بیوگرافی لرتا + عکس

بیوگرافی لرتا + عکس

 

لرتا
نام اصلی لرتا هایراپتیان تبریزی
Լորետա Հայրապետեան
زمینه فعالیت تئاتر سینما و تلویزیون
تولد ۱۲۹۰ خورشیدی
۱۹۱۱ (میلادی) محله زرگنده تهران ایران
مرگ ۷ فروردین ۱۳۷۷
۲۸ مارس ۱۹۹۸ وین Vienna اتریش اتریش
ملیت ایرانی ارمنی تبار
پیشه بازیگر
سال‌های فعالیت در تئاتر -۱۳۱۴ در سینما ۱۳۵۳-۱۳۴۹
همسر(ها) عبدالحسین نوشین (۱۳۵۰-۱۳۱۳)
فرزندان کاوه
مدرک تحصیلی رشته تئاتر دانشگاه مسکو

 

لرتا با نام کامل لرتا هایراپتیان تبریزی (به ارمنی: Լորետա Հայրապետեան) (۱۲۹۰ – ۷ فروردین ۱۳۷۷) بازیگر تئاتر و سینما. در ۱۳۳۲ از ایران رفت و سپس در ۱۳۴۲ بازگشت

 

زندگی
لرتا هایراپتیان در سال ۱۲۹۰ در تهران متولد شد به مدرسه ی فرانسوی ژاندارک رفت و از کلاس سوم دبستان خود را به مدرسه روس ها منتقل کرد وارد گوره تئاتری مدرسه شد و در ده سالگی بر صحنه رفت. در چهارده سالگی در نمایشی موزیکال به کارگردانی ساتنیک آقابابیان (ساتو پری) در تئاتر گراند هتل (در نقش یک غنچه گل) ظاهر شد و در پانزده سالگی برای بازی در نمایش های هایک کاراکاش به آموختن زبان فارسی پرداخت. پس از گرفتن دیپلم از مدرسه ی روس ها لرتا فعالیت تئاتری اش را به طور حرفه ای دنبال می کند و به زودی گل سرسبد گروها و مجامع تئاتری دوران خود می شود و در کلوپ موزیکال کمدی اخوان کمدی ایران جامعه ی باربد گروه نکیسا کانون ایران جوان کانون صنعتی مجمع تئاترال تهران همراه با چهره های برجسته ی تئاتر همکاری می کند. در سال ۱۳۱۲ در نمایش های واهرام پاپازیان (کارگردان و بازیگر بزرگ تئاتر ارمنستان و روسیه که به دعوت سازمان شیر و خورشید برای احیاء تئاتر به ایران آمده بود) بازی می کند و در همین سال در سه نمایش (تابلو) از داستان های شاهنامه در جشن هزاره فردوسی (که به همت نوشین و مجتبی مینوی و حسین خیرخواه در کلوب فردوسی برگزار شد به ایفای نقش می پردازد.
در هجده سالگی در تعدادی از نمایش‌های ویلیام شکسپیر به کارگردانی واهرام پاپازیان بازی کرد و در ۱۳۱۴ پس از ازدواج با نوشین فعالیت تئاتری اش را گسترش داد و در کلوب ایران در نمایش اتللو بازی کرد از دیگر نمایش هایی که بازی کرده میتوان به ولپن پرنده آبی و چراغ گاز اشاره کرد.
در سال ۱۳۱۳ با عبدالحسین نوشین (برجسته ترین چهره ی تئاتری وقت) ازدواج می کند. در سال ۱۳۱۶ همراه با نوشین و خیرخواه به جشنواره ی تئاتر مسکو دعوت می شود. در بازگشت به ایران گروه نوشین چندین نمایش (ولپن مستنطق سرنوشت پرنده آبی شنل قرمز) در تئاتر سعدی بر صحنه می برد که لرتا مثل همیشه نقش اول زن را برعهده دارد. در پی کودتا و تعطیلی تئاترها و غارت تئاتر سعدی نوشین دستگیر می شود به زندان می افتد اما ارتباطش را با جریان تئاتر قطع نمی کند. لرتا در این دوره با جمعی از یاران نوشین نمایش نامه هایی را که او در زندان می نوشت یا ترجمه می کرد به اجرا در می آورد. در سال ۱۳۳۲ (پس از خروج پنهانی نوشین از زندان و کشور) لرتا نیز از طریق فرانسه برای پیوستن به او به شوروی رفت و در دوران هجرت (۱۳۳۲ تا ۱۳۴۲) در استودیوی تئاتر هنری مسکو تحصیل کرد. با اعلام ممنوع الورود بودن نوشین لرتا به ایران بازگشت و همراه با همکاران قدیمی تئاتر کسری را تشکیل داد و به عنوان اعلام موجودیت نمایش “گناهکاران بی گناه” را بر صحنه برد.
در دهه پنجاه او به جمع جوانان “کارگاه نمایش” می پیوندد و در چند نمایش (به کارگردانی آربی آوانسیان ایرج انور و داریوش فرهنگ) بازی می کند. به افتخار پنجاه سال خدمت تئاتری سالن چارسو (در مجتمع تئاتر شهر) با اجرای نمایش “خلوت خفتگان” (به کارگردانی آربی آوانسیان و بازی لرتا و سوسن تسلیمی) به نام لرتا افتتاح می شود و …
لرتا هایراپتیان بدون تردید در قلمرو تئاتر حضوری تاریخی دارد و به وِیژه پس از همفکری و همکاری با نوشین زندگی او با حساس ترین و مهم ترین برهه ی تاریخ سیاسی تئاتر معاصر ایران گره خورده است اما حضور او در سینمای ایران بیشتر شبیه به یک زنگ تفریح است.
نخستین فبلمش را در ۱۳۴۹ نام به شب اعدام (داود ملاپور) بازی کرد و سپس در پنج فیلم دیگر حضور یافت که همگی در سال‌های ۱۳۵۰ و ۱۳۵۱ تولید شدند که از آن جمله همای سعادت به عنوان یک محصول مشترک با هند و اسرار گنج دره جنی به کارگردانی ابراهیم گلستان قابل اشاره اند. هم چنین در فیلم احساس داغ و معرکه نیز با کارگردان ارمنی روبیک زادوریان همکاری کرد . مجموعه تلویزیونی خسرو میرزای دوم (نصرت کریمی) آخرین کار تصویری این بانوی بازیگر است.
در ۱۳۵۸ همراه تنها پسرش کاوه از ایران مهاجرت کرد و سال‌های آخر عمرش را در وین-اتریش گذراند در ۱۳۷۷ درگذشت

 

آثار
نمایش ها
عمده نمایش های لرتا عبارتند از:

اتللو (۱۳۱۴)
ازدواج به سبک ایتالیائی
اودیپوس شهریار
اوژنی گرانده
بادبزن خانم ویندرمیر
پرنده آبی
پیراهن ابریشمی
تاجر ونیزی
توپاز
چراغ گاز
دو جلاد
سرگذشت وشمگیر
شنل قرمز
عشق و اتفاق
گناهکاران بی گناه
مردم
مستطق
ولپن

 

سینمایی

ردیف نام فیلم سال کارگردان
۱ شب اعدام ۱۳۴۹ داوود ملاپور
۲ احساس داغ ۱۳۵۰ روبیک زادوریان
۳ معرکه ۱۳۵۰ روبیک زادوریان
۴ همای سعادت ۱۳۵۰ فابی چاناکیا
۵ باشرف‌ها ۱۳۵۱ قدرت الله بزرگی
۶ اسرار گنج دره جنی ۱۳۵۳ ابراهیم گلستان

 

 

بیوگرافی شیوا رز + عکس   شیوا رز نام اصلی شیوا رز قریب افشار زمینه فعالیت تلویزیون و سینما تولد ۸ فوریهٔ ۱۹۶۹ سنتا مونیکا، کالیفرنیا والدین پرویز قریب افشار ...
بیوگرافی آرش تاج تهرانی + عکس   آرش تاج تهرانی نام اصلی فتح‌الله تاج تهرانی زمینه فعالیت بازیگر تولد ۱۱ دی ۱۳۱۸ تهران ملیت  ایران سال‌ه...
بیوگرافی رویا میرعلمی عکس  رویا میرعلمی رویا میرعلمی   اهل کجاست؟ همسر و فرزندان رویا میرعلمی    رویا میرعلمی     رویا میرعلمی  بازیگر زندگی نامه  رویا میرعلمی زندگینا...
بیوگرافی کاوه زاهدی + عکس   کاوه زاهدی زاده ۲۹ آوریل ۱۹۶۰  واشینگتن دی‌سی نام دیگر رابرت کاوه زاهدی ملیت ایرانی‌تبار آمریکایی زمینه فعالیت هنرپیشه و کارگردان ه...
بیوگرافی فریبا شمس + عکس   فریبا شمس زمینه فعالیت سینما و تلویزیون ایران تولد ۵ فروردين ۱۳۴۴ تهران محل زندگی سوئیس ملیت  ایران پیش...
بیوگرافی ایمان صفا + عکس خانوادگی و فعالیت ها .     ایمان صفا از زندگی شخصی تا بازیگری           ایمان صفا متولد ۳۰ آذر ۱۳۶۲ در تهران، بازیگر است   فارغ التحصیل رشته هنر و معماری از دانشگاه آزا...
بیوگرافی منیژه سلیمی   منیژه سلیمی زمینه فعالیت تآتر، سینما ملیت ایرانی پیشه بازیگر   منیژه سلیمی بازیگر تئاتر، سینما ایرا...
بیوگرافی طیب شرافتی   طیب شرافتی نام اصلی طیب شرافتی سوئینی زمینه فعالیت بازیگر تولد ۱۳۲۹ تهران ملیت  ایران سال‌های فعالیت ۱۳۶۳ ...
بیوگرافی مجید مشیری + عکس   مجید مشیری بازیگر سینما و تلویزیون در سال ۱۳۴۰ در شیراز متولد شد. وی مدرک کارشناسی مهندسی راه و ساختمان را از دانشگاه فنی و مهندسی شیراز...
بیوگرافی شاهد احمدلو + عکس   شاهد احمدلو زمینه فعالیت کارگردان، بازیگر تولد ۱۳۵۳ تهران ایران والدین محمدولی احمدلو ملیت ایرانی سال‌های فعالیت ۱۳۶۷ تاکنون &nb...
بیوگرافی همایون ارشادی + عکس   همایون ارشادی زمینه فعالیت هنرپیشگی تولد ۵ فروردین ۱۳۲۶ اصفهان ملیت  ایران   همایون ارشادی (زاده ۱۳...
بیوگرافی جانی دپ   جانی دپ نام اصلی جان کریستوفر دپ دوم زمینه فعالیت بازیگر، موسیقی‌دان، تهیه‌کننده، کارگردان، نمایشنامه‌نویس تولد ۹ ...
بیوگرافی کامل ویتنی هیوستون ، پرجایزه‌ترین هنرمند زن تاریخ نام اصلی: ویتنی الیزابت هیوستون زادگاه: ۹ اوت ۱۹۶۳ - نیوآرک، آمریکا تاریخ مرگ: ۱۱ فوریه ۲۰۱۲ میلادی (۴۸ سال) - بورلی هیلز، آمریکا سبک: آراندب...
بیوگرافی گراناز موسوی + عکس   گراناز موسوی زمینه فعالیت سینما تولد ۱۳۵۲ ۲۶ ژانویهٔ ۱۹۷۴ تهران محل زندگی استرالیا ملیت ایران پیشه شاعر، فیلمساز و بازیگر  ...
بیوگرافی داود رسولیان   داود رسولیان تولد ۱۳۴۱ تهران ملیت  ایران   فریدون رسولیان (زاده ۱۳۴۱ در تهران) بازیگری و جلوه‌های ویژه ...