بیوگرافی صاحب بن عباد

 

صاحب بن‌عباد
نام اصلی ابوالقاسم اسماعیل بن عباد بن عباس صاحب طالقانی
زادروز ۳۲۴ یا ۳۲۶ خورشیدی طالخونچه، اصفهان
مرگ ۳۷۴ یا ۳۷۵ خورشیدی
جایگاه خاکسپاری اصفهان
پیشه وزیر دیلمیان
کتاب‌ها المحیط

 

ابوالقاسم اسماعیل بن عباد بن عباس صاحب فرزند ابوالحسن عباد بن عباس طالقانی ادیب، شاعر و وزیر شیعه مذهب ایرانی دیلمیان است.

سال های اول زندگی

کنیه او ابوالقاسم و ملقب به کافی الکفاه و صاحب است. وی در چهارم ذیقعده الحرام سال ۳۲۴ هجری مطابق با سپتامبر ۹۳۸میلادی متولد شد. روستای تکیه ناوه از استان تهران منسوب به اوست.(به نقل از : میرشکار،شاعروپژوهشگر).

اقدامات

درباره اقدامات وی آورده اند: مدت سی و هشت سال کتابت و وزارت خود، نظم و نثر عربی، یعنی ادبیات فارسی را که به زبان عربی انتشار می یافت از حضیض فترت و زوال به اوج وسعت و کمال رسانید. به همین جهت قرن چهارم را قرن «صاحبی» نیز می نامند.

مهم‌ترین اثر وی یک واژه‌نامهٴ بزرگ عربی است به نام کتاب المحیط. صاحب بن عباد تکیه ناوایی ط‌القانی

تاسیس اولین کتابخانه عمومی جهان اسلام

صاحب بن عباد در اصفهان و ری کتابخانه هایی تاسیس کرد. هنگامی که نوح بن منصور سامانی حاکم خراسان؛ مخفیانه از وی دعوت کرد تا عهده دار وزارتش شود؛ صاحب بن عباد به چند دلیل از جمله وفای به عهد و اینکه فقط برای جابجایی کتاب ها چهارصد بار شتر احتیاج است؛ پیشنهاد وی را رد کرد.

اما مهمتر از همه منش و بزرگواری صاحب در گشودن درب های این کتابخانه ها به سوی اهل علم است چنانچه مولف تاریخ قم می نویسند: «پیش از صاحب، ملوک و وزرا را رسم برآن بود که کتب خود را مانند جواهر و زر و سیم در خزانه ای می نهادند و اهل علم و طلبه را از مطالعه آنها محروم می گذاردند… ولی صاحب بن عباد دفاتر و دواوین و کتب بسیار از انواع علوم و اشعار و اصناف فنون و اخبار بر طلبه و اهل علم وقف کرد تا مطالعه آن می نمودند و از آن فوائد بسیار بر می داشتند و می نوشتند و این صفت گزیده ترین خصال مولاناست که هیچ وزیر و امیر و ملک و سلطان را این توفیق دست نداده است.» از این رو صاحب را موسس اولین کتابخانه عمومی جهان اسلام خوانده اند. تعمیر برج و باروی شهر قزوین و همچنین تاسیس مسجد جامع صغیر یا مسجد جورجیر در اصفهان از اقدامات وی است.

اساتید

  • ابوالفضل بن عمید وزیر دیلمیان
  • ابوعمرو صباغ
  • ابوالحسن احمد بن فارس بن زکریا همدانی

درگذشت

وی در سال ۳۸۶ هجری در ری درگذشت و جنازه اش به اصفهان منتقل شد و در ملک شخصی اش دفن شد. نمونه های فراوانی از اشعاری که در سوگ وی سروده شده در تاریخ یمینی آمده است.

 

بیوگرافی اسحاق نیوتن   سِر ایزاک نیوتن (به انگلیسی: Sir Isaac Newton) (زاده ۲۵ دسامبر ۱۶۴۲ – درگذشته ۲۰ مارس ۱۷۲۷) فیزیک‌دان، ریاضی‌دان، ستاره‌شناس، فیلسوف و ش...
بیوگرافی ابن منذر نیشابوری   نام: ابوبکر محمد بن ابراهیم نیشابوری عنوان: شیخ أبوبکر محمد بن ابراهیم النیسابوری/ابن المنذر زادروز: ۲۹ شعبان ۲۴۱ در نیشابو...
بیوگرافی دکتر کارو لوکاس     کارو لوکاس متولد ۱۳۲۸ اصفهان مرگ ۱۷ تیر ۱۳۸۹ تهران ملیت ایرانی تبار ارمنی دلیل شهرت پدر ربات...
بیوگرافی اسماعیل جباری زندگی نامه اسماعیل جباری دانشگاه اسماعیل جباری اسماعیل جباری اسماعیل جباری چند سالشه؟ عکس اسماعیل جباری تحقیق در مورد اسماعیل جباری اسماعیل جباری...
بیوگرافی رابرت بویل   رابرت بویل (به انگلیسی: Robert Boyle) ‏ (۲۵ ژانویه ۱۶۲۷ در لیزمور کاسل ایرلند - ۳۰ دسامبر ۱۶۹۱)، شیمی‌دان، فیزیک‌دان، فیلسوف طبیعی و مخت...
بیوگرافی آلفرد نوبل   آلفرد برنارد نوبل (۲۱ اکتبر ۱۸۳۳، استکهلم، سوئد – ۱۰ دسامبر ۱۸۹۶، سان‌رمو، ایتالیا) شیمی‌دان، مهندس، مبتکر و اسلحه‌ساز سوئدی است که به ع...
بیوگرافی دکتر محمد حسن محمدی   محمد حسن محمدی (متولد سال ۱۳۶۴ -شیراز) برنده جایزه بهترین مخترع جهان در سال ۲۰۱۴ در زمینه پزشکی دیجیتال از طرف مجمع جهانی بهداشت دیجیتال (Wo...
بیوگرافی فرزاد سلیمی   فرزاد سلیمی (۱۳۴۰ در لاهیجان)، آموزگار و مخترع ایرانی است. سلیمی مدرک کارشناسی ارشد خود را در دهه شصت از دانشگاه تهران دریافت نمود. وی از...
بیوگرافی الکساندر فلمینگ   الکساندر فلمینگ (به انگلیسی: Sir Alexander Fleming) ‏کاشف پنی‌سیلین است. او در سال ۱۹۴۵ موفق به دریافت جایزه نوبل پزشکی شد.   ...
بیوگرافی ابوالقاسم الحبیب نیشابوری ابوالقاسم الحبیب نیشابوریپزشک ایرانی بود.از زندگی وی اطلاعات بیشتری یافت نشده.شهرت او با دو رساله مشهورش دربارهٔ طب نبوی پیوند دارد.رونوشت‌های نادر رس...
بیوگرافی ابوغانم طبیب ابوغانم طبیب از جمله مصاحبین و شاگردان محمد زکریای رازی بوده‌است. او از ری به بغداد رفت تا با ابوحیان توحیدی دربارهٔ تناقض‌گوی وی در باب نظریه «پیو...
بیوگرافی امام‌ الحرمین جوینی   دانشمند مسلمان سده چهارم هجری نام: عبدالملک بن عبدالله جوینی زادروز: ۱۸ محرم ۴۱۹ (قمری) ۱۰۲۸ (میلادی) جوین، ربع نیشابور ...
بیوگرافی دکتر حبیب الله هدایت   مقاله درباره دکتر حبیب الله هدایت عکس همسر و فرزندان دکتر حبیب الله هدایت دکتر حبیب الله هدایت اهل کجاست؟ مذهب دکتر حبیب الله هدایت ز...
بیوگرافی آلبرت اینشتین   آلبرت آینشتاین به تلفظ صحیح آلمانی، ولی معروف به انیشتن، انیشتین و اینشتین در ایران (به آلمانی: Albert Einstein) (زاده ۱۴ مارس ۱۸۷۹ - در...
بیوگرافی پرهام اعرابی   پرهام اعرابی (زادهٔ ۲۵ اوت ۱۹۷۶) استاد ایرانی-کانادایی دانشگاه تورنتو در رشته مهندسی برق است. او در سال ۲۰۰۵ به عنوان یکی از ۳۵ مخترع جوان (...