگی در سال‌های ۱۳۵۰ و ۱۳۵۱ تولید شدند که از آن جمله همای سعادت به عنوان یک محصول مشترک با هند و اسرار گنج دره جنی به کارگردانی ابراهیم گلستان قابل اشاره اند. هم چنین در فیلم احساس داغ و معرکه نیز با کارگردان ارمنی روبیک زادوریان همکاری کرد . مجموعه تلویزیونی خسرو میرزای دوم (نصرت کریمی) آخرین کار تصویری این بانوی بازیگر است.
در ۱۳۵۸ همراه تنها پسرش کاوه از ایران مهاجرت کرد و سال‌های آخر عمرش را در وین-اتریش گذراند در ۱۳۷۷ درگذشت

 

آثار
نمایش ها
عمده نمایش های لرتا عبارتند از:

اتللو (۱۳۱۴)
ازدواج به سبک ایتالیائی
اودیپوس شهریار
اوژنی گرانده
بادبزن خانم ویندرمیر
پرنده آبی
پیراهن ابریشمی
تاجر ونیزی
توپاز
چراغ گاز
دو جلاد
سرگذشت وشمگیر
شنل قرمز
عشق و اتفاق
گناهکاران بی گناه
مردم
مستطق
ولپن

 

سینمایی

ردیف نام فیلم سال کارگردان
۱ شب اعدام ۱۳۴۹ داوود ملاپور
۲ احساس داغ ۱۳۵۰ روبیک زادوریان
۳ معرکه ۱۳۵۰ روبیک زادوریان
۴ همای سعادت ۱۳۵۰ فابی چاناکیا
۵ باشرف‌ها ۱۳۵۱ قدرت الله بزرگی
۶ اسرار گنج دره جنی ۱۳۵۳ ابراهیم گلستان

 

 

بیوگرافی کاظم هژیرآزاد + عکس   کاظم هژیرآزاد تولد ۱ فروردین ۱۳۲۹ تهران، ایران پیشه بازیگر سال‌های فعالیت ۱۳۴۹ تا کنون همسر(ها) زویا امامی فرزندان آرمان هژیرآزاد ...
بیوگرافی پوری بنایی + عکس بیوگرافی پوری بنایی+ عکس   نام اصلی صدیقه بنایی زمینه فعالیت سینما تولد ۱۹ مهر ۱۳۱۹ اراک، ایران محل زندگی تهران ملیت ایرانی پیشه ...
بیوگرافی آیلین ویگن + عکس بیوگرافی آیلین ویگن + عکس     آیلین دردریان معروف به آیلین ویگن (زاده ۱۳۳۱ در تهران)هنرپیشه سینمای ایران در پیش انقلاب زندگی...
بیوگرافی جنیفر جونز   جنیفر جونز نام اصلی فیلیس لی ایسلی زمینه فعالیت بازیگر تولد ۲ مارس ۱۹۱۹ اوکلاهما مرگ ۱۷ دسامبر ۲۰۰۹ میلادی (...
بیوگرافی آرش مجیدی + عکس بیوگرافی آرش مجیدی + عکس   آرش مجیدی تولد ۱۳۵۳ آباده ملیت ایرانی پیشه بازیگر همسر(ها) ميليشيا مهدي‌نژاد فرزندان ميشا   ...
بیوگرافی حدیثه تهرانی + عکس   حدیثه تهرانی نام اصلی حدیثه تهرانی زمینه فعالیت سینما تولد ۱۳۶۳ خورشیدی  محله نارمک تهران ملیت  ایران پ...
بیوگرافی امین امینی   امین امینی نام اصلی امین کردوانی زمینه فعالیت کارگردان فیلم‌نامه‌نویس تهیه‌کننده تدوین‌گر بازیگر تولد ۱۳۰۹ مش...
بیوگرافی استیو مک‌ کوئین   استیو مک‌ کوئین نام اصلی ترنس استیو مک‌ کوئین تولد ۲۴ مارس ۱۹۳۰ بیچ گروو، ایندیانا، آمریکا مرگ ۷ نوامبر ۱۹۸۰ میلا...
بیوگرافی رسول نجفیان + عکس   رسول نجفیان زمینه فعالیت بازیگر، خواننده، نوازنده، مجری، نویسنده تولد ۲۸ دی ۱۳۳۸ تهران رسول نجفیان (زاده ۱۳۳۸، تهران) بازیگر و خوان...
بیوگرافی نوش‌آفرین + عکس   نوش‌آفرین نام اصلی فاطمه عبدی گلنگشی نام مستعار نوش آفرین تولد فروردین ۱۳۳۵ مارس ۱۹۵۶ روستای گلنگش شهرستان رودب...
بیوگرافی صدیقه کیانفر + عکس   صدیقه کیانفر زمینه فعالیت سینما و تلویزیون تولد ۱۳۱۱ آبادان ملیت ایرانی پیشه بازیگر سال‌های فعالیت ۱۳۶۸ - تاکنون   صدیقه...
بیوگرافی نادر سلیمانی و همسرش پری صمدی + عکس خانوادگی .    زندگی خصوصی نادر سلیمانی + عکس خانوادگی             نادر سلیمانی متولد ۱۴ اسفند ۱۳۴۵ در آبادان، بازیگر است   فارغ التحصیل رشته بازیگری است، عا...
بیوگرافی مسعود اسداللهی   مسعود اسداللهی زمینه فعالیت سینما و تلویزیون تولد ۱۳۲۳ خورشیدی تهران، ایران همسر مهرنوش ( خواننده ) فرزندان ...
انگین اوزتورک از پادشاه سلیم تا فاطما گل شاهزاده سلیم شاهزاده سلیم در حریم سلطان شاهزاده سلیم دوم شاهزاده سلیم و همسرش شاهزاده سلیمان شاهزاده سلیم عثمانی شاهزاده سلیم حریم سلطان شاهزاده سلیم...
بیوگرافی علی دهکردی + عکس   علی دهکردی علی‌ اسماعیل پور دهکردی زمینه فعالیت بازیگر سینما و تلویزیون تولد ۱۳۴۴ شهرکرد، ایران ملیت ایرانی همسر(ها) آفرین چیت‌س...