معرفی ساز سرنا

 

معرفی ساز سرنا

معرفی ساز سرنا
در کشور ما این ساز تحت عناوین نظیر به زرنا – ذرنا – ذورنا نامیده می شود. ساز سرنا در بین اقوامی نظیر بلوچ ها – کردها – گیلانها – ترک ها و فارس و مازندران وجود دارد. البته در همه اقوام به این نام معروف نیست مثلاً در میان بلوچ ها به شیدی ( shidi ) در میان کردها شمال خراسان به پیق ( pjg ) معروف است در مازندران به سرنا ( serna ) یا درنا ( zerna ) معروف است.

ساز سرنا معمولاً به دسرکوتن یا نقاره همراه است. در مازندران از سرنای نوع بم بیشتر استفاده می شود.
سرنا از چهار قسمت تشکیل شد :
۱ – قمیش

۲ – لب گیر

۳ – انبرک

۴ – بدنه ساز
۱ – قمیش : از نوعی نی نرم به نام آکس ( aks ) تهیه می گردد که آن را با آب ولرم می خیسانند و داخل دهان قرار می دهند و بوسیله مجرای باریکی که در وسط قمیش قرار دارد بازدم سرنا می شود. طول قمیش که به لب گیر بسته می شود حدود ۱ تا ۲ سانتیمتر است.

 

۲ – لب گیر : بصورت دایره ای واشر مانند است. که جنس آن فلزی است و ما بین لب نوازنده و سرنا قرار می گیرد قطر آن ۴ سانتیمتر یا کمتر و طول آن ۱۴ سانتیمتر یا کمتر است.

۴ – بدنه سرنا : بصورت لوله ای مخروطی از جنس چوب شمشاد یا آزاد یا گردو ، گاهی اوقات هم از توت ساخته می شود. اما نوع شمشاد صدا دهی بهتری دارد.
انتهای بدنه سرنا بصورت مخروطی و مثل سازهای شیپوری طراحی شده است. سرنای مازندرانی ۶ سوراخ در قسمت بالا و یک سوراخ در قسمت پایین دارد. قبل از نواختن ساز آن را با آب ولرم خیس می نمایند ، اینکار برای صدا دهی بهتر است.

طول سرنا کامل نبوده و از ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر و در بعضی نقاط تا ۶۰ سانتیمتر می رسد. سرنای بلند تر صدای بم تری نسبت به سرنای کوتاهتر دارد. حدود صوتی صدای سرنای مازنداران دو اکتاو است . سرنا را بصورت نفس برگردان می نوازند .

 

معرفی ساز سرنا

آهنگهای مخصوص سرنا شامل :

پیشنمازی – یک چوبه – دو چوبه – سه چوبه – ترکمنی – کتولی – ورساقی و … است .
این ساز همواره در اعیاد – جشن ها – مراسم ورزشی و … نواخته می شده است.
ریشه لغت سرنا
سُرنا و کَرنا هر دو به معنی بوق و با لغت (به انگلیسی: Horn) در انگلیسی از یک ریشه می‌باشند. در اصل در میان اقوامی که زبان هند و اروپایی اولیه را صحبت می‌کردند این ساز به علت اینکه از شاخ حیوانات ساخته می‌شد به این اسم نامیده شده است. شاهد دیگری که به این ادعا و مشابهت مهر تائید می‌زند نام ذوالقرنین، به معنی دارنده دو شاخ است. قَرن که مُعَرَّب کَرن است (که در اسم کَرنا مشاهده می‌شود) به معنی شاخ می‌باشد. البته سُرنای کنونی به مراتب از بوقهای شاخی اولیه پیشرفته تر است، ولی عضوی از خانواده سازهای بادی یا بوقی به شمار می‌آید.
سرنا در ایران
سرنا سازی نه تنها محلی، بلکه قدیمی است. در اشعار شعرای ایران بسیار نام سرنا، سورنا و سورنای آمده است. این ساز در سیستان و بلوچستان ، خراسان و لرستان از دیرباز رواج داشته و حتی امروزه نیز در مجالس شادی و به هنگام خواندن ترانه های محلی این نواحی بکار می رود. در نواحی لرستان سرنای کوچک و در نواحی بختیاری سرنای بلند معمول است، سرنای محلی معمولاً با دهل نواخته می‌شود. در میان سرنا نوازان مشهور ایرانی می توان از علی‌اکبر مهدی‌پور دهکردی، نوازنده نوروزنامه یا همان موسیقی هنگام تحویل سال نو و نیز رضا مریدی دلفان و شامیرزا مرادی مشهورترین نوازنده سرنای کوچک (کوتاه) نام برد.

فیلم های فرهاد قائمیان فیلم شناسی زمانی برای عاشقی (1392) استرداد (۱۳۹۰) روز رستاخیز (۱۳۸۸) تهران در جستجوی زیبایی (اپیزود سوم، تهران، سیم آخر)(۱۳۸۷) ...
آرامگاه ایرج قادری کجاست؟ خاک سپاری ایرج قادری طبق خواست همسرش در همان روز مرگ او (۱۷ اردیبهشت) و در آرامگاه بهشت سکینه در کرج برگزار شد. طبق وصیت ایرج قادری کلیه هزینه مراسم و...
لنجو یا ماهی آب پز؛ غذای محلی استان سیستان و بلوچستان وب سایت نمناک: لنجو یا ماهی آب پز یکی از غذاهای محلی استان سیستان و بلوچستان است. در سیستان به دلیل وفور ماهی تنوع زیادی در تهیه ماهی وجود دارد. به ...
علت پارگی رحم چیست؟ هنگام زایمان یا زمان خروج جفت، ممکن است یک پارگی در دیواره‌ی رحم و اغلب در محل برش سزارین قبلی به وجود بیاید که به این عارضه، پارگی رحم می‌گویند....
عوارض داروهای هورمونی نازایی، می دانید؟ مریم افتخار متخصص زنان،زایمان و نازایی گفت: با توجه به افزایش سرطان سینه و تخمدان در چند سال اخیر و همچنین شیوع ناباروری باید به شیوه های جدید در...
سزارین بعد از هفته چهلم، خطرناکه؟ نوزاد معمولا بین هفته های ۳۷ تا ۴۲ بارداری به دنیا می آید. در اکثر موارد، زایمان در هفته ۴۰ بارداری اتفاق می افتد. این ۴۰ هفته از آخرین تاریخ عادت ماه...
بین مصرف آنتی بیوتیک و خواب آلودگی چه ارتباطی وجو دارد آنتی بیوتیک ها یکی از انواع داروهایی هستند که استفاده از آن ها حتما باید با نسخه پزشک و تحت نظر پزشک صورت گیرد.تجویز آنتی بیوتیک در مواقعی که بدن د...
بازی بچه ها، خیلی منظم باشه خوبه؟ سوالباسلام.من یک پسر دوسال و ده ماهه دارم که چند وقتیه بازی هاش خیلی منظم شده به طوریکه قبلن با اسباب بازیهاش بازی میکرد اما الان خیلی مرتب اونار...
چگونگی کنترل دیابت بارداری سوالسلام خانم دکتر من دیابت بارداری گرفتم. دکتر تغذیه به من گفت ماست پرچرب و چیزهای چرب بخور. البته اندازش رو برام مشخص کرده. میخواستم بدونم نظر ...
غذای کمکی نوزاد شش ماهه، چی بدم؟ سوالباعرض سلام و خسته نباشید دخترم 6ماه و 27 روزش هست از ماه آینده کم کم باید شروع به خوردن غذا بکنه میخواستم بدونم برای شروع چه چیزهایی باید داد...
نوزادم لاغره، معیار سنجش چیه؟ وزن گیری هر نوزاد نسبت به نمودار رشد و وزن تولد خود کودک سنجیده می شود...
افزایش هوش جنین، توصیه های سنتی مامک هاشمی‌حبیب‌آبادی ، با اشاره به اینکه برای افزایش هوش و سلامت جنین باید اصول کلی رعایت شود، اظهار کرد: در احادیث آمده «کُندر» برای افزایش هوش...
آشنایی با با طراح لباس های محمدرضا گلزار   استایلیست محمدرضا گلزار از حدود سال 2008 تا به امروز کارهای طراحی و انتخاب لباس این هنرمند را در مراسم های مختلف برعهده دارد  او که پیش از ش...
مراقبت از نوزاد، مادران باید بدانند قبل از بچه دار شدن باید خودتان را از لحاظ جسمی و روحی آماده کنید و نسبت به تغییراتی که بعد از بچه دار شدن تجربه می کنید، آگاه باشید. به عبارت دیگ...
افسردگی پس از زایمان، غیر قابل پیشگیری؟  شهره جلالی، کارشناس مامایی در خصوص اختلال افسردگی پس از زایمان گفت: افسردگی نوعی اختلال روانی است که معمولا تعداد زیادی از مادران پس از زایمان ب...