بیوگرافی معصومه دده بالا ( هایده )

بیوگرافی معصومه دده بالا ( هایده )

 

 

نام اصلی معصومه دده بالا
نام مستعار هایده
تولد ۲۱ فروردین ۱۳۲۱ تهران، ایران
ملیت ایرانی
مرگ ۳۰ دی ۱۳۶۸ (۴۷ سال) سان‌فرانسیسکو، کالیفرنیا، ایالات متحده
سبک‌ها موسیقی پاپ فارسی، گلها کلاسیک ایرانی

 

معصومه دده بالا با نام هنری هایده، (۲۱ فروردین ۱۳۲۱ – ۳۰ دی ۱۳۶۸) خواننده ایرانی با صدای کنترآلتو بود که بیست و یک سال در زمینه موسیقی دستگاهی و موسیقی پاپ ایرانی فعالیت داشت.

 

فعالیت حرفه‌ای

هایده در تهران متولد شد. نام اصلی او معصومه دده بالا است. خواهر کوچک‌تر او، مهستی نیز از خوانندگان معروف ایرانی است که حدود سه سال پیش از هایده خوانندگی را آغاز کرد. هایده، آنگونه که خود به کرات در چندین مصاحبه متذکر شده است، تحت تاثیر صدای پر قدرت و شیوه آوازخوانی دلکش، خواننده صاحب سبک و بلند آوازه ان دوران، روی به عالم موسیقی آورد. وی در ۱۳۴۷، فعالیت حرفه‌ای خود را با خواندن ترانه «آزاده» اثر استادش علی تجویدی که بر روی آخرین سروده رهی معیری ساخته شده بود آغاز کرد . اجرای ترانه «آزاده» با ارکستر بزرگ گل‌ها در رادیو تهران آغاز کار هایده بود. وی پس از اجرای چندین اثر دیگر از تجویدی و دیگر آهنگسازان بنام، از جمله همایون خرم در برنامه گل‌ها، از نخستین سال‌های دهه ۱۳۵۰ به خواندن ترانه‌های پاپ علاقه‌مند شد که بیشتر از ساخته‌های فریدون خشنود، جهانبخش پازوکی، محمد حیدری و انوشیروان روحانی بودند.

هایده در شهریور ۱۳۵۷ چندین ماه پیش از پیروزی انقلاب ایران را به مقصد بریتانیا ترک کرد.

هایده از ۱۳۶۱ در لس آنجلس به فعالیت ادامه داد. یکی از نخستین برنامه‌های رسمی او در این شهر، کنسرتی در دانشگاه کالیفرنیا در لوس آنجلس (یو.سی.ال.ای) همراه با گروهی از سازهای ایرانی به سرپرستی منوچهر صادقی بود.

آلبوم‌ها

در دهه‌های ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰ آثار هایده در ایران به صورت صفحه گرامافون و نوار کاست منتشر شد. بیشتر این آثار و همچنین کارهایی که هایده در دهه ۱۹۸۰ در آمریکا خواند، در دهه ۱۹۹۰ و همچنین ۲۰۰۰ از نو روی سی‌دی منتشر شدند. قرار دادن ترانه‌های او در سی‌دی‌ها اغلب از نظم ویژه‌ای پیروی نمی‌کند.

دو آلبوم پایانی هایده «ای زندگی سلام» و «سوگند» رسماً به شکل آلبوم روی نوار و سی‌دی منتشر شده‌اند.

نام سی‌دی‌های منتشر شدهٔ دیگر از هایده که بیشتر نام یکی از ترانه‌های سی‌دی را بر خود دارند عبارتند از:

  • روزای روشن
  • خراباتی
  • پادشه خوبان
  • خداحافظ
  • شب عشق
  • فریاد
  • گل‌واژه
  • آزاده
  • بزن تار
  • رفتم
  • شانه‌هایت را برای گریه
  • آشنایی
  • بلبلی که خاموش شد
  • ناشنیده‌ها
  • اومدنت محاله
  • دشتستانی
  • بزم نوروز ۱۳۶۴

سه سی‌دی نیز از ترانه‌های هایده همراه با معین، ویگن و مهستی به نام‌های «گل‌های غربت»، «همخونه» و «اوج صدا» منتشر شده‌است.

کنسرت‌ها

هایده به جز برنامه‌های معمول خود در کشورهای گوناگون، در دانشگاه یوسی‌ال‌ای در کالیفرنیا، و در تالارهایی با شهرت جهانی مانند رویال آلبرت هال (به رهبری فرنوش بهزاد) در لندن و موزیک هاله (هامبورگ) کنسرت‌هایی اجرا کرد.

بیشتر ترانه‌های هایده در سال‌های پیش از انقلاب در تلویزیون ملی ایران و پس از انقلاب در تلویزیون جام‌جم در لس آنجلس و بخشی دیگر نیز در تلویزیون ایرانیان  به صورت نماهنگ (موزیک-ویدئو) در آمد.

مرگ

هایده در روز ۲۰ ژانویه ۱۹۹۰ برابر با ۳۰ دی ماه۱۳۶۸ فردای اجرای کنسرت در باشگاه کازابلانکا در حومه سان فرانسیسکو، بر اثر سکته قلبی درگذشت.

هایده در گورستان وست وود در لوس آنجلس با حضور هزاران نفر از ایرانیان مقیم آمریکا به خاک سپرده شد. هما سرشار (روزنامه‌نگار)، ویگن (خواننده) و حسن شهباز (مترجم و سردبیر فصلنامه رهاورد) از جمله سخنرانان در مراسم بودند.

 

مستند

پژمان اکبرزاده فیلم مستندی درباره فعالیت‌های هنری و آثار هایده ساخته که در ژانویه ۲۰۰۹ برای نخستین بار در آمستردام اکران شد.

این مستند یکصد دقیقه‌ای با عنوان «سخن از هایده» دربرگیرنده بررسی فعالیت‌های هایده، گزیده‌ای از اجراهای او در سبک‌های گوناگون و گفتگو با دوستان و همکاران نزدیک اوست. مستند در جشنواره فیلم نور در لوس آنجلس نامزد دریافت جایزه بهترین مستند شد

مستند «سخن از هایده» بیستم ژانویه ۲۰۱۰ در بیستمین سالگرد درگذشت هایده، توسط شبکه ایرانیان هلند منتشر شد و نسخه کوتاه شدهٔ آن نیز از شبکه فارسی تلویزیون صدای آمریکا پخش شد.

 

بیوگرافی زحل اولجای   زحل اولجای (به ترکی: Zuhal Olcay) (۱۰ اوت ۱۹۵۷، اسکدار، استانبول - ) بازیگر و خوانندهٔ ترک است. او از سال ۱۹۸۳در فیلم‌های مختلفی بازی‌کر...
بیوگرافی علوان الشویع + عکس   علوان الشویع محل زندگی شهر الوان و اهواز ملیت ایران پیشه خواننده نقش‌های برجسته علوان الشویع پایه‌گذار سبک م...
بیوگرافی “حمید عسکری” نام: حمید نام خانوادگی: عسکری تاریخ تولد: 1357/7/20 محل تولد: کازرون تحصیلات: کارشناسی مدیریت صنعتی تاهل: متاهل **************************...
بیوگرافی سیمین غانم   سیمین غانم زادروز ۱۳۲۳ تنکابن، مازندران محل زندگی تهران ملیت ایرانی پیشه خواننده سبک پاپ ایرانی، سنتی ...
بیوگرافی بیژن کامکار + عکس   بیژن کامکار تولد ۲۸ آذر ۱۳۲۸ سنندج، کردستان ملیت  ایران سبک‌ها موسیقی سنتی ایرانی موسیقی کردی سازها دف رباب...
بیوگرافی استاد محمدرضا لطفی + تصاویر مراسم تشییع محمدرضا لطفی، هنرمند فقید موسیقی ایران صبح امروز 14 اردیبهشت ماه با حضور حسین فریدون، نماینده ویژه رئیس جمهور، علی جنتی، وزیر فرهنگ ...
بیوگرافی نادر گلچین + عکس   نادر گلچین (زاده ۱۳۱۵ در رشت) هنرمند پیش‌کسوت آواز سنتی و از خوانندگان صاحب‌نام ایران است. گلچین از جمله خوانندگان صاحب سبک و دارای ص...
بیوگرافی مرتضی پاشایی + عکس   مرتضی پاشایی نام اصلی مرتضی پاشایی تولد ۲۰ مرداد ۱۳۶۳ تهران، ایران ملیت  ایرانی مرگ ۲۳ آبان ۱۳۹۳ (۳۰ سال) بی...
بیوگرافی یونجا اوجیمیک   یونجا اوجیمیک (به ترکی: Yonca Evcimik) یکی از خوانندگان زن موسیقی پاپ ترکیه‌است. او در ۱۶ سپتامبر ۱۹۶۳ در استانبول ترکیه متولد شده‌است. ...
بیوگرافی شهرزاد سپانلو   شهرزاد سپانلو نام اصلی شهرزاد سپانلو تولد ۱۵ آبان ۱۳۵۱ پدر: محمد علی سپانلو مادر: پرتو نوری علا ملیت ایرانی ...
بیوگرافی و عکس های مهدی یراحی بیوگرافی و عکس های مهدی یراحی را در ادامه مشاهده فرمائید. نام : مهدی نام خانوادگی : یراحی تاریخ تولد : 1360/8/23 محل تولد : اهواز ---------...
بیوگرافی توپاک شکور؛ پدر رپ جهان نام اصلی: توپاک آمارو شکور نام مستعار: توپاک، پاک، ماکاولی تولد: ۱۶ ژوئن ۱۹۷۱ هارلم شرقی، نیویورک ملیت: آمریکایی مرگ: ۱۳ سپتامبر ۱۹۹۶ میلا...
بیوگرافی افشین مقدم + عکس   افشین مقدم نام اصلی حسین آهنیان مقدم نام مستعار افشین مقدم تولد ۸ مهر ۱۳۲۴ خورشیدی ۳۰ سپتامبر ۱۹۴۵ ملیت ایر...
بیوگرافی مریم آخوندی   مریم آخوندی تولد ۱۳۳۶ تهران ملیت ایران سبک‌ها موسیقی اصیل ایرانی، موسیقی تلفیقی سال‌های فعالیت از ۱۳۶۵ ...
بیوگرافی ابوالحسن خوشرو + عکس   ابوالحسن خوشرو متولد ۱۳۲۵ در قائم‌شهر خواننده و نوازنده لله وا در مازندران می‌باشد. درسال ۱۳۳۹ یک گروه موسیقی تشکیل داد و از سال ۱۳۴۵...