آشنایی با پل خواجو اصفهان

آشنایی با پل خواجو اصفهان

 

نام پل خواجو
کشور  ایران
استان استان اصفهان
شهرستان اصفهان
اطلاعات اثر
نام‌های دیگر پل شاه ، پل بابارکن‌الدین
نام‌های قدیمی پل حسن‌بیگ
کاربری پل
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۱۱۱
تاریخ ثبت ملی ۱۵ دی ۱۳۱۰

 

پل خواجو، در شهر اصفهان و بر روی رودخانه زاینده‌رود در شرق سی وسه پل قرار دارد.

نام

این پل را همچنین پل شاه، پل بابا رکن‌الدین (مسیر رفتن به خانقاه و آرامگاه بابا رکن‌الدین و تخت فولاد) و پل حسن‌بیگ (نام پل قبلی که در زمان شاه‌عباس تخریب شد و این پل به جای آن ساخته شد.) هم نامیده‌اند و از بناهای شاه عباس دوم صفوی است که در سال ۱۰۶۰ هجری قمری بنا شده‌است. در میانه پل خواجو، ساختمانی مخصوصی که به بیگربیکی شهرت دارد بنا شده است که برای اقامت موقتی شاه صفوی و خانواده او ایجاد شده بود و هم اکنون نیز وجود دارد و طاق‌های آن دارای تزئینات نقاشی بسیار زیبایی است و در واقع پل خواجو به خاطر معماری و تزئینات کاشیکاری آن از دیگر پلهای زاینده رود مشهورتر است. درازای پل ۱۳۳ متر و پهنای آن ۱۲ متر است. این پل را به نامهای دیگری نیز خوانده‌اند ولی به سبب قرار گرفتن در محله خواجو به پل خواجو بنام است.

ویژگی‌ها

پل خواجو به خاطر معماری و تزئینات کاشی‌کاری آن از دیگر پلهای زاینده رود مشهورتر است. این پل که در دوران صفوی یکی از زیباترین پلهای جهان به شمار می‌رفت، بیشتر به منزله سد و بند بوده‌است. در میان هریک از دو ضلع شرقی و غربی پل ساختمانی بنا شده که شامل چند اتاق مزین به نقاشی است. این ساختمان که (شاه نشین) نامیده می‌شود در آن دوره جایگاه بزرگان و امیرانی بوده که برای تماشای مسابقات شنا و قایقرانی بر روی دریاچه مصنوعی به این مکان فراخوانده می‌شدند. باقی‌مانده یک نیمکت سنگی تمام چیزی است که از صندلی پادشاه باقی‌مانده است. به سخن پروفسور اپهام پوپ و ژان شاردن، پل خواجو ” یک اثر تاریخی اوج معماری پل فارسی و یکی از جالب ترین پل‌هایی است که وجود دارند … که در کل آن ضرباهنگ و شرافت و عزت و ترکیب شاد ترین قوام، ابزار، زیبایی، و تفریح و سرگرمی وجود دارد”.

در گوشه‌های ضلع شرقی پل خواجو دو شیرسنگی وجود داردکه ظاهراً” نماد سپاهیان بختیاری محافظ اصفهان و زاینده رود هستند. این پل دارای ۲۴ دهانه‌است که از مکعب‌های به دقت تراش‌خورده ساخته شده و در بخش میانی، با سدهای چوبی برای گرفتن جلو رودخانه مسدود گردیده‌است. خواجو یکی از پل‌هایی است که در تنظیم جریان آب در رودخانه به دلیل وجود دروازه بند یا دریچه در زیر قوس‌هایش نقش داشته است. هنگامی که دریچه‌های سد بسته می شده است، سطح آب در پشت پل بالا امده سبب تسهیل آبیاری باغ‌های بسیاری در طول بالادست این پل می شده است.

نحوه مرمت این پل مورد انتقاد قرار گرفته است چون دست‌اندرکاران جمهوری اسلامی در سال ۱۳۸۸ با زیرپا گذاشتن اصل حفظ اصالت و سندیت طرح و ماده تشکیل‌دهنده اثر و تعویض سنگ‌های قدیمی پله‌ها با سنگ‌های جدید به اصلیت این بنای اصیل ایرانی آسیب زدند.

در اشعار و نوشته‌ها

شعرای اصفهان درباره پل خواجو اشعار زیبایی سروده و در این سروده‌ها زیبایی‌های آن را ستوده‌اند. از جمله این سروده‌ها قصیده بلند صائب تبریزی در وصف یکی از روزهای جشن و چراغانی در کنار این پل است. به نوشته تاریخ نگاران و پژوهشگرانی که درباره سلسله صفوی بررسی کرده‌اند، هدف شاه عباس دوم از ساختن پل خواجو پیوند دادن دو محله خواجو و دروازه حسن‌آباد با تخت فولاد و راه شیراز بوده‌است. گردشگران و جهانگردانی که در دوره‌های گوناگون به اصفهان آمده‌اند، زیبایی‌های پل خواجو را ستوده، آن را در زمره شاهکارهای جاودانه معماری ایرانی و اسلامی به شمار آورده‌اند.

 

ژورنال جدیدترین مدل ست لباس بهاره زنانه و دخترانه عید ۹۶ ژورنال جدیدترین مدل ست لباس بهاره زنانه و دخترانه عید ۹۶ جدیدترین و شیک ترین مدل ست لباس بهاره زنانه و دخترانه عید ۹۶ انواع مجموعه مدل س...
علت استفراغ در کودکان، انگل گوارشی؟ سوال:سلام خسته نباشید من دختری 7ساله دارم که گاهی اوقات مثلا هر دو هفته یکبار استفراغ می کند با علایم درد در شکم گاهی هم به خاطره سرفه لطفا راهنم...
افزایش وزن نوزاد، تاثیر شیر مادر یک مطالعه جدید نشان می دهد که ترکیبات شیر مادر می تواند تعیین کند که نوزاد در بزرگسالی به اضافه وزن مبتلا می شود یا نه.  تحقیقات قبل نشان داده بو...
روش ترک خودارضایی، چند پیشنهاد خودارضایی در بسیاری موارد ناخوشایند است و فرد می‌خواهد هر طور شده از آن رهایی یابد، اما به علت قوی بودن غریزه جنسی در انسان، یک کشش اجباری و اغوا...
گریم متفاوت محسن کیایی و بهرام رادان در فیلم جدیدشان عکسی جالب از گریم متفاوت محسن کیایی و بهرام رادان در فیلم جدیدشان که برای جشنواره امسال ساخته و در حال آماده شدن است. ...
شرایط سقط جنین، بایدها و نبایدها پزشکی قانونی استان تهران اعلام کرد: 1276 نفر در 8 ماه سال‌جاری جهت دریافت مجوز سقط درمانی (جسمانی) به مراکز پزشکی قانونی استان تهران مراجعه کرده‌...
کم خوابی کودکان، عوارض بر اساس پژوهش ‌ها خواب ناکافی می‌تواند بر متابولیسم و سوخت و ساز بدن کودکان اثر گذاشته و موجب چاقی و اضافه وزن آنها شود....
علائم سرطان پستان، جوش سرسفید سوال:سلام،می خواستم بدونم علائم سرطان پستان چیه؟ آیا اگر روی پستان دانه ای بوجود میاد شبیه جوش هایی سرسفیدی که در صورت بوجود میاد البته مقداری بز...
درد زایمان، آسیب چشم؟ سوال:با سلام و خسته نباشید، تشکر بابت پاسخ های شما، چشم های من ضعیف هست و شماره 3 هستند،الان نزدیک به 8 سال هست که از عینک استفاده میکنم می خواهم...
سوء تغذیه در کودکان، ناشی از استرس؟ کودکان ما در دنیای جدید چاق شده‌اند و البته این چاقی تنها به کودکان نیست. آنچه مهم است این است که چه عواملی موجب این تغییر شده است و چرا به این سرعت ه...
شیر آغوز، نکات بسیار ریز!/ کلیپ بدون شک و تردیدی هیچ مادری نباید در استفاده از شیر اولیه یا همان آغوز به نوزاد درنگ کند....
روز تولد شاعر فتح دروازه ها/ چرا پیوس آقای گل‌ترین است؟ ۲۲ دی سالروز تولد فرشاد پیوس مهاجم سابق پرسپولیس و تیم ملی است.   روز تولد شاعر فتح دروازه ها  پیوس جز نسل بازیکنان طلایی دهه شصت فوتبال ایران بود ...
ویتامین های مادرانه، می شناسید؟ رژیم غذایی سالم همیشه یک انتخاب معقول و منطقی است اما این امر در دوران بارداری از اهمیت ویژه ای برخوردار است. همچنین مصرف ویتامین پریناتال یا پیش...
دلگرمی به زندگی، چگونه در همسرمان ایجاد کنیم؟ سوالسلام 6 ماه است که ازدواج کرده ام..احساس میکنم شوهرم به زندگی دلگرم نیست.یعنی ذوق و شوق و انرژی ندارد.حواسش به من و زندگی و حتی درس خودش نیست....
آشنایی با ساز ماندولین   ماندولین با مضراب یا زخمه انگشتان نواخته می‌شود   آشنایی با ساز ماندولین ماندولین سازی است کوچک‌تر از گیتار و تا حدی گلابی شکل، ...