نمایی از باغ فردوس تهران در دوران قاجار

باغ فردوس محله‌ای از شمیران که در نزدیکی خیابان ولیعصر و میدان تجریش واقع شده‌است. اکنون موزه سینمای ایران در این مکان واقع است.

به دستور محمدشاه قاجار، درسال ۱۲۶۴ ق، قصری برای او در نزدیکی تجریش ساخته شد؛ اما همزمان با بیماری و مرگ او قصر نیمه‌تمام ماند و وی در همان قصر نیمه‌تمام به نام محمدیه (در محل محمودیه فعلی) از دنیا رفت.

هم‌زمان با ساخت قصر محمدیه، درباریان نزدیک به او نیز در همان حوالی اقدام به احداث باغ یا عمارت ییلاقی کردند. از جمله حسینعلی‌خان معیرالممالک باغی احداث کرد که به باغ فردوس مشهور شد.

نمایی از باغ فردوس تهران در دوران قاجار
تنگی نفس در بارداری نشانه چیست؟ در حالت نفس تنگی احساسی مثل باد شدن به شما دست می‌دهد و اینکه حس می‌کنید نمی‌توانید خوب نفس بکشید.در این شرایط سعی کنید آرامش خود را حفظ کنید.این...
ویدیو بچه بامزه(۲۹)/ کلیپ بچه ها باکارای بامزه ای که میکنن باعث خنده بزرگترهاشون میشن در این ویدیو گزینه ای از کارای بامزه بچه هارو می بینیم.در صورت پخش نشدن ویدئو بر روی ...
گرگرفتگی زنان یائسه، دغدغه خانم ها گرگرفتگی های شدید و تعریق های شبانه علائم فیزیکی اصلی یائسگی میباشند باوجود این درجه،تکرار، شدت و مدتشان بطور قابل توجهی متفاوت میباشد.متوسط یائس...
تغذیه در دوران بارداری، شکلات بخوریم یا نه؟ شکلات ماده غذایی دوست داشتنی و پرطرفدار است که حتی بیمارانی که محدودیت‌های غذایی دارند نمی‌توانند از خوردن آن دست بکشند، حتی اگر مجبور شوند کمتر از قب...
درمان دارویی عفونت واژن، زنان بخوانند داروی خوراکی برای پماد واژینال کلوتریمازول و تریامسینولون ان ان چه می باشد؟
خوردنی های ممنوع در بارداری، چرا خطرناکه؟ رژیم غذایی مناسب می‌تواند در یک بارداری سالم نقش مهمی داشته باشد. همچنین مواد غذایی‌ای وجود دارد که زنان باردار باید در دوران بارداری از آنها پره...
گرم کردن بدن قبل از ورزش،چرا؟ ورزش کردن یکی از تفریحات است که علاوه بر لذت تفریحی اش خاصیت های مهمی برای بدن دارد و افراد ورزشکار بدن سالمی نسبت به دیگر افراد دارند.برخی اوقات انقد...
عوارض دیابت بارداری، مشکلات مادر و بچه تحقیق جدید اثبات می کند دیابت دوره بارداری هم برای مادر و هم برای نوزاد خطراتی را به همراه دارد. تیمی از محققان فرانسوی داده های بیش از ۷۰۰ هزار ...
تغذیه در بیماران سیروز کبدی سیروز کبدی امروزه از شایع ترین و خطرناک ترین بیماری هایی است که سلامتی افراد جامعه را تهدید میکند مهمترین علت ابتلا به سیروز کبدی می تواند تغذیه ن...
چرا خونریزی قاعدگی کم می شود؟ سوالچرا گاهی اوقات خونریزی و یا زمان قاعدگی مان بیشتر از حد معمول می باشد؟ جوابشایع‌ترین عللی که می‌توانند موجب خونریزی شدید قاعدگی شوند عبارتند ...
فال و طالع بینی بهمن ماه ۹۵ با فرا رسیدن ماه بهمن و عرض تبریک تولد به همه متولدین بهمن ماه ، در این مطلب طالع بینی بهمن ماه ۹۵ برای متولدین همه ماه های سال را می توانید مشاهده ن...
مراقبت از نوزادان، هفت باور غلط   1. در هوای گرم به کودک آب بدهیداین عقیده درست نیست. نوزادان نیز همچون بزرگسالان باید رطوبت بدن خود را حفظ کنند. در برخی موارد، پزشک کودک توصیه می کن...
اعلام یک دقیقه سکوت در اجلاس ژنو به مناسبت درگذشت آیت‌الله هاشمی اعلام یک دقیقه سکوت در اجلاس کشورهای عضو گروه ٧٧ در ژنو به مناسبت درگذشت آیت‌الله هاشمی   یک دقیقه سکوت در اجلاس ژنو به یاد هاشمی رفسنجانی در روز س...
غذای کمکی نوزاد، کنسرو ماهی مناسبه؟ مصرف کنسرو ماهی استاندارد عوارضی بر سلامت بدن ندارد، اما توصیه متخصصین این است که به نوزادان زیر یک سال کنسرو ماهی ندهید. مرتضی صفوی، متخصص تغذ...
درمان تنبلی تخمدان، راه قطعی وجود دارد؟ تخمدان ها دو غدۀ بادامی شکل اند به طول ۳ تا ۴ سانتی متر که از راه لوله های فالوپ به رحم وصل می شوند. تخمدان ها دو وظیفۀ اصلی دارند:الف- آماده س...

آشنایی کامل با آتشگاه اصفهان

آشنایی کامل با آتشگاه اصفهان

 

نام آتشگاه اصفهان
کشور  ایران
استان استان اصفهان
اطلاعات اثر
کاربری قلعه، آتشکده
دیرینگی دوره ساسانیان
دورهٔ ساخت اثر دوره ساسانیان
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۳۸۰
تاریخ ثبت ملی ۱۱ آذر ۱۳۳۰

 

آتشگاه اصفهان یا کوه آتشگاه از بناهای تاریخی شهر اصفهان و از یادگارهای ایران باستان است. این مجموعه دارای پیشینه تاریخیِ کهنی است و در زمانهای گونه گونی از آن بهره برده‌اند. نام اصیل و کهن بنا «مهربین» بوده که اخیراً بدان آتشکده اطلاق شده است.

موقعیت

آتشگاه اصفهان در غرب اصفهان و ۸ کیلومتری مرکز شهر در خیابان آتشگاه قرار دارد. این بنا در نزدیکی رودخانه زاینده رود، بر روی کوهی قرار دارد. از بلندای این تپه، تا کیلومترها از هر چهار سوی اصلی را می‌توان به خوبی مشاهده کرد.

مشخصات تپه

این تپه از جنس سنگ‌های رسوبی است. تراز پایینی آن در ارتفاع ۱۶۱۰ متر از سطح دریا (حدود ۵۰ متر بالاتر از تراز مرکز شهر اصفهان) و فراز آن در ارتفاع ۱۷۱۵ متری از سطح دریا واقع شده‌است. این تپه از نظر زمین‌شناسی در دوره کرتاسه تشکیل شده است.

مشخصات بنا

این بنای خشتی غریب که بر فراز کوهچه‌ای به بلندای ۱۰۰ متر (نسبت به دشت اطراف) در بخش ماربین اصفهان جای دارد، نخستین بار از سوی اَوِستا شناس بزرگ «ویلیامز جکسن» در اوایل قرن بیستم میلادی، مورد توجه و بررسی علمی قرار گرفت.

«آندره گُدار» به سال ۱۹۳۸ میلادی، در یکی از مُجَلَّدات «آثار ایران» که اختصاص به بناهای آتش داشت، گفتاری کوتاه ولی اصولی و دقیق دربارهٔ آتشگاه اصفهان می‌آورد. سپس «ماکسیم سیرو» در اوایل دههٔ ۱۹۶۰ میلادی، بررسی‌های دقیقی را در آتشگاه به انجام می‌رساند، و برای نخستین بار اقدام به تهیهٔ نقشه‌های معماری صحیح از آن می‌نماید. کمی بعدتر، «کلاوس شیپ مان» با حضور درآتشگاه، آن را از نزدیک مورد مطالعه قرار داده و گزارش خود را در کتابی دربارهٔ بناهای آتش ایران، به زبان آلمانی انتشار می‌دهد. از ایرانیان، نخستین بار «رشید شهمردان» (که یک موبد پارسی ایرانی تبار بود) در کتاب «پرستشگاه زرتشتیان»، ضمن برشمردن و توصیف اکثر آتشخانه‌های ایران، از پناه گرفتن اسماعیلیان اصفهان به آتشگاه در اواخر سده پنجم هجری خبر می‌دهد. «علیرضا جعفری زند» به سال ۱۳۸۱ خورشیدی مجموعهٔ گزارش‌ها و بررسی‌های ارزندهٔ خود دربارهٔ «اصفهان پیش از اسلام» را در قالب کتابی به همین نام منتشر می‌نماید. در این کتاب، بر کاربری مذهبی آتشگاه تأکید شده و با استناد به نتایج آزمایش سالیابی به روش کربن ۱۴، «آتشگاه» یک معبد ایلامی دانسته می‌شود که بعدها تبدیل به یک معبد مهری می‌گردد.

«میترا آزاد»، در رسالهٔ دکتری خود تحت عنوان «بررسی تحول بناهای مذهبی دورهٔ ساسانی به بناهای مذهبی قرون اولیهٔ اسلامی ایران» (دانشگاه تربیت مدرس- سال ۱۳۸۴ خورشیدی) با تکمیل کردن گزارش موبد شهمردان در ذکر آتشخانه‌های ایران، و یاری گرفتن از مطالعات «دیتریش هوف» دربارهٔ گونه شناسی چهارتاق‌های ساسانی فارس و نیز مطالعات «شیپ مان» در روند دگرگونی و توسعهٔ آتشکده‌ها، به شرح بناهای مذهبی ایران پیش از اسلام می‌پردازد و در جایی که از آتشگاه اصفهان سخن می‌راند، بنای استوانه‌ای شکل فوقانی آن را از نظر دارا بودن پلان دایره‌ای شکل، با بنای موسوم به «آتشگاه چاهک» در استان قم مقایسه می‌کند.

از آتشگاه اصفهان در متون کهن، به نام «دژ ماربین/مهرین» یاد شده و اشاراتی دربارهٔ شهرک باستانی «مهرین» رفته است. یافته شدن سفال‌های گورتان و نام‌های باستانی روستاهای ماربین، گواه بسنده‌ای است بر وجود فرهنگ و تمدنی دیرسال در این بخش، که متأسفانه بسیار مورد بی توجهی واقع شده است. بافتِ ساختمانیِ این مجموعه از لایه‌های خشتی است. میانِ دو ردیف خشت را هم یک لایه نازکِ نِی (که از رودخانه آورده می‌شده) قرار می‌دادند تا بر استحکامِ آن بیفزایند. پایه‌های بزرگ و خشتیِ بنا تقریباً از میانهٔ تپهٔ آتشگاه آغاز می‌شوند و در بالا به ستونهایی محکم و قابلِ اعتماد تبدیل می‌شدند که در گذشته اتاقهایی نیز بر رویِ آنها قرار داشته‌است. در برخی جاها نیز بقایایی از راه پله‌هایی منظم و کنده شده در دلِ سنگ بچشم می‌خورد که تا بالا ادامه داشته‌است اما امروزه از میان رفته‌اند. در بالای تپه بنایی گِرد ساخته شده که می‌توان آنرا نقطه نهاییِ معماریِ این بنا معرفی کرد. بر رویِ تپه، هیچ بنایی بلندتر از آن ساخته نشده‌است. این اتاق دارای هشت گوشه‌است و در هر گوشه یک پنجره هم رو به بیرون دارد. گفته می‌شود موبدانِ زرتشتی، آتشِ مقدس را در درونِ این اتاق قرار می‌داده‌اند.

این مجموعه دارای اتاقها و ساختمانهایی در چهار جهتِ تپه بوده که تا زیرِ اتاقکِ آتشگاه ادامه می‌یافته‌اند و البته اکنون تنها سازه‌های بخشِ شمالی و بخشی از قسمتِ شرقی سالم مانده‌اند و به‌نظر می‌رسد مربوط به بازسازیِ این بنا در دوره پهلوی باشند. بر رویِ برخی از خشت‌های بکار رفته در سازه‌های بخشِ شمالی می‌توان عددِ ۱۳۵۲ را دید که در قالبِ خشت‌ها تعبیه شده‌است.

وضعیت کنونی

امروزه در نگهداری از این مجموعه توجهی صورت نمی‌گیرد. در بافتِ ساختمان‌های این بنا می‌توان سوراخ‌های زیادی را دید که به دستِ گنج یابان کنده شده‌است. بازدید کنندگان نیز خود باید راهِ بالا رفتن را انتخاب کنند و با توجه به ساختار تپه و خشتی بودنِ این سازه، سرعتِِ تخریب بوسیله بازدیدکنندگان -بویژه در روزهای بارانی- بیشتر می‌شود.

دیدگاه‌ها

از تاریخ نویسان و جغرافیانویسان قدیم، برخی راجع به آتشگاه اصفهان مطالبی نوشته‌اند. از آن جمله:

  • ابن خردادبه در قرن سوم هجری در کتاب المسالک والممالک می‌گوید:

    در قریه مارابین، قلعه‌ای از بناهای طهمورث موجود است و در آن آتشکده‌ای ست.

  • حمزه اصفهانی در قرن چهارم هجری در کتاب سنی ملوک‌الارض والانبیا پس از نام بردن از آتشکده‌های اصفهان می‌نویسد:

    کی‌اردشیر در شهر اصفهان، به یک روز سه آتشکده بنیاد گذاشت. یکی را به هنگام برآمدن آفتاب در جانب «قلعه ماربین» (ماربین، مهربین یا آتشگاه امروزی) به نام آتشکدهٔ شهر اردشیر، دوم آتشکده‌ای به نام زروان اردشیر به هنگام ظهر در دارک از روستاهای خوار (برخوار فعلی) و سوم، آتشکدهٔ مهر اردشیر در روستای “اردستان».

  • صادق هدایت در کتابِ اصفهان نصف جهان درباره آن چنین نوشته‌است:

    کوه آتشگاه، روز آبادیش، شکوه مخصوص داشته‌است. این پرستشگاه مانند مسجد و کلیسا دورش دیوار نداشته و چیزی را از کسی نمی‌پوشانیده. مانند آتش؛ سره و پاکیزه بوده. همان آتش جاودان نماینده پاکیزگی و زیبایی که به سوی آسمان زبانه می‌کشیده و در شب‌های تار، از دور، دل‌های افسرده را قوت می‌داده و از نزدیک، با پیچ و خمِ دلربا، با روانِ انسان گفتگو می‌کرده.

 

افزایش اشتها در بارداری، مادران لاغر بخوانند وزن گیری مادر برای رشد و تکامل مطلوب جنین ضروری است. نوزادانی که مادرانشان در دوران بارداری وزن گیری کافی نداشته اند، کم وزن به دنیا می آیند. در  این...
درمان سرطان لوسمی، ژن های موثر دانشمندان طی جدیدترین مطالعات خود از روشی جدید برای درمان سرطان از طریق بسته‌های ژنتیکی موجود در بدن بیماران پرده برداشتند. راز ژن های شما و روش ...
صبحانه مقوی برای کودک، مخصوصا برای بچه بدغذا  صبحانه مغذی برای صبحانه کودکان را آموزش می دهیم.لقمه ی نان و پنیر برای بچه های بد غذا مواد لازم :نان تست : 6 ورقپنیر لر : 3 قاشقتخم مرغ : 2 عددگ...
اقدامات قبل از بارداری، چه کنیم؟ قبل از بادراری مطمئن شوید، خودتان و همسرتان از سلامت جسمی و احساسی برخوردارید. زمانی که تصمیم گرفتید باردار شوید، باید روش‌های پیش‌گیری را کنار ب...
ملک‌ زاده ؛ از گردشگری تا اوین از گردشگري تا اوين پس از پیروزی احمدی‌نژاد در انتخابات سال ٨٤، ملک‌زاده با نزدیک شدن به مشایی، به معاونت رئیس سازمان گردشگری و میراث فرهنگی رسی...
بیماری ژنتیکی جنین در بارداری، نحوه تشخیص تشخیص زود هنگام بیماری­‌های ژنتیکی در حین بارداری می­‌تواند منجر به درمان به موقع این بیماری­‌ها در دوران بارداری و قبل از تولد جنین گردد. بر اسا...
بی میلی مرد به زن، جوان تا همیشه! سوال:سلام خانم دکتر خانمی 58ساله ام و همسرم 64ساله مدت دوساله که میل جنسی همسرم خیلی کم شده و نزدیکی انجام نمیده خواستم بدونم دلیل خاصی داره واین...
فیلم: طرز تهیه خوراک سالمون و اسفناج در فر خوراک سالمون و اسفناج غذای فوق العاده مقوی و خوشمزه ای است که طرز تهیه ی آن را در این ویدیو آورده ایم....
خوردن این نوشیدنی ها را در روزهای سرد فراموش نکنید   نوشیدن مایعات به مقدار کافی در فصول سرد سال موضوعی بسیار مهم است تا بدن با مشکل کمبود آب رو به رو نشود.برخی تصور می کنند تنها نوشیدن آب، قهوه یا چ...
جداکردن اتاق خواب کودک، خیلی میترسه! سوال:سلام، پسر بزرگ من 5 سالشه. ولی خیلی ترسوء. تا حالا چندین بار اتاقشو جدا کردم ولی نصفه شب با ترس و گریه و... دوباره برگشته پیش ما. تا اینکه ب...
تاریخ ازدواج بر اساس فرهنگ تاریخ ازدواج صبا راد تاریخ ازدواج مهناز افشار تاریخ ازدواج حضرت علی تاریخ ازدواج تاریخ ازدواج شهرام محمودی تاریخ ازدواج حضرت فاطمه تاری...
ضربان قلب نامنظم در بارداری، نگرانم! سوال:ضربان قلبم بعضی موقعه ها تند میزنه و بعضی موقعه ها کند باردارم، هفته 34 تموم شده.جواب:تغییرات ضربان قلب در بارداری تا حدودی طبیعی است. سعی ک...
دو غذای خوشمزه با فلفل دلمه ای ماهنامه سرآشپز - سارا خسرویان: فلفل دلمه ای یکی از سبزیجاتی است که مادرها خیلی علاقه دارند از آن در بیشتر غذاهای شان استفاده کنند. در این مطلب هم ط...
طرز تهیه سالاد کلم قمری   با نحوه درست کردن سالاد کلم قمری آشنا شوید مواد لازم برای سالاد کلم قمری :  کلم قمری پوست کنده ۲ عدد  پیازچه خیلی ریز خرد شو...
شکل لگن برای زایمان، اهمیت دارد؟ آیا نگران این هستید لگن‌ تان کوچک‌ تر از آن باشد که بتوانید فرزندتان را به صورت طبیعی زایمان کنید. در واقع گنجایش واقعی لگن فقط طی زایمان مشخص می...