معرفی ساز سرنا

 

معرفی ساز سرنا

معرفی ساز سرنا
در کشور ما این ساز تحت عناوین نظیر به زرنا – ذرنا – ذورنا نامیده می شود. ساز سرنا در بین اقوامی نظیر بلوچ ها – کردها – گیلانها – ترک ها و فارس و مازندران وجود دارد. البته در همه اقوام به این نام معروف نیست مثلاً در میان بلوچ ها به شیدی ( shidi ) در میان کردها شمال خراسان به پیق ( pjg ) معروف است در مازندران به سرنا ( serna ) یا درنا ( zerna ) معروف است.

ساز سرنا معمولاً به دسرکوتن یا نقاره همراه است. در مازندران از سرنای نوع بم بیشتر استفاده می شود.
سرنا از چهار قسمت تشکیل شد :
۱ – قمیش

۲ – لب گیر

۳ – انبرک

۴ – بدنه ساز
۱ – قمیش : از نوعی نی نرم به نام آکس ( aks ) تهیه می گردد که آن را با آب ولرم می خیسانند و داخل دهان قرار می دهند و بوسیله مجرای باریکی که در وسط قمیش قرار دارد بازدم سرنا می شود. طول قمیش که به لب گیر بسته می شود حدود ۱ تا ۲ سانتیمتر است.

 

۲ – لب گیر : بصورت دایره ای واشر مانند است. که جنس آن فلزی است و ما بین لب نوازنده و سرنا قرار می گیرد قطر آن ۴ سانتیمتر یا کمتر و طول آن ۱۴ سانتیمتر یا کمتر است.

۴ – بدنه سرنا : بصورت لوله ای مخروطی از جنس چوب شمشاد یا آزاد یا گردو ، گاهی اوقات هم از توت ساخته می شود. اما نوع شمشاد صدا دهی بهتری دارد.
انتهای بدنه سرنا بصورت مخروطی و مثل سازهای شیپوری طراحی شده است. سرنای مازندرانی ۶ سوراخ در قسمت بالا و یک سوراخ در قسمت پایین دارد. قبل از نواختن ساز آن را با آب ولرم خیس می نمایند ، اینکار برای صدا دهی بهتر است.

طول سرنا کامل نبوده و از ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر و در بعضی نقاط تا ۶۰ سانتیمتر می رسد. سرنای بلند تر صدای بم تری نسبت به سرنای کوتاهتر دارد. حدود صوتی صدای سرنای مازنداران دو اکتاو است . سرنا را بصورت نفس برگردان می نوازند .

 

معرفی ساز سرنا

آهنگهای مخصوص سرنا شامل :

پیشنمازی – یک چوبه – دو چوبه – سه چوبه – ترکمنی – کتولی – ورساقی و … است .
این ساز همواره در اعیاد – جشن ها – مراسم ورزشی و … نواخته می شده است.
ریشه لغت سرنا
سُرنا و کَرنا هر دو به معنی بوق و با لغت (به انگلیسی: Horn) در انگلیسی از یک ریشه می‌باشند. در اصل در میان اقوامی که زبان هند و اروپایی اولیه را صحبت می‌کردند این ساز به علت اینکه از شاخ حیوانات ساخته می‌شد به این اسم نامیده شده است. شاهد دیگری که به این ادعا و مشابهت مهر تائید می‌زند نام ذوالقرنین، به معنی دارنده دو شاخ است. قَرن که مُعَرَّب کَرن است (که در اسم کَرنا مشاهده می‌شود) به معنی شاخ می‌باشد. البته سُرنای کنونی به مراتب از بوقهای شاخی اولیه پیشرفته تر است، ولی عضوی از خانواده سازهای بادی یا بوقی به شمار می‌آید.
سرنا در ایران
سرنا سازی نه تنها محلی، بلکه قدیمی است. در اشعار شعرای ایران بسیار نام سرنا، سورنا و سورنای آمده است. این ساز در سیستان و بلوچستان ، خراسان و لرستان از دیرباز رواج داشته و حتی امروزه نیز در مجالس شادی و به هنگام خواندن ترانه های محلی این نواحی بکار می رود. در نواحی لرستان سرنای کوچک و در نواحی بختیاری سرنای بلند معمول است، سرنای محلی معمولاً با دهل نواخته می‌شود. در میان سرنا نوازان مشهور ایرانی می توان از علی‌اکبر مهدی‌پور دهکردی، نوازنده نوروزنامه یا همان موسیقی هنگام تحویل سال نو و نیز رضا مریدی دلفان و شامیرزا مرادی مشهورترین نوازنده سرنای کوچک (کوتاه) نام برد.

حساسیت به قرص جلوگیری، باید چه کار کنم؟ سوالسلام من3ساله که ازدواج کردم تاالان حامله نشدم وباروش طبیعی جلوگیری میکنم. تقریبا4-5 سالی هست که پریودیهام نامنظمه. من به قرصهای ضدبارداری حسا...
راههای سفید شدن پوست جنین اگر می خواهید کودک تان رنگ و پوست خوب و کبد سالمی داشته باشد باید در زمان بارداری به سراغ دوست های کبد چون روغن زیتون بروید . برای زیبا شدن و خوش...
عوارض کم تحرکی کودک، منتظر این بیماری ها باشید کم‌تحرکی کودکان موجب می‌شود آنها در سنین جوانی از بیماری‌های گوناگونی نظیر فشار خون بالا، چاقی، دیابت، احساس خستگی و بی‌حوصلگی، بیماری‌های قلبی و...
دلایل بلوغ زودرس کودک، اهمیت تغذیه یک متخصص تغذیه با اشاره به این‌که امروزه یکی از مسائل نگران کننده برای والدین، مساله بلوغ زودرس است، گفت: عوامل بسیار زیادی دربلوغ زودرس کودکان ت...
عکس جدید صدف طاهریان و صبحانه های خوشمزه اش! صدف طاهریان بازیگر جنجالی که با کشف حجاب و صحبت هایش سوژه رسانه های بین المللی شده بود عکس هایی از صبحانه اش منتشر کرده است. صدف طاهریان بازیگر سابق...
عوارض سولاریوم برای بانوان، دست نگه دارید! اگر جزو افرادی هستید که دل تان می خواهد به کمک دستگاه سولاریوم پوست تان را چند درجه تیره تر کنید بهتر است همین حالا دست نگه دارید.خطر سرطان زا بو...
فیبروم رحمی، علت و درمان سوال:علت فیبروم رحمی و درمان آن چیست؟ جواب:علت ایجاد آن نا مشخص است. معمولا در افرادی که بارداری داشته اند کمتر رخ می دهد. در افراد چاق بیشتر ایج...
علت ناباروری آقایان چیست؟   دکتر محمدحسین سلطانی، فوق تخصص اندویورولوژی و یورولاپاروسکوپی، عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی: وقتی زوجی فرزند می خواهند، قاعدت...
بیماری جنین، ماه چندم مشخص میشه؟ امروزه با استفاده از دستگاه های جدید ام آر آی با کیفیت خیلی بالا از هفته 17 یا 18 بارداری جنین بررسی و بسیاری از ناهنجاری ها به وسیله سونوگرافی ت...
درست کردن ترشی شلغم خوش طعم و رنگ در این مطلب از بخش آشپزی قصد داریم طرز تهیه ترشی شلغم خوش طعم و رنگ به همراه نکات و مواد لازم برای تهیه این ترشی رو به شما آموزش بدیم. تر...
رابطه جنسی پیش از تشکیل زندگی مشترک یک درمان‌گر اختلالات جنسی به تشریح باورهای غلط دختران و پسران برای شروع دوستی و حتی رابطه جنسی در آن پرداخت. دکتر حسین اخوان، عضو گروه درمان و مسئول ...
دستور پخت کیک توت فرنگی خوردن یک کیک خوشمزه برای همه ما لذت بخش است مخصوصاً اگر طعم یک میوه خوشمزه مانند توت فرنگی را هم داشته باشد ! ؛ با آلامتو همراه باشید تا این دستور...
مسافرت در بارداری، بخوانید! بارداری شرایط ویژه ای است. به هزار و یک دلیل شخص باردار باید تحت کنترل پزشک معالج بوده و در 9 ماه بارداری باید امکان دسترسی به متخصص آسان و سریع ...
بی اختیاری ادرار در زنان، قابل تشخیص؟ چگونه بی اختیاری ادرار تشخیص داده میشود؟ابتدا باید مریض از لحاظ عصبی(حس ناحیه تناسلی و رفلکس پاتلا)معاینه شود.از لحاظ وجود توده در شکم و ورم در پ...
علت پریود نامنظم، حاملگی یا یائسگی؟ سوال:با سلام و خسته نباشید ده سال است توبکتومی شدم دو یا سه سال است پریودی های نامنظم دارم سه ماه است پریود نشده ام دوبار بی بی چک داده ام و منفی...