بیوگرافی ابن مسکویه

 

ابوعلی احمد بن محمد بن یعقوب مَسکَوَیه رازی(۳۲۶ – ۴۲۱ هجری) از اهالی ری بود (بخشِ آخرِ این نام، مانند آخرِ نام‌های سیبویه و ابن بابویه تلفظ می‌شود، اما در عربی مسکَوَیه Maskawaih گفته می‌شود ). مدتی در دربارِ دیلمیان خدمت کرد و در اصفهان درگذشت. نگارش کتابهای «الفوز الاکبر»، «تجارب الامم»، «انس الفرید»، «ترتیب السعادات»، «جاوذان خرذ» و «الجامع» را به او نسبت داده‌اند. وی علاوه بر فلسفه، طب و کیمیا به شاعری نیز گرایش داشت، و تعدادی از شعرهایِ وی را ثعالبی نقل کرده است.

 

زندگی

ابن مسکویه در ۳۲۶ هجری در پرندک شهرستان زرندیه متولد شد. در همان کودکی علومِ مقدماتی را فراگرفت، و به سرعت در طبیعیات و الهیات و ریاضیات و طب عالمی سرشناس شد. از تحقیقات چنین برمی‌آید که ابن مسکویه تاریخ طبری را نزد ابو احمد علی بن کامل قاضی آموخته. وی در آغاز زردشتی و بعد اسلام آورد و مدتی در استخدام محمدبن‌المهلبی وزیر معزالدوله بود و سپس نزد ابن العمید، وزیرِ رکن‌الدوله دیلمی، بهسمت کلیددارِ کتاب‌خانهٔ وی بود. اما پس از کشته‌شدنِ وی، به خدمتِ عضدالدوله رسید. او در دربارِ دیلمیان صاحبِ مقام و منزلت والایی بود، چنان‌که خود را از صاحب بن عباد کم‌تر نمی‌دانست. ابن مسکویه در ۴۲۱ هجری درگذشت و وی را در تخت فولاد اصفهان به خاک سپردند.

دیدگاهها

ابن مسکویه در این موضوع پیرویِ ارسطو کرد. چنان‌که می‌گفت جنبش و حرکت که همان تغییر می‌باشد، در تمامیِ چیزها وجود دارد. اما این حرکت، ذاتیِ چیزها نیست، چون این که اندامِ انسان نیز به خودیِ خود حرکتی ندارد.

پس باید حرکت از ذاتی والاتر به اجسام داده شود. ذاتی که یکی باشد و خود متحرک نباشد. چراکه اگر متحرک باشد، لازم می‌آید که خود نیر حرکتش را از جایی دیگر بگیرد، و اگر دو تا باشد، لازم است که این دو ذات از جهاتی مشابه باشند، و هم به این دلیل که می‌توانیم آن‌ها را از هم بازشناسیم، وجه اختلافاتی نیز می‌بایست داشته باشند. و این چیزی ست که باعث می‌شود این ذات، ذاتی مرکب باشد، و ذاتِ مرکب نیز دارای تغییر و حرکت است، و این با فرضِ ما از جنبانندهٔ نخستین هم‌خوان نیست.

اخلاق

ابن مسکویه در اخلاق، هم دنباله‌روِ افلاطون است، و هم ارسطو. وی با برقراریِ تعادل میانِ قوایِ روح و فضائلِ اخلاقی، اعتقاداتش را در تحذیب الاخلاق چنین بیان می‌کند که: روان، دارای سه قوه است: قوهٔ عاقله، قوهٔ سبعیه، قوهٔ بهمیه که به ترتیب فضایلِ: حکمت، شجاعت و عفت را دارا می‌باشند. فضیلتِ چهارم که عدالت نام دارد از ایجاد تعادل میانِ سه فضیلتِ پیشین بوجود می‌آید.

همچنین او مانندِ ارسطو معتقد است که خیر چیزی است که همهٔ چیزها به سویِ آن در حالِ حرکت‌اند.

آثار

از ابن مسکویه، حدودِ بیست کتاب به جا مانده است که از این قرارند:

  • الطهاره فی علم‌الاخلاق
  • فی جواب‌المسایل الثلث
  • الفوز الاصغر
  • احوال‌المتقدمین و صفات انبیااسافلین و احوالهم
  • تجارب‌الامم
  • کتاب‌السعاده
  • دفع‌الهم عند وقوع‌الموت
  • الفوزالاکبر
  • انس‌الفرید
  • کتاب‌الجامع
  • کتاب‌السیر
  • آداب‌العرب و الفرس
  • کتاب‌السیاسه
  • کتاب مختارالاشعار
  • کتاب مجموعه‌الخواطر
  • کتاب‌المستوفی
  • ادب‌ادنیا و الدین
  • الحکمهالخالده (جاویدان خرد)
  • احوال‌الحکماالسلف
  • کتاب‌الاشربه
  • تهذیب‌الاخلاق و تطهیرالاعراق
  • الرساله‌المسعده
  • ترتیب‌السعادات و منازل‌العلوم

 

بیوگرافی حسن باستانی     حسن باستانی زادروز ۱۳۴۰ تهران ملیت ایرانی پیشه پژوهشگر،نمایش‌نامه‌نویس، طراح وکارگردان تئاتر سال‌ها...
بیوگرافی ابوالحسن طبری ابوالحسن طبری آملی طبری پزشکی دانشور و از شاگردان محمد زکریای رازی بوده‌است. وی در ری می‌زیسته‌است. ابتدا پزشک مخصوص ابوعبدالله بریدی حاکم اهواز بو...
بیوگرافی حاکم حسکانی   نام: عبید الله بن عبد الله حسکانی عنوان: حاکم حسکانی زادروز: مرگ: ۴۹۰قمری/ ۱۰۹۷ میلادی در نیشابور تبار: عرب ای...
بیوگرافی کاوه پهلوان   بیوگرافی کاوه پهلوان تحقیق درباره کاوه پهلوان کاوه پهلوان دین کاوه پهلوان مجسمه کاوه پهلوان مذهب کاوه پهلوان شاگردان کاوه پهلوان ...
بیوگرافی آندرس سلسیوس   آندرس سلسیوس (به سوئدی: Anders Celsius) ‏ (۱۷۴۴-۱۷۰۱) در خانواده تحصیل کرده‌ای به دنیا آمد. پدر و پدربزرگش ریاضیدان بودند. وی به مطالعه ...
بیوگرافی بزرگمهر     بُزُرْگْمِهْر بُخْتَگان (سده ۶ میلادی) فرزند بُختَگ وزیر خردمند خسرو انوشیروان شاهنشاه ساسانی بود. در برخی نوشتار بزرگمهر بابر...
بیوگرافی بلز پاسکال   بلِز پاسکال (به فرانسوی: Blaise Pascal) ‏ (۱۶۶۲ - ۱۶۲۳) ریاضی‌دان، فیزیک دان و فیلسوف فرانسوی که در سال‌های پایان عمر کوتاهش به الهیات ر...
بیوگرافی دکتر علی جوان     علی جوان زادروز ۵ دی ۱۳۰۵ ۲۶ دسامبر ۱۹۲۶ ‏(۸۸ سال) تهران، ایران پیشه فیزیک (لیزر گازی) جایزه‌ها مدال بن...
بیوگرافی لویی پاستور     لویی پاستور (به فرانسوی: Louis Pasteur) (زاده ۱۸۲۲ - درگذشته ۱۸۹۵)، از شیمی‌دانان و زیست‌شناسان مشهور فرانسوی است. شهرت وی ...
بیوگرافی صاعد بن محمد   نام: ابوالعلاء صاعد بن محمد عنوان: قاضی صاعد زادروز: ۳۴۳ (قمری)/ ۹۵۴ میلادی در خبوشان مرگ: ذی‌الحجه ۴۳۱ (قمری)/۱۰۴۰ م...
بیوگرافی ابراهیم خواص   ابواسحاق ابراهیم بن احمد بن اسماعیل (د ۲۹۱ق/۹۰۴م) شناخته شده به ابراهیم خواص از دانشمندان مسلمان ایرانی در سدهٔ سوم هجری قمری بود. او یکی...
بیوگرافی نیما ارکانی حامد   نیما ارکانی حامد چند سالشه؟ شاگردان نیما ارکانی حامد بیوگرافی کامل نیما ارکانی حامد تحقیق درباره نیما ارکانی حامد نیما ارکانی حامد وی...
بیوگرافی آلساندرو ولتا   آلساندرو ولتا (به ایتالیایی: Alessandro Volta) (۱۸ فوریه، ۱۷۴۵ - ۵ مارس، ۱۸۲۷) دانشمند نام‌دار ایتالیایی و توسط غربی‌ها سعی شده است تا ب...
بیوگرافی علی خادم‌ حسنی   علی خادم‌حسنی ویکی پدیا دانشگاه علی خادم‌حسنی زندگی نامه کامل علی خادم‌حسنی شاگردان علی خادم‌حسنی آیا علی خادم‌حسنی ازدواج کرده است؟ ...
بیوگرافی پروفسور مسلم بهادری   مقاله درباره مسلم بهادری کتاب های مسلم بهادری مسلم بهادری کیست؟ عکس مسلم بهادری زندگی نامه کامل مسلم بهادری مسلم بهادری چند سالشه؟ م...