بیوگرافی کامل هاتف اصفهانی

هاتف اصفهانی
زادروز نیمه نخست قرن دوازدهم اصفهان
درگذشت ۱۱۹۸ ه. ق. قم
آرامگاه قم
نام‌های دیگر میراحمد
دوره قرن دوازدهم هجری
فرزندان سحاب اصفهانی

 

سید احمد حسینی متخلص به هاتف اصفهانی از شعرای نامی ایران در عهد افشاریه و زندیه است. وی اصالتاً از خانواده‌ای آذربایجانی بود ولی در اصفهان بدنیا آمد. سید احمد درکودکی به تحصیل علوم قدیمه و از جمله ادبیات فارسی و عربی، طب، منطق و حکمت پرداخت و گذشته از علم طب که در آن تسلط داشت، به یکی از سرآمدان زبان عربی مبدل گشت و اشعاری به زبان عربی سرود. هاتف در جوانی به سرودن اشعار خود پرداخت و در طول زندگی آرام خود از مدح شاهان و روی آوردن به دربار سلاطین خود داری کرد و بیشتر به مطالعه و حکمت و عرفان‌مشغول بود. وی در سال ۱۱۹۸ درگذشت.

هاتف اصفهانی شاعری توانا و مسلط به زبان و ادب فارسی بود. وی از سبک شعرای متقدم ایران به ویژه حافظ و سعدی پیروی می کرد و طبع خود را در سرایش تمامی قالبهای شعری اعم از غزل، قصیده و رباعی، ترجیع‌بند و ترکیب‌بند آزمود. شهرت عمده هاتف به سبب شاهکار بزرگ ادبی او (ترجیع‌بند عرفانی) است که در آن هم از حیث حسن ترکیب الفاظ و هم از حیث توصیف معانی داد سخن داده است. وی مرثیه های زیبایی نیز با استفاده از ماده تاریخ (حروف ابجد) در مرگ بزرگان و دوستان خود سرود که این اشعار از ارزش بالایی برخوردارند.

مهم‌ترین اثر باقی‌مانده از هاتف اصفهانی دیوان اشعار او و چند صد بیت شعر به‌زبان عربی است.

بخشی از بند اول ترجیع‌بند معروف هاتف:

ای فـدای تـو هم دل و هم جــان وی نثار رهت هـم این و هـم آن
دل فـدای تو چــون تویی دلبر جان نثار تو چون تویی جانـان
دل رهـانـدن ز دست تو مشکـل جـان فشانـدن به پـای تو آسان …
ساقی آتش پرست و آتش دست ریخت در ساغر آتش سوزان
چون کشیدم نه عقل ماند و نه هوش سوخت هم کفر از آن و هم ایمان
مست افتادم و در آن مستی به زبانی که شرح آن نتوان
این سخــن می‌شنیـدم از اعضا همـه حتـی الوریـد و الشـریان

 

که یکی هست و هیـچ نیست جـز او
وحـــده لا الــه الاّ هـــو

 

بیوگرافی اکبر زنجانپور + عکس     اکبر زنجانپور نام اصلی علی اکبر زنجانپور زمینه فعالیت سینما و تئاترو تلویزیون تولد ۱۳۲۳ تهران ملیت ...
بیوگرافی کامل رودکی   ابوعبدالله جعفر بن محمد بن حکیم بن عبدالرحمن بن آدم رودکی زمینهٔ کاری شاعر، موسیقی‌دان زادروز ۲۴۴ هجری قمری ۲۳۷ ...
بیوگرافی کامل انوری ابیوردی       حکیم اوحدالدین علی ابن محمد خاورانی انوری ابیوردی زادروز اواخر قرن پنجم یا اوایل قرن ششم هجری قمری سرخس ...
بیوگرافی کامل فروغی بسطامی       فروغی بسطامی زادروز ۱۲۱۳ ه. ق. کربلا درگذشت ۲۵ محرم ۱۲۷۴ ه. ق. تهران نام‌های دیگر میرزا عباس ب...
بیوگرافی کامل شیرزاد آقایی   شیرزاد آقایی نویسنده و شاعر ایرانی متولد سال ۱۹۳۸ در شیراز، ایران، در ۱۴ اوت سال ۲۰۰۵ برابر با ۲۳ مرداد ۱۳۸۴ در استکهلم، درگذشت. شیرزاد آ...
بیوگرافی کامل ابوذر بوزجانی ابوذر بوزجانی (درگذشته‌ی ۳۶۶ - ۳۶۷ هـ.ق) زاهد کرّامی و از صوفیان شاعر قرن چهارم ایرانی بوده است. او متولد بوزجان (بوژگان - تربت جام امروزی) ب...
بیوگرافی کامل ابوطاهر خاتونی   ابوطاهر خاتونی حسین بن حیدر بن حسین ابوطاهر خاتونی زادروز نیمه قرن پنجم هجری قمری درگذشت بعد از ۵۳۲ هجری قمری ملیت ای...
بیوگرافی کامل ابوالمؤید بلخی   ابوالمؤید بلخی شاعر و نویسندهٔ ایرانی زادهٔ سدهٔ ۴ ه.ق در بلخ و دوران سامانیان است. اثر اصلی او شاهنامه بزرگ مؤیدی است (به نثر) که شاهنا...
بیوگرافی کامل احمد نظام کرمانی احمد نظام کرمانی ملقب به نظام علیشاه (زاده : ؟ کرمان - درگذشت : ۱۲۴۶ هجری قمری، کرمان )شاعر و از دروایش قرن سیزدهم قمری است. از وی یک شرح منظوم بر کتا...
بیوگرافی کامل فرخی سیستانی   ابوالحسن علی بن جولوغ فرخی زادروز سال ۳۷۰ هجری قمری غزنه (سیستان) درگذشت ۴۲۹ هجری قمری غزنه آرامگاه آرامگاه فرخی س...
بیوگرافی کامل اثیر اخسیکتی   اثیرالدین ابوالفضل محمد بن طاهر اخسیکتی معروف به اثیر اخسیکتی از شاعران نام‌آور سدهٔ ششم هجری است. زندگی اثیر در شهر اخسیکت زاده...
بیوگرافی رشید کاکاوند + عکس   رشید کاکاوند (متولد ۱۳۴۶ در نیشابور)، شاعر، داستان‌نویس، ترانه‌سرا، پژوهشگر ادبیات، مجری رادیو و تلویزیون و مدرس دانشگاه آزاد اسلامی است...
بیوگرافی کامل ابراهیم بن ممشاد ابراهیم بن ممشاد اصفهانی دارای تخلص متوکلی یا المتوکلی شاعر ایرانی عربی‌سرای روزگار عباسیان بود. وی پیرو شعوبیه بود. ابراهیم در جی اصفهان ز...
بیوگرافی کامل اسدی طوسی   ابونصر علی بن احمد اسدی طوسی زادروز اواخر قرن چهارم ۳۹۰ هجری قمری توس درگذشت ۴۶۵ هجری قمری تبریز آرامگاه مقبره ا...
بیوگرافی کامل احمد آخوندوف   احمد آخوندوف نام اصلی احمد آخوندوف گرگانلی زادروز ۲۳ مارس ۱۹۰۹ گمیشان، ایران پدر و مادر رجب آخوند مرگ ۱۹۴۳ (...