معرفی ساز سرنا

 

معرفی ساز سرنا

معرفی ساز سرنا
در کشور ما این ساز تحت عناوین نظیر به زرنا – ذرنا – ذورنا نامیده می شود. ساز سرنا در بین اقوامی نظیر بلوچ ها – کردها – گیلانها – ترک ها و فارس و مازندران وجود دارد. البته در همه اقوام به این نام معروف نیست مثلاً در میان بلوچ ها به شیدی ( shidi ) در میان کردها شمال خراسان به پیق ( pjg ) معروف است در مازندران به سرنا ( serna ) یا درنا ( zerna ) معروف است.

ساز سرنا معمولاً به دسرکوتن یا نقاره همراه است. در مازندران از سرنای نوع بم بیشتر استفاده می شود.
سرنا از چهار قسمت تشکیل شد :
۱ – قمیش

۲ – لب گیر

۳ – انبرک

۴ – بدنه ساز
۱ – قمیش : از نوعی نی نرم به نام آکس ( aks ) تهیه می گردد که آن را با آب ولرم می خیسانند و داخل دهان قرار می دهند و بوسیله مجرای باریکی که در وسط قمیش قرار دارد بازدم سرنا می شود. طول قمیش که به لب گیر بسته می شود حدود ۱ تا ۲ سانتیمتر است.

 

۲ – لب گیر : بصورت دایره ای واشر مانند است. که جنس آن فلزی است و ما بین لب نوازنده و سرنا قرار می گیرد قطر آن ۴ سانتیمتر یا کمتر و طول آن ۱۴ سانتیمتر یا کمتر است.

۴ – بدنه سرنا : بصورت لوله ای مخروطی از جنس چوب شمشاد یا آزاد یا گردو ، گاهی اوقات هم از توت ساخته می شود. اما نوع شمشاد صدا دهی بهتری دارد.
انتهای بدنه سرنا بصورت مخروطی و مثل سازهای شیپوری طراحی شده است. سرنای مازندرانی ۶ سوراخ در قسمت بالا و یک سوراخ در قسمت پایین دارد. قبل از نواختن ساز آن را با آب ولرم خیس می نمایند ، اینکار برای صدا دهی بهتر است.

طول سرنا کامل نبوده و از ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر و در بعضی نقاط تا ۶۰ سانتیمتر می رسد. سرنای بلند تر صدای بم تری نسبت به سرنای کوتاهتر دارد. حدود صوتی صدای سرنای مازنداران دو اکتاو است . سرنا را بصورت نفس برگردان می نوازند .

 

معرفی ساز سرنا

آهنگهای مخصوص سرنا شامل :

پیشنمازی – یک چوبه – دو چوبه – سه چوبه – ترکمنی – کتولی – ورساقی و … است .
این ساز همواره در اعیاد – جشن ها – مراسم ورزشی و … نواخته می شده است.
ریشه لغت سرنا
سُرنا و کَرنا هر دو به معنی بوق و با لغت (به انگلیسی: Horn) در انگلیسی از یک ریشه می‌باشند. در اصل در میان اقوامی که زبان هند و اروپایی اولیه را صحبت می‌کردند این ساز به علت اینکه از شاخ حیوانات ساخته می‌شد به این اسم نامیده شده است. شاهد دیگری که به این ادعا و مشابهت مهر تائید می‌زند نام ذوالقرنین، به معنی دارنده دو شاخ است. قَرن که مُعَرَّب کَرن است (که در اسم کَرنا مشاهده می‌شود) به معنی شاخ می‌باشد. البته سُرنای کنونی به مراتب از بوقهای شاخی اولیه پیشرفته تر است، ولی عضوی از خانواده سازهای بادی یا بوقی به شمار می‌آید.
سرنا در ایران
سرنا سازی نه تنها محلی، بلکه قدیمی است. در اشعار شعرای ایران بسیار نام سرنا، سورنا و سورنای آمده است. این ساز در سیستان و بلوچستان ، خراسان و لرستان از دیرباز رواج داشته و حتی امروزه نیز در مجالس شادی و به هنگام خواندن ترانه های محلی این نواحی بکار می رود. در نواحی لرستان سرنای کوچک و در نواحی بختیاری سرنای بلند معمول است، سرنای محلی معمولاً با دهل نواخته می‌شود. در میان سرنا نوازان مشهور ایرانی می توان از علی‌اکبر مهدی‌پور دهکردی، نوازنده نوروزنامه یا همان موسیقی هنگام تحویل سال نو و نیز رضا مریدی دلفان و شامیرزا مرادی مشهورترین نوازنده سرنای کوچک (کوتاه) نام برد.

عفونت پستان، ضرورت درمان فوری عفونت های سینه مخصوصا در پاییز و زمستان بسیار متداول هستند. عفونتهای سینه ممکن است جدی باشند و به درمان فوری نیاز داشته باشند.با این وجود، در اغل...
سفر زمینی در بارداری، بایدها و نبایدها مثل مسافرت هوایی، سفر طولانی با اتومبیل یا اتوبوس نیز در سه ماهه ی اول بارداری توصیه نمی شود و در سه ماهه ی سوم باید با احتیاط زیاد همراه باشد. س...
قبل از بچه دار شدن چه باید کرد؟ (۴) گروه ترجمه نی نی بان: شما از زمانی والد یک فرزند محسوب خواهید شد که وی هنوز به دنیا نیامده است. در این مجموعه مطالب، می‌کوشیم به پرسش‌ها و نگرانی...
علت شب ادراری بچه ها، کی خوب میشه؟ تحقیق در مورد شب ادراری (Nocturnal enuresis) نشان می دهد که بیشتر کودکان از چهار سالگی رختخواب خود را خیس نمی کنند، اما سنی که کودکان به طور ثابت...
زمان اولین سونوگرافی بارداری، دیر شده؟ سوال:سلام آخرین زمان شروع قاعدگی من 27 دی بود.الان باردارم ولی تاکنون سونوگرافی انجام ندادم.خیلی زود به زود ضعف شدیدی دارم.آیا انجام سونو دیر نشد...
تیپ خاطره اسدی در اکران انیمیشن مبارک ⋆ سه شنبه ۲۶ بهمن ۱۳۹۵ 1 بازدید در تیپ خاطره اسدی در اکران انیمیشن مبارک  شما کاربران می توانید تصاویر از بازیگر زن ایرانی خاطره اس...
قرص ضدافسردگی در بارداری، خطرناکه؟ سوال:سلام خسته نباسید من از قرص کلونازپام و قرص افکسور افسردگی مصرف میکنم الان باردارم یه هفته اس.چیکار کنم راهنمایی کنید. من نخورم قرصارو حالم ب...
رفتار مناسب با شوهر، بهش نه بگم؟ چه وقت‌هایی نه گفتن به همسرتان زندگی مشترک شما را به خطر نمی‌اندازد؟وقتی می‌خواهد به حریم‌تان سرک بکشدهمسر حساسی دارید که از شما می‌خواهد کلمه عب...
درمان فیبروآدنوم پستان، نکات مهم سوال:باسلام من 33 سال دارم و دچار فیبروآدنوم سینه هستم میخواستم بدونم آیا افزایش یا کاهش استروژن در روند بیماری تآثیری دارد یا نه؟ باتشکر جواب:فی...
سریال خاک سرخ خاک سرخ نام یک مجموعه تلویزیونی ۱۷ قسمتی به کارگردانی ابراهیم حاتمی کیا است که در سال ۱۳۸۱ از شبکه ۱ سیمای جمهوری اسلامی ایران پخش شد. خاک سر...
واریکوسل گرید دو، موجب ناباروری می شود؟ سوالسلام محمد هستم 34 ساله ، یک غده 4mm ادنوم هیپوفیز دارم و هورمون رشدم خوبه ، هورمون تستسترون 6.5هست و هورمون پرولاکتیم هم 20اعلام شده که مقدار...
عدم تمرکز در کودکان، نکات مهم سوال:سلام و خسته نباشید خدمت شما. دختری 9ساله دارم که احساس میکنم تمرکز ندارد.گاهی اوقات که سوال های سخت علوم و ریاضی را با او کار میکنم و از او ...
قرمز شدن پلک کودک، مشکل کجاست؟ بلفاریت یا پلک­ های گرانول، نوعی التهاب پلکی به خصوص در قاعده فوقانی و تحتانی پلک­ ها است.اگر کودک شما به بلفاریت مبتلا شده باشد، ممکن است پلک های او ...
چگونه کودکی خلاق داشته باشیم؟ خلاقيت؟ مهم‌ترین و اساسی‌ترین قابلیت و توانایی انسان و بنیادی‌ترین عامل ایجاد ارزش است که در همه ابعاد و جوانب زندگی نقش کاملاً حیاتی ایفا می‌نماید...
اسیدفولیک در بارداری، مضر نیست؟ سوالسلام من در هفته چهارم بارداری هستم و دکتر مولتی ویتامین مینرال و اسید فولیک تجویز کرده میخواستم بدونم برای جنین ضرری ندارد .جوابسلام دوست عزی...