بیوگرافی نیکلای گوگول

بیوگرافی نیکلای گوگول

 

نیکلای واسیلویچ گوگول
Никола́й Васи́льевич Го́голь
زادروز ۱ آوریل ۱۸۰۹
بالشیه سوروچینستی، اوکراین
درگذشت ۴ مارس ۱۸۵۲
ملیت روسی
پیشه نویسنده

 

نیکلای واسیلویچ گوگول (به روسی: Никола́й Васи́льевич Го́голь) نویسندهٔ بزرگ روس بود. گوگول بنیان‌گذار سبک رئالیسم انتقادی در ادبیات روسی و یکی از بزرگترین طنزپردازان جهان است.

گوگول در روستای بالشیِه ساروچینتسی در ایالت پولتاوا (واقع در اوکراین) به دنیا آمد. کودکی او در املاک خانوادگیشان در دهکدهٔ واسیلیِفکا سپری شد. در ۱۸۱۸ وارد مدرسهٔ شهرستان شد و سپس در دبیرستان علوم عالی شهر نیژین به تحصیل ادامه داد. پس از پایان دبیرستان به پترزبورگ رفت و امیدوار بود بتواند در آنجا شغل دولتی نان‌وآب‌داری به دست‌آورد، ولی پترزبورگ این امید را برآورده نساخت و گوگول مقامی بیش از یک کارمند ساده به دست نیاورد.

در ۱۸۲۹ منظومهٔ هانس کوشِل‌گارتِن را به چاپ رساند. این کتاب با موفقیتی روبه‌رو نشد و تقریباً تمام نسخه‌های آن را خود گوگول خرید و آتش زد. این ناکامی، نویسندهٔ نوپا را نسبت به ادبیات دلسرد کرد، ولی سرخوردگی او طولانی نبود. در سالهای ۱۸۳۱-۱۸۳۲ داستانهای منثور شبهایی در قصبهٔ نزدیک دیانکا منتشر شد و تحسین الکساندر پوشکین را برانگیخت. رمانتیسم این داستانها در مضمونهای افسانه‌ای و قصه‌وار آنها و نیز در به تصویر کشیدن زندگی خوش و بی‌غم مردم نمود می‌یافت. این اثر گویای عشق و علاقهٔ نویسنده به زادگاهش، اوکراین، و مردم آن است و در آن هنوز از خندهٔ تلخ و آمیخته به گریه که در مجموعهٔ بعدی داستانهای او با عنوان میرگورود (۱۸۳۵) احساس می‌شود خبری نیست. گوگول در میرگورود به نمایش زندگی پیش‌پاافتاده و مبتذل مردم عامی روی آورد. این نخستین بار بود که در ادبیات روس نیروی هولناک زندگیِ فاقد معنویت نمایان می‌شد و ریشه‌های اجتماعی آن آشکار می‌گشت.

گوگول از سال ۱۸۳۵ تا ۱۸۴۲ مشغول نگارش مجموعهٔ داستانهای پترزبورگی (شامل داستانهای دماغ، پرتره، کالسکه، بلوار نفسکی، یادداشتهای یک دیوانه و شنل) بود که در آنها استادیِ نویسنده در قلمروهای جدیدی جلوه می‌یافت: گوگول در این داستانها در مقام روایتگر شهرها رخ می‌نماید که عمق تضادهای اجتماعی موجود در شهر را به چشم دیده و دریافته است.

وی همزمان با نگارش داستانهای پترزبورگی، روی نمایشنامهٔ بازرس نیز کار می‌کرد. ذهن خلاق و جستجوگر نویسنده در این اثر در پی بسط و تعمیمهای گسترده و فراگیر بود. وی در اعتراف نویسنده نوشت: «من در بازرس عزمم را جزم کردم تا تمام پلشتیهای روسیه را در توده‌ای گرد آورم و یکباره همه‌شان را به تمسخر بگیرم.» بازرس در سال ۱۸۳۶ روی صحنه رفت. برخی از آن استقبال کردند و از موفقیت آن به وجد آمدند و گروهی دیگر نویسنده را به هجونویسی و افترا زدن به روسیه متهم کردند و او را «یاغی خطرناک» خواندند. این اتهامات و سرزنشها گوگول را به شدت تحت تأثیر قرار داد و او تصمیم گرفت به خارج از کشور سفر کند تا در «فراغت دوردستها» بتواند کتاب نفوس مرده را که تازه نوشتنش را شروع کرده بود، به پایان برساند.

 

بیوگرافی نیکلای گوگول

 

زندگی نسبتاً آرام در رم و در میان آثار هنری نفیس موزه‌های شهر، تأثیر خوبی بر وضعیت روحی نویسنده نهاد و او در سال ۱۸۴۱ نگارش جلد نخست نفوس مرده را به پایان برد و پس از بازگشت به روسیه آن را منتشر ساخت. در این منظومهٔ منثور که در نوع خود منحصربه‌فرد است، گوگول تصویر غمباری از بحران اقتصادی، اجتماعی و معنوی نظام سرواژ و رعیت‌داری را ارائه می‌دهد و در همان حال، ماهیت درنده‌خوی گرایشهای سرمایه‌داری را که تازه داشتند در روسیه پا می‌گرفتند، آشکار می‌سازد. به گفتهٔ آلکساندر هرتسن، نویسنده و اندیشمند بزرگ روس، این کتاب «لرزه‌ای بر سراسر روسیه انداخت». ولی محافظه‌کاران همچنان به چشم هجونویس و افترازن به گوگول نگاه می‌کردند. این بدفهمیها تأثیر عمیقی بر وضعیت روحی نویسنده گذاشت و او را از لحاظ فکری و عقیدتی دچار تزلزل ساخت.

گوگول به منظور بیان نگرشهای حقیقی خود نسبت به زندگی مردم روسیه و نسبت به آثار خود، در سال ۱۸۴۷ کتاب قطعات برگزیده از نامه‌نگاری با دوستان را منتشر کرد که در میان هواداران هنر او واکنشهای مختلفی برانگیخت. ویساریون بلینسکی، منتقد مشهور روس، در نامه‌ای که در تاریخ فرهنگ و ادبیات روسیه به نامه به گوگول مشهور شد، شدیداً او را محکوم کرد.

گوگول که احساس می‌کرد تکیه‌گاه‌های خود را در راه خدمت به حقیقت از دست می‌دهد، برای یافتن آرامش و اتکای معنوی به مذهب روی آورد. او امید بسیاری داشت که با تمام کردن نفوس مرده سرانجام نظر مساعد خوانندگان را نسبت به خود جلب کند. گوگول در بخش دوم این اثر قصد داشت نوزایی روسیه را نمایش دهد و اشرافزادگان والا و دارای افکار مترقی را به تصویر بکشد. ولی طرح او عملی نشد و اثر فاقد یکپارچگی ظاهری و درونی بود. گوگول در یک لحظهٔ سرخوردگی دستنویس جلد دوم نفوس مرده را سوزاند و چند روز بعد از دنیا رفت و در مسکو به خاک سپرده شد.

گوگول نویسنده‌ای است با قریحهٔ استثنایی. تأثیر او بر نویسندگان پس از خود عظیم و همه‌جانبه است. گوگول جایگاه شیوهٔ رئالیسم انتقادی را در ادبیات محکم کرد و سمت و سویی در ادبیات روسیه به وجود آورد که بحق «محور گوگول» نام گرفت.

آثار

  • شب‌ها کنار دهکدهٔ دیکانکا (۱۸۳۱-۱۸۳۲) از این مجموعه داستان کوتاه، داستان انتقام موحش توسط عبدالرحیم احمدی و داستان ایوان فیودورویچ اسپونکا و خاله اش توسط خشایار دیهیمی ترجمه شده است.
  • میرگرود (۱۸۳۵) از این مجموعه داستان کوتاه، داستانهای ملاک قدیمی و چطور ایوان ایوانویچ با ایوان نیکیفورویچ دعوا کرد توسط خشایار دیهیمی ترجمه شده است.
  • تاراس بولبا (قسمتی از میرگرود؛ ۱۸۳۵)
  • آرابسک (۱۸۳۵) سه داستان از این مجموعه به فارسی منتشر شده است (داستان تصویر تحت عنوان پرتره ترجمه پرویز همتیان بروجنی انتشارات چشمه و داستانهای بلوار نیفسکی و یادداشتهای یک دیوانه ترجمه خشایار دیهیمی در کتاب یادداشتهای یک دیوانه و هفت قصه دیگر انتشارات نی)
  • بینی (۱۸۳۶) ترجمهٔ خشایار دیهیمی در کتاب یادداشتهای یک دیوانه و هفت قصه دیگر انتشارات نی
  • کالسکه (۱۸۳۶) ترجمه خشایار دیهیمی
  • شنل (۱۸۴۲) ترجمهٔ خشایار دیهیمی در کتاب یادداشتهای یک دیوانه و هفت قصه دیگر انتشارات نی
  • روح‌های مرده (۱۸۴۲) ترجمهٔ کاظم انصاری با نام نفوس مرده نشر اندیشه، و ترجمه فریدون مجلسی با نام مردگان زرخرید انتشارات نیلوفر. این کتاب در لیست روزنامه گاردین (۱۰۰۰ رمان که هر شخص باید بخواند) قرار دارد.
  • نمایشنامه بازرس (۱۸۳۶)، ترجمهٔ آبتین گلکار، انتشارات هرمس
  • نمایشنامه عروسی (۱۸۴۲)، ترجمهٔ آبتین گلکار، انتشارات هرمس
  • نمایشنامه قماربازان (۱۸۴۳) ترجمهٔ عبدالرحیم احمدی در کتاب انتقام موحش و قماربازان انتشارات دادار
  • پرتره ترجمهٔ پرویز همتیان بروجنی، نشر چشمه

 

بیوگرافی خسرو معتضد   خسرو معتضد (۱۳۲۱) تاریخدان، روزنامه‌نگار و مجری-کارشناس برنامه‌های تاریخی در صدا و سیما است. وی پیش از انقلاب در دانشکدهٔ رادیو و تلویزی...
بیوگرافی اف. اسکات فیتزجرالد   اف. اسکات فیتزجرالد نام اصلی فرانسیس اسکات کی فیتزجرالد زمینهٔ کاری رمان و داستان‌های کوتاه زادروز ۲۴ سپتامبر ۱۸۹۶...
بیوگرافی مهدی آذر یزدی   مهدی آذر یزدی نام اصلی مهدی آذر خرمشاهی زمینهٔ کاری کودک و نوجوان زادروز ۲۷ اسفند ۱۳۰۰ ۱۸ مارس ۱۹۲۲ تفت، یزد ...
بیوگرافی ژان پل سارتر   ژان-پل سارْتْرْ زادروز ۲۱ ژوئن ۱۹۰۵ پاریس، فرانسه مرگ ۱۵ آوریل ۱۹۸۰ پاریس، فرانسه ملیت  فرانسوی جایگاه خاکسپا...
بیوگرافی ماکسیم گورکی   ماکسیم گورکی Максим Горький نام اصلی آلکسی ماکسیموویچ پِشکوف Алексей Максимович Пешков زمینهٔ کاری داستان نویس، نمایش ...
بیوگرافی ویکتور هوگو   ویکتور هوگو زادروز ۲۶ فوریهٔ ۱۸۰۲ بزانسون درگذشت ۲۲ مه ۱۸۸۵ میلادی (۸۳ سال) پاریس آرامگاه پانتئون (پاریس) ملی...
بیوگرافی عبدالحسین آذرنگ عبدالحسین آذرنگ ،نویسنده، پژوهشگر، آموزشگر و ویراستار در سال ۱۳۲۵ در کرمانشاه متولد شد. وی در مقطع کارشناسی از دانشکده ادبیات دانشگاه اصفهان فارغ التح...
بیوگرافی دکتر مرتضی الهی قمشه‌ای     دکتر مرتضی الهی قمشه‌ای نام اصلی مرتضی الهی قمشه‌ای زادروز ۱۳۲۹ تهران پدر و مادر مهدی الهی قمشه‌ای و طیب...
فهرست نویسندگان اهل افغانستان ا اشرف غنی احمدزی ب تقی بختیاری بشیر بختیاری ت تاریخ‌نگاران معاصر افغانستان ج جعفر رسولی ح عبد...
بیوگرافی گوستاو فلوبر   نام اصلی گوستاو فلوبر زمینهٔ کاری رمان‌نویسی، نمایش‌نامه‌نویسی زادروز ۱۲ دسامبر ۱۸۲۱ روآن، فرانسه مرگ ۸ مه ۱۸۸۰ م...
بیوگرافی محمد علی فروغی   نام کامل محمّدعلی فروغی دردشتی سرشناس به ذکاءالملک زادروز ۱۲۵۴ خورشیدی زادگاه تهران، ایران تاریخ مرگ پنجم آ...
بیوگرافی لئون تولستوی   لئون تولستوی نام اصلی لیِو نیکُلایویچ تولستوی زمینهٔ کاری رمان‌نویس زادروز ۹ سپتامبر ۱۸۲۸ یاسنایا پالیانا از تواب...
بیوگرافی آنتوان دوسنت اگزوپری   آنتوان دو سنت‌اگزوپری زادروز ۲۹ ژوئن ۱۹۰۰ لیون فرانسه مرگ ۳۱ ژوئیه ۱۹۴۴ (۴۴ سال) offshore جنوب مارسی فرانسه ملی...
بیوگرافی عبدالحسین زرین‌ کوب   عبدالحسین زرین‌کوب زادروز ۲۷ اسفند ۱۳۰۱ بروجرد درگذشت ۲۴ شهریور ۱۳۷۸ (۷۶ سال) تهران محل زندگی بروجرد، تهران، فرانس...
بیوگرافی فرانتس کافکا   کافکا نام اصلی فرانتس کافکا زم0ینهٔ کاری نویسنده‌ی داستان زادروز ۳ ژوئیهٔ ۱۸۸۳ پراگ، اتریش-مجارستان پدر و ما...