آشنایی با پل خواجو اصفهان

آشنایی با پل خواجو اصفهان

 

نام پل خواجو
کشور  ایران
استان استان اصفهان
شهرستان اصفهان
اطلاعات اثر
نام‌های دیگر پل شاه ، پل بابارکن‌الدین
نام‌های قدیمی پل حسن‌بیگ
کاربری پل
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۱۱۱
تاریخ ثبت ملی ۱۵ دی ۱۳۱۰

 

پل خواجو، در شهر اصفهان و بر روی رودخانه زاینده‌رود در شرق سی وسه پل قرار دارد.

نام

این پل را همچنین پل شاه، پل بابا رکن‌الدین (مسیر رفتن به خانقاه و آرامگاه بابا رکن‌الدین و تخت فولاد) و پل حسن‌بیگ (نام پل قبلی که در زمان شاه‌عباس تخریب شد و این پل به جای آن ساخته شد.) هم نامیده‌اند و از بناهای شاه عباس دوم صفوی است که در سال ۱۰۶۰ هجری قمری بنا شده‌است. در میانه پل خواجو، ساختمانی مخصوصی که به بیگربیکی شهرت دارد بنا شده است که برای اقامت موقتی شاه صفوی و خانواده او ایجاد شده بود و هم اکنون نیز وجود دارد و طاق‌های آن دارای تزئینات نقاشی بسیار زیبایی است و در واقع پل خواجو به خاطر معماری و تزئینات کاشیکاری آن از دیگر پلهای زاینده رود مشهورتر است. درازای پل ۱۳۳ متر و پهنای آن ۱۲ متر است. این پل را به نامهای دیگری نیز خوانده‌اند ولی به سبب قرار گرفتن در محله خواجو به پل خواجو بنام است.

ویژگی‌ها

پل خواجو به خاطر معماری و تزئینات کاشی‌کاری آن از دیگر پلهای زاینده رود مشهورتر است. این پل که در دوران صفوی یکی از زیباترین پلهای جهان به شمار می‌رفت، بیشتر به منزله سد و بند بوده‌است. در میان هریک از دو ضلع شرقی و غربی پل ساختمانی بنا شده که شامل چند اتاق مزین به نقاشی است. این ساختمان که (شاه نشین) نامیده می‌شود در آن دوره جایگاه بزرگان و امیرانی بوده که برای تماشای مسابقات شنا و قایقرانی بر روی دریاچه مصنوعی به این مکان فراخوانده می‌شدند. باقی‌مانده یک نیمکت سنگی تمام چیزی است که از صندلی پادشاه باقی‌مانده است. به سخن پروفسور اپهام پوپ و ژان شاردن، پل خواجو ” یک اثر تاریخی اوج معماری پل فارسی و یکی از جالب ترین پل‌هایی است که وجود دارند … که در کل آن ضرباهنگ و شرافت و عزت و ترکیب شاد ترین قوام، ابزار، زیبایی، و تفریح و سرگرمی وجود دارد”.

در گوشه‌های ضلع شرقی پل خواجو دو شیرسنگی وجود داردکه ظاهراً” نماد سپاهیان بختیاری محافظ اصفهان و زاینده رود هستند. این پل دارای ۲۴ دهانه‌است که از مکعب‌های به دقت تراش‌خورده ساخته شده و در بخش میانی، با سدهای چوبی برای گرفتن جلو رودخانه مسدود گردیده‌است. خواجو یکی از پل‌هایی است که در تنظیم جریان آب در رودخانه به دلیل وجود دروازه بند یا دریچه در زیر قوس‌هایش نقش داشته است. هنگامی که دریچه‌های سد بسته می شده است، سطح آب در پشت پل بالا امده سبب تسهیل آبیاری باغ‌های بسیاری در طول بالادست این پل می شده است.

نحوه مرمت این پل مورد انتقاد قرار گرفته است چون دست‌اندرکاران جمهوری اسلامی در سال ۱۳۸۸ با زیرپا گذاشتن اصل حفظ اصالت و سندیت طرح و ماده تشکیل‌دهنده اثر و تعویض سنگ‌های قدیمی پله‌ها با سنگ‌های جدید به اصلیت این بنای اصیل ایرانی آسیب زدند.

در اشعار و نوشته‌ها

شعرای اصفهان درباره پل خواجو اشعار زیبایی سروده و در این سروده‌ها زیبایی‌های آن را ستوده‌اند. از جمله این سروده‌ها قصیده بلند صائب تبریزی در وصف یکی از روزهای جشن و چراغانی در کنار این پل است. به نوشته تاریخ نگاران و پژوهشگرانی که درباره سلسله صفوی بررسی کرده‌اند، هدف شاه عباس دوم از ساختن پل خواجو پیوند دادن دو محله خواجو و دروازه حسن‌آباد با تخت فولاد و راه شیراز بوده‌است. گردشگران و جهانگردانی که در دوره‌های گوناگون به اصفهان آمده‌اند، زیبایی‌های پل خواجو را ستوده، آن را در زمره شاهکارهای جاودانه معماری ایرانی و اسلامی به شمار آورده‌اند.

 

امیر غفور راهی بیمارستان شد ملی‌پوش والیبال ایران در هفته هفدهم لیگ برتر والیبال در جریان برخورد با هم‌تیمی خود دچار مصدومیت شد و توسط تیم پزشکی راهی بیمارستان شد.    تیم‌های ...
خواص تمبر هندی در بارداری، کی نباید خورد؟ یک فنجان خمیر تمبر هندی حاوی مواد مغذی فراوانی است و حاوی ۳٫۳۶ میلیگرم آهن است که بدن در دوران بارداری به آن نیاز دارد.تمبر هندی چیست و چه خواصی ...
مشکلات پستانی در مادران شیرده ترک یا شقاق نوک پستان، احتقان (پرخونی) پستان، ماستیت (عفونت پستان) و آبسه پستان از جمله مهم‌ترین مشکلات پستانی در اوائل دوره بعد از زایمان است. ا...
با کودکان خجالتی چطور رفتار کنیم؟ هر کودکی در لحظه‌هایی از زندگی خود احساس خجالتی می‌کند، اما بعضی از کودکان در کل خجالتی هستند. آیا شخص شما به‌عنوان والدین کودک این امکان را به ا...
صبا و مرفاوی خسته از باخت+ عکس صمد مرفاوی در تمام هشت بازی اخیر با هدایت صبای قم شکست خورده است.   صبا امسال شرایط متفاوتی نسبت به سال‌های گذشته سپری می‌کند چراکه آنها طی فصول اخ...
برای افزایش شیرمادر چی خوبه؟ سوالپسرپنج ماهه دارم از زمان تولدش شیر زیادی داشتم اما روزبه روزکم شد وسیر نمیشد تاالان که تقیبا ندارم.دو هفته شده دارم بهش شیرخشک میدم دیگه شیر ...
انتقال ایدز از مادر به جنین، شرح کامل/ کلیپ بدترین شکل انتقال ایدز در جامعه انتقال مادر به فرزند می باشد. به این گونه انتقال، انتقال عمودی می گویند یعنی از مادر باردار که مبتلا می باشد به ج...
گریه نوزاد، چرا طولانی می شود؟ با وجود اینکه چین های صوتی نوزادان برای گریه سازگار شده است،اما گریه ی طولانی می تواند با ایجاد گره های کوچک (ندول) ،منجر به سوزش و درد در چین ها...
افزایش اشتهای مادران باردار لاغر، توصیه ها وزن گیری مادر برای رشد و تکامل مطلوب جنین ضروری است. نوزادانی که مادرانشان در دوران بارداری وزن گیری کافی نداشته اند، کم وزن به دنیا می آیند.در  این م...
علت خفگی در نوزادان، دیسترس تنفسی چیست؟  دیسترس تنفسی نوعی مشکل تنفسی می باشد که در آن ریه ها توانایی تبادل اکسیژن و دی اکسید کربن را بطور کامل ندارند که بر اثر آن به دلیل کمبود اکسیژن ...
گذاشتن دستگاه آی یو دی، عفونت دارم سوال:آیا در زمان عفونت رحم میشه آی یو دی گذاشت؟ جواب:خیر. خانمهایی که هیچگونه سابقه ابتلا به عفونت یا التهاب لگن را ندارند می توانند از آی . یو. ...
درمان سرطان پستان، آرامش خاطر با ورزش نتایج یک مطالعه جدید نشان می دهد که ورزش موثرترین ابزار مقابله با عوارض جانبی داروهای سرطان سینه است.این مطالعه نشان می دهد که ترکیبی از انجام حر...
مهدی هاشمی کی به زندان باز میگردد؟ وکیل‌مدافع مهدی هاشمی نسبت به اینکه موکلش تا چه زمانی در بیرون از زندان خواهد بود ابراز بی‌اطلاعی کرد و گفت: تا هر زمانی که آقایان عنایت داشته باشند...
دلیل پریود نامنظم، حرکات سنگین ورزشی؟ سوال:سلام. آیا انجام ورزش تکواندو. به فاصله یه روز در میان.جلسه ای یک ساعت و نیم.انجام حرکات پا.دویدن.طناب زدن.بدنسازی مخصوص تکواندو که بیشتر فشا...
درد زیر شکم نشانه بارداریه؟ سوالسلام روزتون بخیرمن 34 سالم است. فرزند 7 ساله دارم. 6 سال جلوگیری با IUD داشتم و اخیرا با برداشتن IUD اقدام به بارداری کردم.بلافاصله بعد از اق...