بیوگرافی کامل احمد بیک گرجی

احمد بیک گرجی متخلص به اختر از شعرای فارسی سرای گرجی ایران در دوره‌های زندیه و قاجاریه است.

زندگی

احمد بیک فرزند فرامرز بیک در شیراز رشد و نمو یافت. پدرش از کارگزاران دولت زند بود و خودش نیز در زمان لطفعلی‌خان زند به مناصب ارجمندی رسید. وی در عراق و خراسان سیاحت نمود و با شعرایی چون قضایی و جلالی نیز مراودت داشته است. که دربارهٔ او نوشته‌اند: «الحق مردی به‌غایت با تمکین و وقار و در تمیز اشعار نهایت دقت را به کار می‌برد، خط شکسته را خوب می‌نوشت…» در اوایل دولت قاجاریه بنا بر تهمتی که به وی زدند به خراسان گریخت و مدتی در آن سامان متواری بود تا اینکه در زمان سلطنت فتحعلی شاه قصیدهٔ متینی در وصف وی سرود و به وساطت سلیمان خان به دربار او راه یافت و شعر خود را برای شاه خواند… فتحعلی شاه وی را ستود و گفت: «قصیدهٔ تو بکر و تازه است و لهذا در خور انعام بی اندازه، خودت را به خودت بخشیدم…» وی مدتی در خدمت سلیمان خان بود تا اینکه در عالم مستی سخن ناشایستی از او شنیده شد، سلیمان خان نیز زبان وی را برید، گرچه در محاورهٔ وی چندان نقصانی ایجاد نشد. او تذکره‌ای در احوال معاصرین خود می‌نوشت، اما اجل مهلتش نداد و به سال ۱۲۳۲ هجری در اصفهان درگذشت و برادرش محمدباقر بیک متخلص به نشاطی کار وی را دنبال کرد ولی او نیز موفق به اتمام تذکره نشد و کار آنها را محمد فاضل خان گروسی دنبال نمود و تذکره‌ای را که اختر آن را انجمن آرا نام نهاده بود به انجمن خاقان و به نام خود مسمی نمود. «باری مولانا اختر در همه اقسام شعر استاد و اشعارش محل اعتماد و استناد است. مضامین بکر و دلنشین در قطعه و رباعی دارد…»

اشعار

از اشعار اوست:

۱* چرخم افکنده به چنبر چه کنم آه از این چرخ ستمگر چه کنم
۴ روز عیشم فلک مینایی خون دل کرده به ساغر چه کنم
۶ مرغ گلزارم و گمراهی بخت سوی دامم شده رهبر چه کنم
۱۰ زرد شد چهره‌ام و مانده تهی ساغرم از می احمر چه کنم
۱۱ چند گویی که صبوری اولی طاقتم نیست برادر چه کنم
۱۵ آنکه او سر به ثریا می‌سود گشته با خاک برابر چه کنم
۱۶ آنکه او لایق افسار نبود شاهوارش به سر افسر چه کنم
۲۴ ساقیا ساغر و پیمانه بیار وصف دارا و سکندر چه کنم
۲۵ مطربا از می و میخانه بگوی قصه طغرل و سنجر چه کنم
۱* ای به هوای رخت رسته گل از خارها داده گل عارضت رونق گلزارها
۲ وه که دگر باره‌ام سوی کسی می‌کشد دل که ز پهلوی او دیده‌ام آزارها
۳ حسرت نظاره‌ای در دل مرغ قفس خرمن گل ریخته بر سر بازارها
۴ بهر رمیدن ز دام، این همه افغان ز چیست می‌بری ای مرغ دل، عرض گرفتارها
۵ سختی دوران بسی دیده‌ام اما همان هجر تو دشوار تر از همه دشوارها
گفتم نگه تو دل ز من برد گفتا به تو کی نگاه کردم
گفتم سگ خود شمردیم دوش خندید که اشتباه کردم

در وصف شهر یزد:

۱* باغ ارم کنایه ز عشرت سرای یزد خلد برین نمونه نزهت فضای یزد
۲ سرچشمه حیات و دم عیسوی که هست گر طالبی به جوی در آب و هوای یزد
۳ آن سرمه‌ای که روشن از آن چشم صفاهان صاحب نظر نیافته جز خاکپای یزد
۸ خاقانی ار به مدح صفاهان زبان گشود مدحت نگار گشته من اختر برای یزد
۹ گر او هزار اشرفی اندر صلت گرفت تحسین یکی بس ایت مرا از اغنیای یزد
بیوگرافی کامل ابوالمؤید بلخی   ابوالمؤید بلخی شاعر و نویسندهٔ ایرانی زادهٔ سدهٔ ۴ ه.ق در بلخ و دوران سامانیان است. اثر اصلی او شاهنامه بزرگ مؤیدی است (به نثر) که شاهنا...
بیوگرافی رحیم روشنیان رحیم روشنیان زمینه فعالیت سینما تولد ۱۲۹۸ خورشیدی بندر انزلی مرگ ۳۰ مرداد ۱۳۵۴ تهران مدفن گورستان بهشت زهرا، قطعه ۱۰، رد...
بیوگرافی کامل میر احمد ثاراللهی   میر احمد ثاراللهی زادروز ۲٩ فروردین ۱۲۸۴ رشت محل زندگی مقیم شهر رشت از سال ۱۲۸۴ ملیت  ایران لقب ثاری ...
بیوگرافی کامل فرخی سیستانی   ابوالحسن علی بن جولوغ فرخی زادروز سال ۳۷۰ هجری قمری غزنه (سیستان) درگذشت ۴۲۹ هجری قمری غزنه آرامگاه آرامگاه فرخی س...
بیوگرافی کامل ابوذر بوزجانی ابوذر بوزجانی (درگذشته‌ی ۳۶۶ - ۳۶۷ هـ.ق) زاهد کرّامی و از صوفیان شاعر قرن چهارم ایرانی بوده است. او متولد بوزجان (بوژگان - تربت جام امروزی) ب...
بیوگرافی کامل عبدالجبار کاکایی   عبدالجبار کاکایی زمینهٔ کاری شاعر ، نویسنده ، زبان شناس و منتقد ادبی زادروز 15 شهریور 1342 ایلام، ایران. ملیت ایرا...
بیوگرافی کامل آصف قهفرخی علی محمد، معروف به کربلایی میرزا و متخلص به آصف قهفرخی (زاده ۱۲۷۳ ه. ق در قهفرخ (فرخ شهر کنونی) در استان چهارمحال و بختیاری - ۱۳۳۸ ه. ق، در مح...
بیوگرافی یوهان ولفگانگ فون گوته   یوهان ولفگانگ فون گوته نام اصلی یوهان ولفگانگ گوته زادروز ۲۸ اوت ۱۷۴۹ فرانکفورت، آلمان مرگ ۲۲ مارس ۱۸۳۲ میلادی (۸...
بیوگرافی کامل حکیم ابوالقاسم فردوسی   فردوسی نام اصلی حکیم ابوالقاسم فردوسی زمینهٔ کاری ادبیات فارسی، شعر زادروز ۳۱۹ خورشیدی ۳۲۹ دهکده توس، خراسا...
بیوگرافی کامل لیلا صادقی   لیلا صادقی زمینهٔ کاری شعر فارسی، داستان‌نویسی، ترجمه و تحقیق زادروز ۲۸ فروردین ۱۳۵۶ ۱۹۷۷ (میلادی) تهران ملی...
بیوگرافی کامل ابوالفتح سگزی ابوالفتح سگزی یا ابوالفتح سیستانی، از شاعران و ملوک برجسته سیستان در سده یازدهم هجری قمری است. علاوه بر حکومت داری، در سرودن شعر تبحر داشت. گرچه در سی...
بیوگرافی کامل عبید زاکانی   عبید زاکانی نام اصلی خواجه نظام‌الدین عبیدالله زاکانی زمینهٔ کاری شاعر و نویسنده زادروز ۷۰۱ هجری قمری توابع قزوین ...
بیوگرافی کامل وحشی بافقی   وحشی بافقی نام اصلی کمال‌الدّین (شمس‌الدّین) محمّد زمینهٔ کاری ادبیات فارسی، شعر زادروز ۹۱۱ خورشیدی ۹۳۹ قمر...
بیوگرافی حسن رضیانی + عکس   حسن رضیانی نام اصلی سید حسن رضیانی زمینه فعالیت سینما و تئاتر تولد ۱۳۱۰  مشهد مرگ ۶ شهريور ۱۳۹۳ تهران م...
بیوگرافی کامل سهراب سپهری   سهراب سپهری زمینهٔ کاری شعر نو زادروز ۱۵ مهر ۱۳۰۷ ۷ اکتبر ۱۹۲۸ کاشان، ایران مرگ ۱ اردیبهشت ۱۳۵۹ (۵۱ سال) ...