بیوگرافی اولین باغچه‌ بان

بیوگرافی اولین باغچه‌ بان

 

اِولین باغچه بان
Evlin Baghtcheban
تولد ۱۳۰۷ مرسین، ترکیه
ملیت ترک/فرانسوی
مرگ ۹ آبان ۱۳۸۹ ترکیه
سال‌های فعالیت ۱۳۲۹-۱۳۸۹

 

اِولین باغچه‌ بان (به ترکی: Evlin Bahceban) (زاده ۱۳۰۷، ترکیه – درگذشت ۹ آبان ۱۳۸۹، ترکیه) موسیقی‌دان، از بنیان‌گذاران اپرای تهران و از پیشگامان هنر آواز دسته‌جمعی (گروه کُر) در ایران و استاد پیانو بود.

اولین زادهٔ ترکیه بود و سال‌های پایان عمرش را نیز در همانجا سپری کرد اما ایران را نیز وطن خود می‌دانست. او روح خود را ایرانی می‌دانست و عاشق ایران بود. او معتقد بود اگر «جسم کارهای هنری» او به ترکیه تعلق داشته باشد، «روح زندگی هنری و موسیقایی» او به ایران تعلق دارد. اولین درگفتگویی بزرگترین جایزه‌اش را مهر و محبت ایرانیان نسبت به خود می‌دانست.

این گفته او بسیار معروف است:

«ترکیه وطن من است و من مثل یک درخت در آنجا رشد کردم، اما میوه‌هایم را در ایران دادم و در ایران به بار نشستم. به همین علت هر دو کشور را دوست دارم و هر دو را وطن خودم می‌دانم.»

زندگی

وی در مرسین ترکیه از مادری فرانسوی و پدری ترک متولد شد. پانزده ساله بود که به کنسرواتوار دولتی آنکارا رفت و دورهٔ پیانو و آواز را در آن جا با درجهٔ ممتاز به پایان رساند. اِولین در کنسرتوار آنکارا با ثمین باغچه‌بان آهنگساز ایرانی آشنا شد و این آشنایی به ازدواج آن دو انجامید.

کار در ایران

اِولین همراه با ثمین باغچه‌بان به ایران آمد و در ۲۲ سالگی نخستین کلاس تخصصی آواز را در هنرستان عالی موسیقی تهران بنیان گذاشت. نتیجه این کلاس‌ها پرورش خوانندگانی همچون حسین سرشار، محمد نوری، سودابه تاجبخش، پری ثمر، پری زنگنه، سودابه صفاییه و عنایت رضایی است که البته شاگردان این هنرمندان خود نیز بخش بزرگی از خوانندگان ایران را تشکیل می‌دهند.

اِولین باعچه بان به همراه منیره وکیلی، حشمت سنجری، فاخره صبا و چند هنرمند دیگر از پایه‌گذاران اپرای ایران و تالار رودکی هستند.

او همچنین نخستین گروه کر یا آواز گروهی هنرستان عالی موسیقی (کنسرتوار تهران) را تشکیل داد. گروهی که نخستین گام‌ها را در اجرای داستان‌های شاهنامه و متلهای ایرانی برداشت. پس از آن کر ملی تهران را پایه گذاری کرد.

گروه اپرا

با تعویض یکی از روسا در تالار رودکی، اولین و چند تن دیگر به اعتراض، دست از کار کشیدند. اولین بازنشسته شد، اما دورهٔ بازنشستگی او در کوتاه‌مدت به پایان رسید. از دربار به سراغش آمدند و از خواستند که گروه کری درست کند که اعضایش بچه‌های بی‌سرپرست باشند. او که عاشق مهر ورزیدن بود، این وظیفه را برعهده گرفت؛ به شهرستان‌ها رفت و از میان شش هزار کودک و نوجوان و پسر و دختر، دویست نفر را با آزمایش صدا انتخاب کرد. پیشرفت گروه آنچنان بود که کسی باور نمی‌کرد که این کودکان، همان بچه‌های بی‌سرپرستی هستند که به آن‌ها «عقب افتاده» می‌گفتند؛ کودکانی که اولین معتقد بود چون با مهر مادر بزرگ نشده بودند، در رفتارشان کمبودهایی بود. او تاثیر موسیقی در زندگی این کودکان را شگفت‌آور می‌دانست.

اولین با اختیاراتی که به او داده بودند، تصمیم گرفت با همین کودکان یک کنسرواتوار درست کند. برای ساختن این هنرستان اما به پشتوانهٔ مالی هم نیاز بود که در آن زمان، سازمان ملل، در صورت موافقت چنین کاری را برای بچه‌های بی‌سرپرست انجام می‌داد.

این گروه حدود چهل اجرا در تالار رودکی داشت و حتی در مراسم تاج‌گذاری محمدرضا پهلوی نیز برنامه‌ای اجرا کرد. اجرای ده قطعه «رنگین کمون» ساخته ثمین باغچه بان باهمکاری ارکستر سمفونیک رادیو وین اثر ماندگار این گروه‌است.

بازگشت به ترکیه

با وقوع انقلاب ایران فعالیت‌های او و ثمین باغچه‌بان متوقف گشت و «شکافی در فعالیت‌های موسیقایی‌شان ایجاد شد» تا این که در سال ۱۳۶۳ مجبور به مهاجرت به شهر استانبول ترکیه شدند. اِولین باغچه‌بان از سال ۱۳۶۳ در دانشگاه معمار سنان استانبول (Mimar Sinan University) استادی رشته پیانو را بر عهده داشت و در سال ۱۳۷۳ بازنشسته شد.

آثار و تالیفات

او در دوران بازنشستگی ده کتاب درباره تکنیک‌های پیانو و آواز به زبان ترکی و فرانسوی نوشت و حقوق تمام کتاب‌ها را به دانشگاه معمار سنان هدیه کرده‌است. آخرین کتاب او نیز موسیقی برای کودکان، هنوز منتشر نشده‌است. اما مهمترین کتاب او برای ایرانیان، کتابی است به زبان فرانسه که درباره فعالیت‌ها، آثار هنری و هنرمندان قبل از انقلاب ایران نوشته شده‌است.

اولین جدا از کار اپرا، در رسیتال‌های متعدد، آثاری از همسر خود ثمین باغچه‌بان و دوست دیرینش، حسین ناصحی را به اجرا درآورد. در میان این آثار، «درخت سرو» از ثمین و «رقص دردربار شاه سمنگان» از شهرت بیشتری یافته‌است.

مرگ

اولین باغچه‌بان روز نهم آبان ۱۳۸۹ در سن ۸۲ سالگی درگذشت.

 

بیوگرافی صادق + عکس     صادق نام اصلی صادق واحدی نام مستعار صادق تولد ۷ اردیبهشت ۱۳۶۹ ملیت ایرانی سبک‌ها رپ فارسی، ه...
بیوگرافی هاتف خواننده   هاتف نام اصلی علی هاتفی تولد خرداد ۱۳۴۰ جنوب تهران ملیت ایرانی سبک‌ها پاپ   علی هاتفی با نام ...
بیوگرافی بهار غلامحسینی   الـهه بهار غلامحسینی زادروز ۱۳۱۳ یزد، ایران درگذشت ۲۴ مرداد ۱۳۸۶ (۷۳ سال) بیمارستان پارسیان ،تهران علت مرگ سرطان ...
بیوگرافی جهان + عکس     جهان قشقایی ارژنگی نام اصلی غلام‌عباس قشقایی نام مستعار جهان تولد 1 مرداد ۱۳۳۳ جهرم ملیت  ایران ...
بیوگرافی مریم آخوندی   مریم آخوندی تولد ۱۳۳۶ تهران ملیت ایران سبک‌ها موسیقی اصیل ایرانی، موسیقی تلفیقی سال‌های فعالیت از ۱۳۶۵ ...
بیوگرافی مجید انتظامی آهنگساز بیوگرافی مجید انتظامی آهنگساز و مدرس موسیقی و پسر عزت الله انتظامی را ببینید. نام : مجید نام خانوادگی: انتظامی تاریخ تولد: 1326/12/18 مح...
بیوگرافی تورج کشتکار + عکس   توجی کشتکار نام اصلی تورج کشتکار نام مستعار توجی تولد ۲۶ مارس ۱۹۸۷  شیراز، ایران ملیت  نروژ سبک‌ها پاپ...
بیوگرافی سارا نایینی   سارا نایینی (متولد دوم تیرماه ۱۳۶۰ در شیراز) خواننده ایرانی است. او درکنسرت‌های خصوصی بسیاری به عنوان خواننده تک خوان و در کنسرتهای عمومی بس...
بیوگرافی سروش لشکری   هیچ‌ کس نام اصلی سروش لشكری نام مستعار هیچکس تولد ۱۷ اردیبهشت ۱۳۶۴، تهران ملیت  ایران سبک‌ها رپ فارسی،...
بیوگرافی یاس     یاس نام اصلی یاسر بختیاری نام مستعار یاس تولد ۳۰ خرداد ۱۳۶۱ مسجدسلیمان ملیت  ایرانی سبک‌ها ر...
بیوگرافی داوود بهبودی + عکس   داوود بهبودی تولد ۱۳۳۰، میانه ملیت  ایرانی سبک‌ها موسیقی پاپ سازها گیتار   داوود بهبودی خوانن...
بیوگرافی رویا عرب   رویا عرب تولد ۱۹۶۷ ملیت ایرانی سبک‌ها راک تریپ هاپ   رویا عرب (زادهٔ ۱۹۶۷ در تهران) موسیقی‌دان و باستان...
بیوگرافی احسان خواجه‌ امیری + عکس   احسان خواجه‌ امیری تولد ۷ آبان ۱۳۶۳ ۲۹ اکتبر ۱۹۸۴ ملیت ایرانی سبک‌ها پاپ سازها ویولن، پیانو سال‌های فع...
بیوگرافی جواد یساری   جواد یساری تولد ۲۳ اسفند ۱۳۲۵ تهران ملیت ایرانی سبک‌ها موسیقی مردمی   جواد یساری ( زاده ۲۳ اسفند ۱۳...
بیوگرافی سوگند سهیلی ( خواننده رپ )   نام اصلی سوگند سهیلی نام مستعار سوگند تولد ۱۳ اوت ۱۹۸۷ ۲۲ مرداد ۱۳۶۶ اصفهان، ایران ملیت  ایران سبک‌ها رپ ف...