بیوگرافی سالوادور آلنده

بیوگرافی سالوادور آلنده

 

سالوادور آلنده
۲۹مین رئیس‌جمهور شیلی
مشغول به کار
۱۹۷۰ – ۱۹۷۳
پس از ادواردو فرئی مونتالا
پیش از آگوستو پینوشه
اطلاعات شخصی
تولد سالوادور ایزابلینو دل ساگرادو کورازون ده جسوس آلنده گوسنز
۲۶ ژوئیهٔ ۱۹۰۸
والپارایسو،
مرگ ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۳ میلادی (۶۵ سال)
سانتیاگو
ملیت  شیلی
حزب سیاسی حزب سوسیالیست
همسر اورتنسیا بوسی
پیشه ، سیاستمدار
دین کاتولیک رومی

 

سالوادور آلنده (به اسپانیایی: Salvador Allende، تلفظ: سالفادور آیـِنده) (زاده ۲۶ ژوئیه ۱۹۰۸ – درگذشته ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۳) سیاست‌مدار مارکسیست و از بنیان‌گذاران حزب سوسیالیست شیلی بود.

او از نوامبر ۱۹۷۰ تا سرنگونی و مرگ‌اش در پی کودتای ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۳ میلادی، رئیس‌جمهور شیلی بود.

از او به عنوان اولین رئیس‌جمهور مارکسیست که با رأی و دموکراسی به قدرت رسید نام می‌برند.

آلنده بیش از چهل سال در صحنهٔ سیاسی شیلی و حزب سوسیالیست شیلی حضور داشت. او پیش از رسیدن به ریاست جمهوری در انتخابات ۱۹۷۰ در مقام‌های سناتور، نماینده و وزیر کابینه فعالیت می‌کرد. وی پزشک بود و مدتی به عنوان وزیر بهداشت خدمت نمود. آلنده سه بار در سال‌های ۱۹۵۲، ۱۹۵۸ و ۱۹۶۴ کاندیدای ریاست جمهوری شده و شکست خورده بود تا این که در ۱۹۷۰ بالاخره در انتخابات برنده شد و تنها با ۳/۱٪ اختلاف با نفر دوم و ۸ درصد اختلاف با نفر سوم، از سوی مجلس به ریاست جمهوری برگزیده شد. وی نوهٔ فراماسون اعظم شیلی بود و خود وی نیز از اعضای فعال لژ فراماسونری شیلی بود.[نیازمند منبع]

پس از رسیدن به ریاست جمهوری او برنامهٔ سوسیالیستی جنجال‌برانگیزی به نام راهی به سوی سوسیالیست را پیاده کرد و بسیاری از صنایع را ملّی اعلام کرد. در سال اول حکومت او نرخ رشد اقتصادی به ۸/۶ درصد و نرخ بیکاری به ۳/۶ در صد رسید؛ اما در سال دوم، تورم بسیار افزایش یافت، صادرات ۲۴٪ کاهش یافت، واردات ۲۶٪ افزایش یافت، در حالی که نرخ واردات مواد غذایی ۱۲۶٪ بود. در نتیجه قفسهٔ مغازه‌ها از اجناس خالی شد و بازار سیاه رونق گرفت. وی توانایی کنترل حامیان افراطی دست چپی خود را نداشت.

در ماه مه ۱۹۷۳ دادگاه عالی شیلی، دولت را به اتفاق اکثریت آرا به نقض قوانین و جلوگیری از اقدامات قانونی پلیس و تصمیمات نادرست قضایی محکوم نمود.

در اوت سال ۱۹۷۳ دیوان عالی کشور از آلنده به دلیل ناتوانی در اجرای قانون زمین شکایت کرد و نمایندگان مجلس نیز اعلام نمود که آلنده بر خلاف قانون اساسی، قوانین مجلس را به اجرا نمی‌گذارد. طی این قطعنامه اعلام شد که دولت آلنده تلاش در به دست گرفتن کل اختیارات کشور نموده، اصل تفکیک قوا را رعایت نکرده و قانون اساسی را نقض نموده‌است.

در ۲۲ اوت ۱۹۷۳ مجلس نمایندگان شیلی قطعنامه‌ای علیه او صادر کرد.

در این قطعنامه دولت آلنده به موارد زیر محکوم شد:

  1. رعایت نکردن نظام قانونی کشور؛
  2. امتناع از اجرای تصمیمات قضایی در برابر طرفداران خود و نقض احکام قضایی؛
  3. جرایم گوناگون رسانه‌ای، به دست گرفتن غاصبانه تلویزیون به نفع خود و فشار اقتصادی علیه رسانه‌های منتقد دولت؛
  4. مسلح کردن طرفداران حزب خود؛
  5. سرکوب غیر قانونی کارگران معدن؛
  6. تلاش برای ایجاد پلیس و ارتش مخصوص و وابسته به خود؛
  7. محدود نمودن غیر قانونی مهاجرت.

 

کودتای نظامی شیلی

در ماه سپتامبر همان سال تلاش کرد طی لایحه‌ای قانون اساسی را تغییر دهد که دولت او در ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۳ و با کودتای نظامی به رهبری ژنرال پینوشه، فرمانده ارتش، سرنگون شد. اسناد فراوانی حاکی از حمایت و پشتیبانی دولت وقت ایالات متحده از این کودتا وجود دارد. طبق اعلام رسمی، پرزیدنت آلنده با یک کلاشینکف اهدایی از سوی فیدل کاسترو خودکشی کرده‌است. بنابر اسناد و منابع تاریخی و همچنین فیلم‌های مستند، وی هنگام به توپ بسته شدن کاخ ریاست جمهوری در جریان کودتای ۱۱ سپتامبر جان باخت.

به گفته منابع نظامی، آلنده خواستار آتش‌بسی ۵ دقیقه‌ای شد تا بتواند استعفا بدهد، اما نیروهای ارتش با اشاره به این که تک تیراندازهای وفادار به رئیس جمهور از ساختمان‌های مجاور کاخ ریاست جمهوری در حال تیراندازی هستند، با این درخواست آلنده مخالفت کردند.

گفته شده دست کم ۱۷ بمب بر کاخ ریاست جمهوری ریخته شد. بنا به گفته منابع رسمی، سالوادور آلنده به هنگام یورش نیروهای نظامی به کاخ با اسلحه خودکشی کرد.

دولت او در ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۳ و با کودتایی نظامی به رهبری ژنرال پینوشه، فرمانده ارتش، سرنگون شد.

بیوگرافی گودرز دوم اشکانی   گودرز دوم (اشک بیستم) بیستمین شاه ایران از سلسلهٔ اشکانی است. این شاه از خاندان اصلی اشکانی نبود، بلکه پسر گیو پادشاه گرگان بود که خویشاوند ...
بیوگرافی ساتی‌ بیگ   ساتی‌ بیگ ایلخان مغول، دختر محمد خدابنده الجایتو و خواهر ابوسعید بهادرخان و از زنان نامدار ایران در قرن هشتم ه. ق؛ و پانزدهمین و آخرین تن از...
بیوگرافی بلاش یکم اشکانی   بَلاش یکم یا وَلَگش یکم (اشک بیست ودوم) بیست و دومین شاه ایران از خاندان اشکانی است. او در سال ۵۱ میلادی پس از مرگ پدرش ونن دوم بر تخت شاهی ...
بیوگرافی سلوکوس ششم   سلوکوس ششم اپیفانس (به یونانی: Σέλευκος Στ' Επιφανής) (مرگ: ۹۵ پیش از میلاد) پادشاه سلوکی و بزرگترین پسر آنتیوخوس هشتم بود. لقب او اپیفانس ب...
بیوگرافی میخائیل کلاشنیکف   میخائیل کلاشنیکف زادروز ۱۰ نوامبر ۱۹۱۹ کوریا، سرزمین آلتایی درگذشت ۲۳ دسامبر ۲۰۱۳ میلادی (۹۴ سال) ایژوسک، اودمورتیا ...
بیوگرافی شاهرخ تیموری   بیوگرافی و زندگینامه معین الدین شاهرخ تیموری چهارمین پسر تیمور گورکانی یکی از بزرگترین پادشاهان سلسله تیموریان   معین‌الدین ش...
بیوگرافی رکن‌الدوله دیلمی بیوگرافی کامل رکن‌الدوله دیلمی تحقیق در مورد رکن‌الدوله دیلمی مرگ رکن‌الدوله دیلمی رکن‌الدوله دیلمی کیست؟ عکس آرامگاه رکن‌الدوله دیلمی عکس رکن‌ال...
بیوگرافی شاه شجاع   بیوگرافی و زندگینامه ابوالفوارس جلال‌الدین شاه شجاع از سلاطین آل مظفر و مشهورترین فرد این خاندان   جلال‌الدین شاه شجاع د...
بیوگرافی اردوان دوم (اشک هشتم) اردوان دوم اهل کجا بود؟ زندگی نامه اردوان دوم مرگ اردوان دوم اردوان دوم کی بود؟ عکس اردوان دوم مقاله در مورد اردوان دوم تحقیق درباره اردوان دوم ...
بیوگرافی فرهاد سوم اشکانی   فرهاد سوم (اشک یازدهم) یازدهمین شاه ایران از خاندان اشکانی است (۷۰ یا ۶۹- ۵۸ یا ۵۷ ق. م). او فرزند سیناتروک بود و پس از پدرش به شاهی رسید. د...
بیوگرافی علیمراد خان زند علیمرادخان زند چهارمین و هفتمین پادشاه دودمان زند ایران بود. وی در سال ۱۱۵۸ خورشیدی یک بار قدرت را برای مدت کوتاهی در دست گرفت اما از صادق خان زند شکس...
بیوگرافی آنتیوخوس یکم   آنتیوخوس یکم شناخته‌شده به (سوتر=نجات‌دهنده) (به یونانی: Ἀντίoχoς Σωτήρ) پادشاه سلوکی میان سال‌های ۲۸۱ تا ۲۶۱ پیش از میلاد بود. زندگی آنتی...
بیوگرافی تیرداد دوم   تیرداد دوم شخصی است که در دوران شاهنشاهی اشکانیان و در زمان فرهاد چهارم برای زمان کوتاهی بر تخت شاهی ایران نشست. وی از خاندان اشکانی نبود و ...
بیوگرافی بهرام سوم ساسانی   بهرام سوم شاهنشاه ساسانی دوران ۲۹۳ میلادی - ۲۹۳ میلادی مرگ ۲۹۳ میلادی پیش از نرسه پس از بهرام دوم پدر ...
بیوگرافی اباقا خان   اباقاخان دومین ایلخان مغول دوران ۶۶۳ - ۶۸۰ ه. ق. ۱۲۶۵ - ۱۲۸۲ م. زادروز ۶۳۱ ه. ق. ۱۲۳۴ م. مرگ ذیحجه ۶۸۰ ه. ق...