بیوگرافی ابن خلکان

بیوگرافی ابن خلکان

 

ابن خلکان
زادروز ۱۱ ربیع‌الثانی ۶۰۸ قمری اربیل
درگذشت ۲۶ رجب ۶۸۱ قمری
مدرسه نجیبیه دمشق
آرامگاه کوه قاسمون دمشق
دوره قرن هفتم قمری
آثار وفیات الاعیان و انباء ابناءِ الزمان

 

ابن خَلَّکان، ابوالعباس شمس الدین احمد بن شهاب الدین محمد (یا بهاءالدین) بن ابراهیم بن ابی بکر بن خلکان (۱۱ ربیع‌الثانی ۶۰۸-۲۶ رجب ۶۸۱ قمری)، از تبار خاندان برمکیان و از دانشمندان سده هفتم است. او زاده شهر اربیل بوده است.

 

زندگینامه

ابن خلکان در سال ۶۰۸ هـ. ق در شهر اربیل و در مدرسه ملک المعظم زاده شد. تبار او به یحیی بن خالد برمکی می‌رسد. البته برخی این مسئله را انکار کرده‌اند[نیازمند منبع] اما خود او همیشه از نسبش دفاع کرده است. پدر وی نیز تا آخر عمر در مدرسه ملک المعظم به تدریس پرداخت. ابن خلکان در سال ۶۲۶ ه ق از زادگاهش به حلب رفت مدتی در دمشق اقامت کرد و بعد به عنوان نایب قاضی القضات مصر روانه آن دیار شد. پس از چندی به دستور الظاهر بیبرس (چهارمین سلطان مصر در سال‌های ۶۵۷ تا ۶۷۶ هـ. ق) در سال ۶۵۹ هـ. ق به سمت قاضی‌القضات دمشق گمارده شد و در آنجا امور قضایی همه سرزمین شام و نیز تدریس در هفت مدرسه معروف آن را نیز به عهده داشت.

استادان

ابن خلکان در درس شرف الدین ابوالفضل احمدبن منعه فقیه و پس از آن محمدبن ابراهیم بن خلکان حضور داشت و بعد از این دو در محضر شیخ ابو جعفر محمد بن هبه الله بن المکرم، علوم حدیث و صحیح بخاری را آموخت. او علم خلاف را نزد شیخ اثیرالدین مفضل بن عمر ابهری در سال ۶۲۶ یاد گرفت.

نام‌آوری

به دلیل مهاجرتهای مختلف با بزرگان زیادی ارتباط داشت و این ارتباطات تاثیراتی روی شخصیت وی گذارده است. او مورد ستایش برخی از شاعران هم‌روزگار خود چون رشید الدین فارقی و سعدالدین فارقی و نورالدین مصعب قرار گرفت. ابن خلکان علاوه بر قضاوت، به علوم فقه و اصول نیز پرداخت. در تاریخ و نحو و ادب عرب نیز چیره‌دست است.

شاعر

از او اشعار لطیفی بر جای مانده است و بیانگر این است که در سرودن غزل و دو بیتی چیره‌دست است.

در مورد وی گفته‌اند:

ابن خلکان شعرشناسی است که ۱۷ دیوان شعر را حفظ کرده و آگاه ترین افراد به دیوان متنبی است.

مذهب

ابن خلکان اهل سنت و جماعت است و در این زمینه تعصب خاص دارد و این مسئله در کتاب معروف او و نیز داوری‌هایش کاملاً نمودار است.

آثار

از ابن خلکان اثری نفیس و گرانقدر به یادگار مانده است با عنوان وفیات الاعیان و انباء ابناء الزمان. وی تدوین این کتاب را در قاهره و در سال ۶۵۴ هـ. ق آغاز نموده و در سال ۶۷۲ هـ. ق در همان شهر به اتمام رساند. این کتاب شرح حال ۸۴۶ نفر از امیران و وزیران و دانشمندان و عارفان ایرانی و اسلامی است که براساس حروف معجم تنظیم شده است. این کتاب از سودمندترین و بزرگترین کتاب‌های شناخت چهره‌های ماندگار است. ابن خلکان در این کتاب سرگذشت سه گروه از بزرگان یعنی صحابه، تابعین (به استثنای چند نفر) و خلفا را ذکر نکرده است و علت این امر را زیاد بودن اطلاعات در مورد ایشان بیان کرده است. این کتاب در سال ۹۳۰ هـ. ق توسط ظهیرالدین اردبیلی به فارسی ترجمه و در سال ۱۲۸۴ هـ. ق توسط معتمدالدوله فرهاد میرزا همراه با ویرایش و افزوده‌هایی به عربی چاپ شد. این کتاب همچنین به زبان‌های دیگری چون بریتانیایی، فرانسه و ترکی ترجمه شده است.

 

بیوگرافی آلبرت اینشتین   آلبرت آینشتاین به تلفظ صحیح آلمانی، ولی معروف به انیشتن، انیشتین و اینشتین در ایران (به آلمانی: Albert Einstein) (زاده ۱۴ مارس ۱۸۷۹ - در...
بیوگرافی ابوغانم طبیب ابوغانم طبیب از جمله مصاحبین و شاگردان محمد زکریای رازی بوده‌است. او از ری به بغداد رفت تا با ابوحیان توحیدی دربارهٔ تناقض‌گوی وی در باب نظریه «پیو...
بیوگرافی ابو الوفا محمد بوزجانی   نام: محمد بوزجانی عنوان: ابوالوفا محمد بن محمد بوزجانی زادروز: ۱۰ ژوئن ۹۴۰ میلادی-۲۸ شعبان ۳۲۸ قمری/بوژگان، حومه شهر تر...
بیوگرافی الکساندر گراهام بل   الکساندر گراهام بل (به انگلیسی: Alexander Graham Bell) (زادهٔ ۳ مارس ۱۸۴۷ - درگذشتهٔ ۲ اوت ۱۹۲۲) مخترع، مبتکر و دانشمند بریتانیایی بود. ...
بیوگرافی شهرام امیری   شهرام امیری زادروز ۱۷ آبان ۱۳۵۷ کرمانشاه محل زندگی اصفهان ملیت  ایرانی پیشه پژوهش‌گر سال‌های فعالیت ...
بیوگرافی اسماعیل جرجانی   حکیم ابوالفضائل سيداسماعيل گرگانی الجرجاني المتطبب نام اصلی الامير السيد الامام زين‌الدين اسماعيل بن الحسن بن محمد بن محمود بن اح...
بیوگرافی ارشمیدس   ارشمیدس (به یونانی: Άρχιμήδης) (زادهٔ ۲۸۷ ق. م - ۲۱۲ ق. م∗) ریاضیدان، فیزیکدان، مهندس، مخترع و منجم یونان باستان و از اهالی جزیره ساموس ...
بیوگرافی احمد بن عماد الدین احمد بن عماد الدین پزشک ، نویسنده و شیمیدان مسلمان ایرانی بود. او احتمالاً از اهالی نیشابور بوده است. از زندگی وی اطلاعات زیادی یافت نشده و شهرت او به...
بیوگرافی نیکولا تسلا   نیکولا تسلا (به انگلیسی: Nikola Tesla) زاده ۱۰ ژوئیه ۱۸۵۶ در امپراتوری اتریش-مجارستان - متوفی ۷ ژانویه ۱۹۴۳ در نیویورک در ایالت نیویورک،...
بیوگرافی جابر ابن حیان   جابر ابن حیان زادروز احتمالاً ۷۲۱میلادی توس، ایران درگذشت احتمالاً ۸۱۵میلادی کوفه محل زندگی ایران ملیت ایران...
بیوگرافی میرداماد نام کامل میر برهان‌الدین محمدباقر استرآبادی لقب میرداماد تاریخ تولد ۹۶۹ زادگاه استرآباد (گرگان کنونی) ایران محل تحصیل ت...
بیوگرافی ابو علی سینا   ابن سینا زادروز ۳۷۰ قمری (۱ شهریور ۳۵۹) بخارا (پایتخت سامانیان)، در ازبکستان کنونی درگذشت جمعه ۱ رمضان ۴۲۸ قمری (۲ تیر ۴...
بیوگرافی حکیم غلام امام حکیم غلام امام پزشک ایرانی و نویسنده رساله طبی مشهور علاج الغرباء است که تاریخ حیات، محل تولد و دوران زندگی او بدرستی مشخص نیست. شهرت او در طب قدیم...
بیوگرافی پرهام اعرابی   پرهام اعرابی (زادهٔ ۲۵ اوت ۱۹۷۶) استاد ایرانی-کانادایی دانشگاه تورنتو در رشته مهندسی برق است. او در سال ۲۰۰۵ به عنوان یکی از ۳۵ مخترع جوان (...
بیوگرافی جیمز ژول   جیمز پرسکات ژول (به انگلیسی: James Prescott Joule)، متولد ۲۴ دسامبر ۱۸۱۸ تا ۱۱ اکتبر ۱۸۸۹، از فیزیکدانان انگلیسی بود. او نخستین کسی بود ...