بیوگرافی لرتا + عکس

بیوگرافی لرتا + عکس

 

لرتا
نام اصلی لرتا هایراپتیان تبریزی
Լորետա Հայրապետեան
زمینه فعالیت تئاتر سینما و تلویزیون
تولد ۱۲۹۰ خورشیدی
۱۹۱۱ (میلادی) محله زرگنده تهران ایران
مرگ ۷ فروردین ۱۳۷۷
۲۸ مارس ۱۹۹۸ وین Vienna اتریش اتریش
ملیت ایرانی ارمنی تبار
پیشه بازیگر
سال‌های فعالیت در تئاتر -۱۳۱۴ در سینما ۱۳۵۳-۱۳۴۹
همسر(ها) عبدالحسین نوشین (۱۳۵۰-۱۳۱۳)
فرزندان کاوه
مدرک تحصیلی رشته تئاتر دانشگاه مسکو

 

لرتا با نام کامل لرتا هایراپتیان تبریزی (به ارمنی: Լորետա Հայրապետեան) (۱۲۹۰ – ۷ فروردین ۱۳۷۷) بازیگر تئاتر و سینما. در ۱۳۳۲ از ایران رفت و سپس در ۱۳۴۲ بازگشت

 

زندگی
لرتا هایراپتیان در سال ۱۲۹۰ در تهران متولد شد به مدرسه ی فرانسوی ژاندارک رفت و از کلاس سوم دبستان خود را به مدرسه روس ها منتقل کرد وارد گوره تئاتری مدرسه شد و در ده سالگی بر صحنه رفت. در چهارده سالگی در نمایشی موزیکال به کارگردانی ساتنیک آقابابیان (ساتو پری) در تئاتر گراند هتل (در نقش یک غنچه گل) ظاهر شد و در پانزده سالگی برای بازی در نمایش های هایک کاراکاش به آموختن زبان فارسی پرداخت. پس از گرفتن دیپلم از مدرسه ی روس ها لرتا فعالیت تئاتری اش را به طور حرفه ای دنبال می کند و به زودی گل سرسبد گروها و مجامع تئاتری دوران خود می شود و در کلوپ موزیکال کمدی اخوان کمدی ایران جامعه ی باربد گروه نکیسا کانون ایران جوان کانون صنعتی مجمع تئاترال تهران همراه با چهره های برجسته ی تئاتر همکاری می کند. در سال ۱۳۱۲ در نمایش های واهرام پاپازیان (کارگردان و بازیگر بزرگ تئاتر ارمنستان و روسیه که به دعوت سازمان شیر و خورشید برای احیاء تئاتر به ایران آمده بود) بازی می کند و در همین سال در سه نمایش (تابلو) از داستان های شاهنامه در جشن هزاره فردوسی (که به همت نوشین و مجتبی مینوی و حسین خیرخواه در کلوب فردوسی برگزار شد به ایفای نقش می پردازد.
در هجده سالگی در تعدادی از نمایش‌های ویلیام شکسپیر به کارگردانی واهرام پاپازیان بازی کرد و در ۱۳۱۴ پس از ازدواج با نوشین فعالیت تئاتری اش را گسترش داد و در کلوب ایران در نمایش اتللو بازی کرد از دیگر نمایش هایی که بازی کرده میتوان به ولپن پرنده آبی و چراغ گاز اشاره کرد.
در سال ۱۳۱۳ با عبدالحسین نوشین (برجسته ترین چهره ی تئاتری وقت) ازدواج می کند. در سال ۱۳۱۶ همراه با نوشین و خیرخواه به جشنواره ی تئاتر مسکو دعوت می شود. در بازگشت به ایران گروه نوشین چندین نمایش (ولپن مستنطق سرنوشت پرنده آبی شنل قرمز) در تئاتر سعدی بر صحنه می برد که لرتا مثل همیشه نقش اول زن را برعهده دارد. در پی کودتا و تعطیلی تئاترها و غارت تئاتر سعدی نوشین دستگیر می شود به زندان می افتد اما ارتباطش را با جریان تئاتر قطع نمی کند. لرتا در این دوره با جمعی از یاران نوشین نمایش نامه هایی را که او در زندان می نوشت یا ترجمه می کرد به اجرا در می آورد. در سال ۱۳۳۲ (پس از خروج پنهانی نوشین از زندان و کشور) لرتا نیز از طریق فرانسه برای پیوستن به او به شوروی رفت و در دوران هجرت (۱۳۳۲ تا ۱۳۴۲) در استودیوی تئاتر هنری مسکو تحصیل کرد. با اعلام ممنوع الورود بودن نوشین لرتا به ایران بازگشت و همراه با همکاران قدیمی تئاتر کسری را تشکیل داد و به عنوان اعلام موجودیت نمایش “گناهکاران بی گناه” را بر صحنه برد.
در دهه پنجاه او به جمع جوانان “کارگاه نمایش” می پیوندد و در چند نمایش (به کارگردانی آربی آوانسیان ایرج انور و داریوش فرهنگ) بازی می کند. به افتخار پنجاه سال خدمت تئاتری سالن چارسو (در مجتمع تئاتر شهر) با اجرای نمایش “خلوت خفتگان” (به کارگردانی آربی آوانسیان و بازی لرتا و سوسن تسلیمی) به نام لرتا افتتاح می شود و …
لرتا هایراپتیان بدون تردید در قلمرو تئاتر حضوری تاریخی دارد و به وِیژه پس از همفکری و همکاری با نوشین زندگی او با حساس ترین و مهم ترین برهه ی تاریخ سیاسی تئاتر معاصر ایران گره خورده است اما حضور او در سینمای ایران بیشتر شبیه به یک زنگ تفریح است.
نخستین فبلمش را در ۱۳۴۹ نام به شب اعدام (داود ملاپور) بازی کرد و سپس در پنج فیلم دیگر حضور یافت که همگی در سال‌های ۱۳۵۰ و ۱۳۵۱ تولید شدند که از آن جمله همای سعادت به عنوان یک محصول مشترک با هند و اسرار گنج دره جنی به کارگردانی ابراهیم گلستان قابل اشاره اند. هم چنین در فیلم احساس داغ و معرکه نیز با کارگردان ارمنی روبیک زادوریان همکاری کرد . مجموعه تلویزیونی خسرو میرزای دوم (نصرت کریمی) آخرین کار تصویری این بانوی بازیگر است.
در ۱۳۵۸ همراه تنها پسرش کاوه از ایران مهاجرت کرد و سال‌های آخر عمرش را در وین-اتریش گذراند در ۱۳۷۷ درگذشت

 

آثار
نمایش ها
عمده نمایش های لرتا عبارتند از:

اتللو (۱۳۱۴)
ازدواج به سبک ایتالیائی
اودیپوس شهریار
اوژنی گرانده
بادبزن خانم ویندرمیر
پرنده آبی
پیراهن ابریشمی
تاجر ونیزی
توپاز
چراغ گاز
دو جلاد
سرگذشت وشمگیر
شنل قرمز
عشق و اتفاق
گناهکاران بی گناه
مردم
مستطق
ولپن

 

سینمایی

ردیف نام فیلم سال کارگردان
۱ شب اعدام ۱۳۴۹ داوود ملاپور
۲ احساس داغ ۱۳۵۰ روبیک زادوریان
۳ معرکه ۱۳۵۰ روبیک زادوریان
۴ همای سعادت ۱۳۵۰ فابی چاناکیا
۵ باشرف‌ها ۱۳۵۱ قدرت الله بزرگی
۶ اسرار گنج دره جنی ۱۳۵۳ ابراهیم گلستان

 

 

بیوگرافی امید زندگانی   امید زندگانی زمینه فعالیت سینما و تلویزیون ورادیو تولد آذر ۱۳۴۷ تهران محل زندگی تهران ملیت  ایران پیشه ...
بیوگرافی امین حیایی امین حیایی ۱۹ خرداد سال ۱۳۴۹ در قیطریه تهران متولد شد. امین مادرش معلم است و پدرش شغل آزاد دارد و فرزند بزرگ خانواده است. همسر او نیلوفر خوش خلق که او...
بیوگرافی گلشیفته فراهانی + عکس بیوگرافی گلشیفته فراهانی رهاورد (گلشیفته) فراهانی 19 تیر 1362 در تهران و در خانواده ای هنرمند متولد شد. وی یک خواهر (شقایق ‏فراهانی، لیسانس نقا...
بیوگرافی گلاره عباسی + عکس   گلاره عباسی نام اصلی گلاره عباسی تولد ۲۹ تیر ۱۳۶۷ ملیت ایرانی پیشه بازیگر سال‌های فعالیت ۱۳۸۲ تاکنون   گلاره عباسی (متول...
بیوگرافی فرهاد بشارتی ( بازیگر )   فرهاد بشارتی زمینه فعالیت بازیگر تولد ۱۳۴۵ گیلان ملیت ایرانی پیشه بازیگر مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد باز...
بیوگرافی برن سات   برن سات (به ترکی استانبولی: Beren Saat) (زاده ۲۶ فوریه ۱۹۸۴) پدر او حسین آونی سات بازیکن حرفه‌ای و قدیمی فوتبال و مادر او آیلا سات می‌با...
بیوگرافی محمود بصیری + عکس   محمود بصیری نام اصلی محمود بصیری زمینه فعالیت کمدی تولد ۱۳۲۶ شهرستان انار سال‌های فعالیت ۱۳۴۸ - حال &...
بیوگرافی و تصاویر نرگس آبیار   بیوگرافی نرگس آبیار + عکس نرگس آبیار در سال ۱۳۴۹ به‌ دنیا آمد. نرگس آبیار بیش از یک دهه به ‌صورت حرفه‌ای به داستان ‌نویسی در حوزه کودک...
بیوگرافی سیلوستر استالونه   سیلوستر استالونه نام اصلی سیلوستر گاردنز استالونه زمینه فعالیت سینما تولد ۶ ژوئیهٔ ۱۹۴۶ نیویورک سیتی ملیت آم...
بیوگرافی مری آپیک + عکس   مری آپیک زمینه فعالیت سینما ، تئاتر تولد ۱۳۳۳ یا ۱۳۳۶ تهران والدین آپیک یوسفیان (مادر) بازیگر سینما محل زندگی...
بیوگرافی تانیا جوهری + عکس   تانیا جوهری نام اصلی مهرآزاد جوهری زمینه فعالیت بازیگر تولد ‎۲۶ مهر ۱۳۲۹ ۱۸ اکتبر ۱۹۵۰  تهران ملیت ایرانی ...
بیوگرافی جهانگیر الماسی + عکس بیوگرافی جهانگیر الماسی + عک   جهانگیر الماسی، (زاده ۱۳۳۴) از بازیگران ایرانی است. فارغ التحصیل رشته شیمی و فوق لیسانس حقوق و روابط بین...
بیوگرافی رضا شفیعی‌جم + عکس   رضا شفیعی جم زمینه فعالیت سینما و تلویزیون تولد ۱۳۵۰ تهران ملیت ایرانی پیشه بازیگر   رضا شفیعی‌جم در سال ۱۳۵۰ از پدری ته...
بیوگرافی یوسف صیادی + عکس   یوسف صیادی زمینه فعالیت بازیگر تولد ۱۳۴۸ تهران ملیت ایرانی پیشه بازیگر، کارگردان، طراح صحنه و لباس سال‌...
بیوگرافی سیما تیرانداز + عکس   سیما تیرانداز زمینه فعالیت سینما و تلویزیون تولد ۱۳۴۹ ( ۱ ژانویهٔ ۱۹۷۰ ‏(۴۴ سال) تهران، ایران ملیت ایرانی پیشه بازیگر همسر(ها) نا...