سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

عالی قاپو،  یکی از مهم‌ترین شاهکارها‌ی معماری اوائل قرن یازدهم هجری

 

عالى قاپو بزرگ‌ترین کاخى است که ممکن است در یک پایتخت وجود داشته باشد.‌ این کاخ در زمان صفویه از بهترین کاخ‌های دنیا به شمار می‌رفته و‌ دارای همه مزایا و محاسن بوده و آنچه لازمه یک کاخ سلطنتى بوده در آن وجود داشته است.کاخ عالی قاپو، عمارتی است ‌برافراشته در غرب میدان نقش جهان و روبه‌روی مسجد شیخ لطف‌الله‌ و به عنوان یکی از مهم‌ترین شاهکارها‌ی معماری اوائل قرن یازدهم هجری از شهرتی عالم‌گیر برخوردار است‌. تاریخ ساخت بنای تاریخی عالی قاپو به ۱۰۵۴ هـ.ق باز‌می‌گردد و بانی آن شاه عباس اول است.‌
عالی قاپو دروازه مرکزی و مدخل کلیه قصرهایی بود که در دوران صفویه در محدوده میدان نقش جهان بنا شده بودند‌. این امارت، مرکب از دو کلمه عالی و قاپو است که با هم به معنای «‌سر‌در بلند‌» یا «‌درگاه بلند‌» هستند.

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

 تاریخ ساخت عالی قاپو به ۱۰۵۴ هـ.ق باز‌می‌گردد و بانی آن شاه عباس اول است

بنای عالی قاپو با ارتفاعی حدود ۳۶ متر تا کف بازار، بلندترین عمارت چند طبقه تا چند دهه اخیر در شهر اصفهان بوده است. این کاخ ‌به دلیل اضافات و الحاقات معماری در هر سو، نمایی متفاوت دارد، به گونه‌ای که از جلو بنا از میدان نقش جهان ۲ طبقه از پشت ساختمان ۵ طبقه، از طرفین بنا ۳ طبقه و با احتساب طبقه همکف به عنوان اولین طبقه، در کل ۶ طبقه است.

   سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

عالی قاپو دروازه مرکزی کلیه قصرهایی بود که در دوران صفویه در محدوده میدان نقش جهان بنا شده بودند‌

 

به طور کلی عمارت عالى قاپو از دو قسمت متمایز تشکیل شده است؛ قسمت جلویى و مدخل عمارت و ساختمان اصلى کاخ.

قسمت جلویى ساختمان از ساختمان اصلى جلوتر ‌و مدخل وسیع عمارت در همین بخش واقع است. مدخل داراى تاق جناغى است و در دو طبقه طرفین آن درها و تاق‌نماهاى کوچکترى وجود دار‌د.

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

 عمارت عالى قاپو از دو قسمت متمایز تشکیل شده است

بالاى مدخل، ایوانى هست که از ۳ جهت باز است و اتاق چوبى دارد. در زمان‌هاى گذشته به هنگام ضرورت اطراف ایوان را با پرده مى‌‌پوشانیده‏‌اند.

حوضى با لبه‌‌هاى مرمرین و فواره‌هایی در وسط ایوان قرار دارد که ‌کف آن را از مس ساخته‏‌اند. از نوشته‏ هاى جهانگردانى چون تارونیه و شاردن چنین بر‌مى‏‌آید که در گذشته دور، دیوار انتهاى ایوان و سطوح ستون‌ها آینه کارى بوده است.

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

  بناى اصلى عالى قاپو از ۶ طبقه تشکیل شده است

بناى این ایوان یا به عبارت دیگر، تالار بر اساس کتاب قصص الخاقانى در سال ۱۰۵۳ هجرى قمرى آغاز شده در مدتى بسیار اندک به اتمام رسیده است.

مدخل به دهلیزى راه مى‌‏یابد که به صورت شمالى – جنوبى ساخته شده. در پشت این دهلیز عمارت اصلى عالى قاپو قرار دارد که در آن مقابل مدخل که از آن نام بردیم، قرار دارد.

اما بناى اصلى عالى قاپو از ۶ طبقه تشکیل شده است. در طرفین در ورودى عمارت ۶ طبقه دو سکوى سنگى وجود دارد. کتبه‌‌اى نیز در بالاى این در قرار دارد که قسمتى از آن با گذشت زمان از بین رفته است.

کرباسى که پس از در ورودى قرار گرفته سقفى بلند به اندازه مدخل جلویى ساختمان دارد. در همین کرباس مقابل در ورودى عمارت اصلى درى دیگر با دو سکو در طرفین هست که کرباس را به حیاط پشت ارتباط مى ‏دهد.

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

 آنچه عالی قاپو را در عدد آثار باشکوه و بسیار نفیس قرار داده،گچبری های آخرین طبقه است

 

بالاى این در، پنجره‏اى مشبک قرار دارد که از آن نور به داخل کرباس مى ‏تابد. اتاق هاى اطراف همین کرباس در حقیقت محل ادارات دولتى بوده است.

دو راه پله مارپیچ در دو گوشه طبقه اول راه‌هاى ارتباطى را تشکیل مى‌‏دهند. بالاى طبقه اول کاخ عالی قاپو ، چهار طبقه هست که هر دو طبقه علاوه بر اتاق‌هایى که دارند، داراى تالار بزرگ هستند.

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

 راه پله های کاخ عالی قاپو

نخستین تالار عالی قاپوپ، به وسیله درى بزرگ به ایوان بخش جلویى عمارت باز مى‏‌شود. بر در و دیوار این تالار نقوشى زیبا و رنگارنگ وجود دارد که اغلب از آثار رضا عباسى است.

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

هر طبقه از عمارت عالی قاپو،  تزئینات مخصوصی دارد

 

طبقه ششم کاخ عالی قاپو،  تالارى بزرگ دارد که تماماً گچ کارى است. این تالار که به اتاق صوت نیز شهرت دارد، بر اساس شناخت فیزیکى صوت و انعکاس آن به نحوى ساخته شده که مثل یک استودیوى مجهز به ضبط صدا طنین‏ه‌اى اضافى صدا را از بین مى ‏برده ‌و اصوات را ‌صاف به تمام قسمت‌هاى تالار می‌رسانده است. دیوارهاى اتاق‌هاى اطراف نیز با نقاشی‌هاى زیبا تزیین شده‌‏اند.

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

 بنای عالی قاپو به عنوان یک بنای تشریفاتی خوش ساخت و زیبا از هنر معماری دوران صفویه است

 

آنچه عالی قاپو را در عدد آثار باشکوه و بسیار نفیس قرار داده، علاوه بر مینیاتورهای رضا عباسی، گچبری های آخرین طبقه است که به “اتاق موسیقی” یا “اتاق صوت” نیز معروف است. در این قسمت از کاخ، شکل انواع جام و صراحی در دیوار تعبیه شده که ساختن و پرداختن این اشکال به غیر از نمایش زیبایی، خلاقیت و ابتکار هنرمندان گچکار، برای این بوده که انعکاسات حاصل از نغمه های نوازندگان و اساتید موسیقی، به وسیله این اشکال گرفته شده و صداها طبیعی و بدون انعکاس به گوش برسند.

به طورکلی بنای عالی قاپو به عنوان یک بنای تشریفاتی خوش ساخت و زیبا دستاورد دیگری از هنر معماری دوران صفویه است.
با آنکه بعد از دوره صفویه به تزئینات بناها خسارات جبران ناپذیری وارد شده، هنوز شاهکارهایی از گچ‌بری‌ها و نقاشی‌های عهد صفویه را در بر دارد و بازدید‌کنندگان را به تحسین وا‌می‌دارد.

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

 کاخ عالی قاپو در زمان صفویه از بهترین کاخ‌های دنیا به شمار می‌رفت

 

مینیاتورهای هنرمندانه رضا عباسی، نقاش معروف عهد شاه عباس، نقاشی‌های گل و بوته، شاخ و برگ، اشکال وحوش و طیور و گچبری‌های زیبای آن به شکل انواع جام و صراحی در تاق‌ها و دیوارها تعبیه شده است و شاه صفوی و مهمانان او، از تالار همین عمارت مناظر بازی چوگان، چراغانی، آتش بازی‌ها و نمایش‌های میدانی را تماشا می‌کردند.

سفر به دنیای درون کاخ عالی قاپو

کاخ عالی قاپو ‌به دلیل اضافات و الحاقات معماری در هر سو، نمایی متفاوت دارد

 

عالى قاپو بزرگترین کاخى است که ممکن است در یک پایتخت وجود داشته باشد. پس می‌توان گفت ‌این کاخ در زمان صفویه از بهترین کاخ‌های دنیا به شمار می‌رفته و از این روی، دارای همه مزایا و محاسن بوده و آنچه لازمه یک کاخ سلطنتى بوده در آن وجود داشته است.

کودک لجباز، بداخلاقه! سوال:با سلام و احترام خانم 39 ساله ساکن تهران شاغل از شش ماهگی دخترم متارکه کردم یک فرزند دختر دارم وضعیت اقتصادی و اجتماعی معمولی دارم. دخترم کل...
سریال آشپزباشی آشپزباشی نام یک مجموعه تلویزیونی است که از شبکه یک صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران پخش می شده است. هزینه ساخت این سریال چهار میلیارد تومان بوده‌است که...
پیشگیری از بارداری، باعث ناباروری؟ دکتر مریم کاشانیان واحد علوم پزشکی ایران، افزود: مشکل افرادی که پس از جلوگیری به روش توصیه شده، باردار نمی شود، به پیشگیری مربوط نمی شود و علت در...
آسم در کودکان، روش تشخیص آسم نوعی بیماری التهابی مزمن ریه­ ها و مجاری هوایی است منظور از مجاری هوایی لوله ­هایی هستند که هوا را به داخل ریه­ ها می دهند و از آنجا خارج می­ سازن...
درد هنگام رابطه زناشویی، راه درمان هنگامی که زن یا مرد (غالبا زنان) از رابطه جنسی لذت نبرند و انجام این عمل برای آن‌ها دردناک باشد، به اختلال جنسی دیسپارونیا (Dyspareunia) یا مقارب...
طالع بینی زن متولد مهر     طالع بینی زن متولد مهر زن متولد برج مهر مثل هلویی است كه روی دو پا راه می رود. برخی از متولدین مهر آنقدر زیبا هستند كه نفس ...
آموزش تحریک جنسی همسرتان   داشتن صداقت برای حفظ پیوند جنسی عمیق با همسرتان ضروری است   چند راه تضمین شده برای تحریک جنسی همسرتان (ویژه آقایان) مقالات مخت...
بارداری بعد از لاپارسکوپی، کی اتفاق میافته؟ سوالباسلام خدمت شما و تشکر از زحمات بی دریغتان.بنده 2سال و نیم است ازدواج کرده ام1سال و3 ماه پیش بعلت کیست اندومتریوز لاپراسکوپی انجام دادم و بنا...
دارو دادن به بچه، ماموریت سخت والدین! با کمی چشم چرخاندن به دور و اطرافتان در این فصل سرد، می‌توانید خیلی از نوزادان یا کودکان خردسال را ببینید که سرما خورده‌اند و سرفه می‌کنند یا دما...
کالسکه چی بخرم؟ کالسکه دقیقا از همان ابتدای تولد تا زمانی که کودک قادر به راه رفتن است و تا حدود 4-3 سالگی جزو لوازم کلیدی مورد نیاز والدین است. تازه بسیاری از و...
۱۰حقیقت کمتر شنیده شده درباره فیلم تنها در خانه! عکس آنچه که ما از فیلم تنها در خانه دیده ایم یک جلوه ی ظاهری است اما در پس صحنه ی این فیلم جریانات جالبی نیز وجود داشت. حقایقی جالب و کمتر شنیده شده در...
دیر خوابیدن بچه ها، عوارض جبران نشدنی اینکه به کودک خود اجازه می دهید تا دیروقت بیدار بماند و مشغول بازی کردن باشد، باعث خستگی مفرط در او می شود و خستگی زیاد باعث می شود دیرتر به خواب...
سلفی یهویی دانیال حکیمی و دخترش دایانا سلفی یهویی دانیال حکیمی و دخترش دایانا. یا عکس در لندن گرفته شده، یا اینکه دایانا خانم آن را چپکی کرده است که احتمال مورد دوم خیلی بیشتر است. ...
میزان شیرخشک مورد نیاز نوزاد، می دانید؟ سوالسلام وقت بخیر. نوزاد 7 ماهه در محدوده وزن نرمال روزی چقدر شیرخشک باید بخورد؟هر چند ساعت؟در ضمن صبح ها فرنی و ظهر و شب س.پ میخورد.هر وعده 12-1...
جلوگیری از دو تکه شدن پاراگراف در ورد نحوه پاراگراف بندی در ورد هنگامی که در حال تایپ یک متن در Word هستید و مکان‌نما به انتهای صفحه می‌رسد، ادامه‌ی متن به طور خودکار در صفحه‌‌ی بعد...

آشنایی با کاخ عالی‌ قاپو اصفهان

آشنایی با کاخ عالی‌ قاپو اصفهان

 

نام کاخ عالی‌ قاپو
کشور  ایران
استان استان اصفهان
شهرستان اصفهان
اطلاعات اثر
کاربری موزه
دیرینگی دوره صفوی
دورهٔ ساخت اثر دوره صفوی
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۱۰۴
تاریخ ثبت ملی ۱۵ دی ۱۳۱۰

 

کاخ عالی‌قاپو (به ترکی به معنی «درگاه بلند» ساختمانی است که در واقع درب ورودی دولتخانه صفوی بوده‌است و در ابتدا شکلی ساده داشته و به مرور زمان و در طول سلطنت شاه عباس طبقاتی به آن افزوده شدند و در زمان شاه عباس دوم ایوان ستوندار به آن افزوده شد. این بنا در ضلع غربی میدان نقش جهان و روبروی مسجد شیخ لطف‌الله واقع شده‌است. ارتفاع آن ۴۸ متر است و ۶ طبقه دارد که با راه‌پله‌های مارپیچ می‌توان به آنها رسید. آنچه باعث گردیده است عالی قاپو در زمره آثار باشکوه و بسیار نفیس عصر صفوی قرار گیرد، مینیاتورهایی هست که کار هنرمند معروف عصر صفوی رضا عباسی است و همچنین گچبری‌های آخرین طبقه کاخ عالی قاپو است که تالار آن «اتاق موسیقی» یا «اتاق صوت» نیز نامیده می‌شود.

تاریخچه بنا

این بنا پس از انتقال پایتخت از قزوین به اصفهان توسط شاه عباس اول بین سالهای ۹۷۳ تا ۹۷۷ خورشیدی بعنوان مقر و دولتخانه حکومتی سلاطین صفوی شروع به ساخت شد.

مدت زمان ساخت

این کاخ طی ۵ مرحله معماری و در زمان جانشینان شاه عباس اول بخصوص شاه عباس دوم و شاه سلیمان بین ۷۰ تا ۱۰۰ سال ادامه و تکمیل یافت. حتی به دلیل وجود کتیبه‌ای بخط نستعلیق در زمان شاه سلطان حسین آخرین پادشاه صفوی، تزئینات طبقه سوم اضافه یا مرمت شده‌است.

استادکاران و معماران بنا

کتیبه یا سند مستندی مبنی بر عنوان نام معمار بنا در دست نیست ولی به احتمال زیاد معمار بنا یکی از استادان و معماران مهندس معروفی چون استاد علی اکبر اصفهانی یا استاد محمدرضا ابن استاد حسین بنای اصفهانی دو معمار مشهور مساجد جامع عباسی و مسجد شیخ لطف الله بوده‌است.

دلیل نامگذاری

قاپو یا قاپی در زبان ترکی به معنی در، درگاه و ورودی است و عالی به معنی باشکوه، بزرگ و با ارزش می‌باشد. گفته می‌شود که در اصلی بنا را شاه عباس از نجف و مقبره علی بن ابی طالب به این مکان انتقال داده‌است. کتیبه بالای سردر ورودی با عنوان انا مدینه العلم و علی بابها و استقرار ۱۱۰ توپ جنگی در مقابل کاخ به حساب ابجد نام علی را عنوان می‌نماید (ع=۸۰، ل=۲۰، ی=۱۰).

تزئینات داخلی و خارجی بنا

تزئینات خارجی بوسیله آجر که در لچکها (قسمتهای هلالی در بالای هر ورودی) بوسیله کاشی هفت رنگ و تزئینات و خطوط اسلیمی می‌باشد و تزئینات داخلی بوسیله نقوش زیبای گل و بته و شکارگاه و حیوانت و پرندگان بر روی گچ (لایه چینی و کشته بری) و یا مینیاتورهای تصویری ایرانی (به سبک نقاشی‌های رضا عباسی) و خارجی (بوسیله نقاشان اروپایی که در زمان شاه سلیمان در دربار صفوی حضور داشتند به سبک نقاشی اروپایی به سبک توسط نقاشان معروفی مانند آنژل ولوکار) می‌باشد.

مراحل پنجگانه ساخت بنا

مرحله اول

ساخت بنایی تنها به عنوان ورودی جهت سایر بناها و مجموعه کاخهای سلطنتی می‌باشد

مرحله دوم

در این مرحله لزوم گسترش بنا و اضافه نمودن طبقات فوقانی بدلیل گسترش پایتخت و افزایش جمعیت شهری و با اهمیت جلوه دادن مقر حکومتی احساس گردید. بدین منظور طبقات سوم و چهارم و نیم طبقه پنجم اضافه گردیدند.

مرحله سوم

تکمیل ساختمان برجی شکل کاخ با اضافه نمودن آخرین طبقه (معروف به سالن موسیقی).

مرحله چهارم

اضافه نمودن پیش زدگی به سمت میدان نقش جهان (میدان امام خمینی) جهت افزایش طول کاخ و تبدیل آن به ایوان ستوندار در مرحله بعدی ساختمان

مرحله پنجم

اضافه نمودن ۱۸ ستون به ایوان با فضا ایجاد شده مرحله قبل بعلاوه ایجاد پله‌های شاهی و ساخت و تکمیل سیستم آبرسانی بنا جهت انتقال آب به طبقات به خصوص حوض مسی ایوان

پله‌های کاخ

این کاخ در حال حاضر دارای سه دستگاه پله، شامل دو دستگاه پله مارپیچ بصورت قرینه در قسمت غربی ساختمان و یک دستگاه پله بصورت پلکانی (بصورت چند پله و اتاقهای بین راه به شکل زیگزاگی) معروف به پله‌های شاهی که به منظور تشریفات ساخته شده‌است.

طبقات ششگانه بنای عالی قاپو

بنای عالی قاپو با ارتفاعی حدود ۴۸ متر تا کف بازار بلندترین کاخ چند طبقه تا چند دهه اخیر در شهر اصفهان بوده‌است. بدلیل اضافات و الحاقات معماری در هر سو نمایی متفاوت دارد به طوری که از جلو بنا از میدان نقش جهان ۲ طبقه از پشت ساختمان ۵ طبقه، از طرفین بنا ۳ طبقه و با احتساب طبقه همکف بعنوان اولین طبقه، در کل ۶ طبقه می‌باشد.

آستانه ورودی

کمپفر دربارهٔ آستانه کاخ عالی‌قاپو چنین گفته است:

کاخ عالی‌قاپو دارای آستانه‌ای است از جنس مرمر که در تکریم و اجلال پادشاه سهم عمده‌ای دارد و عابرینی که می‌خواهند بدون شرف‌یابی به خدمت شاه برسند در آنجا به زمین می‌افتند و آستانه را می‌بوسند بنابرین همه سعی می‌کنند کفششان به آستانه نخورد وگرنه نگهبان آنان کتک جانانه‌ای می‌زند.

 

علت لکنت زبان کودکان چیست؟ سوالسلام. پسر من دو سال و دو ماه سن داره. خیلی کامل و شمرده صحبت میکنه و کلمات سخت مثل الکترونیک ... رو راحت و درست تلفظ میکنه.چند روزی هست که ب...
یائسگی زودرس و حاملگی، چگونه امکان دارد؟ سوالکیست تخمدان داشتم و جراحی شدم وبعدازآن پریودی نداشتم . دچار یائسگی زودرس شدم و fsh و lh بالا و ذخیره تخمدانی صفر و tpo نیز 750 است چکار کنم ب...
علائم عفونت ادراری کودک، روش های پیشگیری عفونت ادراری، یک نوع وضعیت بالینی است که می‌تواند مجرای ادرار و مثانه را درگیر کند. عفونت ادراری در دختران شایع‌تر از پسران است و معمولا با تب، ا...
خشکی واژن پس از زایمان، چاره چیست؟ بدن شما در طول دوره بارداری تغییرات عمقی زیادی می کند. با این وجود تنها این دوران نیز که حامل تغییر و تحول است بلکه ممکن است بعد از تولد نوزادتان...
زردی گرفتن نوزادان، تاثیر تغذیه مادر بیشتر از نیمی از نوزادان طبیعی و سالم در چند روز اول زندگی در پوست صورت خود ته رنگ زرد پیدا می کنند. اگر کودک شما چنین است، احتمالاً چیز نگران کننده ا...
آمار بالای سزارین در کشور، علت با تمام اقدامات و آموزش های لازم و فراهم کردن شرایط زایمان طبیعی در کشور هنوز هم آمار زایمان سزارین در کشور بالاتر از حد استاندارد جهانی می باشد ...
شستن برس مو، ضرورت دارد؟ اغلب ما حداقل در طول روز یک بار موهای خود را شانه می کنیم؛ اما چند بار در هفته یا ماه به فکر شستن این شانه می افتیم؟ تمیز کردن شانه مو تا چه در ن...
مراقبت از نوزاد، مواردی که باید بدانید به قول مادربزرگ‌ها؛ بچه‌داری روز به روز آسان‌تر می‌شود چون امکاناتی که در اختیار مادرهاست بیشتر می‌شود و دیگر لازم نیست بسیاری از کارها به تنهایی و با...
علت افسردگی در کودکان، راه های گریز افسردگی نوعی اختلال مزمن است که با بی انگیزگی، توانایی عملکرد فرد را کاهش داده و متعاقب استرس زیاد، تجربه از دست دادن عزیزان، دشواری در آموزش و ب...
زبان مردم شیراز چیست؟ مردم شیراز زبان فارسی را با لهجه شیرازی تکلم می‌کنند. لهجه شیرازی دارای ۲۳ همخوان /P/ /b/ /f/ /v/ /t/ /d/ /k/ /g/ /q/ /c/ /j/ /s...
گایافنزین برای کودکان، منع مصرف دارد؟ هنگام استفاده از هر محصولی حتما روی بسته‌بندی آن را می‌خوانید تا درباره موارد مصرف آن اطلاعات بیشتری داشته باشید. مسلما هر محصولی برای هدف خاصی س...
عکس محمدرضا هدایتی در بازدید از یک مرکز توانبخشی در اصفهان روایت محمدرضا هدایتی از کتابی که فیروزه خانم عزیز به آن ها هدیه داده است. کتابی که در برگیرنده اشعار این عزیز است. در کنار محمد فیلی و لاله اسکندری در...
افزایش شانس باروری، راه جدید از نظر علمی به سلول حاصل از لقاح اسپرم پدر با تخمک مادر تا پایان هفته هشتم رویان گفته می‌شود. در لقاح خارج رحمی، رویان را خارج از بدن مادر و در ش...
تشخیص آندومتریوز، امکانش در دختران مجرد هست؟ سوالآیا تشخیص رحم آندومتریوز برای دخترهای مجرد امکان داره؟یعنی میشه بدون معاینه لگنی تشخیص داد؟اصلأ قبل از آسیب هایمن این مشکل امکان داره وجود دا...
سریال وزیرمختار مجموعهٔ تلویزیونی وزیرمختار بر اساس زندگی الکساندر گریبایدوف به کارگردانی سعید نیک‌پور در سال ۱۳۷۰ در ایران ساخته شد. سه مجموعه تلويزيونی امیرکبیر، ش...