بیوگرافی ابن خلکان

بیوگرافی ابن خلکان

 

ابن خلکان
زادروز ۱۱ ربیع‌الثانی ۶۰۸ قمری اربیل
درگذشت ۲۶ رجب ۶۸۱ قمری
مدرسه نجیبیه دمشق
آرامگاه کوه قاسمون دمشق
دوره قرن هفتم قمری
آثار وفیات الاعیان و انباء ابناءِ الزمان

 

ابن خَلَّکان، ابوالعباس شمس الدین احمد بن شهاب الدین محمد (یا بهاءالدین) بن ابراهیم بن ابی بکر بن خلکان (۱۱ ربیع‌الثانی ۶۰۸-۲۶ رجب ۶۸۱ قمری)، از تبار خاندان برمکیان و از دانشمندان سده هفتم است. او زاده شهر اربیل بوده است.

 

زندگینامه

ابن خلکان در سال ۶۰۸ هـ. ق در شهر اربیل و در مدرسه ملک المعظم زاده شد. تبار او به یحیی بن خالد برمکی می‌رسد. البته برخی این مسئله را انکار کرده‌اند[نیازمند منبع] اما خود او همیشه از نسبش دفاع کرده است. پدر وی نیز تا آخر عمر در مدرسه ملک المعظم به تدریس پرداخت. ابن خلکان در سال ۶۲۶ ه ق از زادگاهش به حلب رفت مدتی در دمشق اقامت کرد و بعد به عنوان نایب قاضی القضات مصر روانه آن دیار شد. پس از چندی به دستور الظاهر بیبرس (چهارمین سلطان مصر در سال‌های ۶۵۷ تا ۶۷۶ هـ. ق) در سال ۶۵۹ هـ. ق به سمت قاضی‌القضات دمشق گمارده شد و در آنجا امور قضایی همه سرزمین شام و نیز تدریس در هفت مدرسه معروف آن را نیز به عهده داشت.

استادان

ابن خلکان در درس شرف الدین ابوالفضل احمدبن منعه فقیه و پس از آن محمدبن ابراهیم بن خلکان حضور داشت و بعد از این دو در محضر شیخ ابو جعفر محمد بن هبه الله بن المکرم، علوم حدیث و صحیح بخاری را آموخت. او علم خلاف را نزد شیخ اثیرالدین مفضل بن عمر ابهری در سال ۶۲۶ یاد گرفت.

نام‌آوری

به دلیل مهاجرتهای مختلف با بزرگان زیادی ارتباط داشت و این ارتباطات تاثیراتی روی شخصیت وی گذارده است. او مورد ستایش برخی از شاعران هم‌روزگار خود چون رشید الدین فارقی و سعدالدین فارقی و نورالدین مصعب قرار گرفت. ابن خلکان علاوه بر قضاوت، به علوم فقه و اصول نیز پرداخت. در تاریخ و نحو و ادب عرب نیز چیره‌دست است.

شاعر

از او اشعار لطیفی بر جای مانده است و بیانگر این است که در سرودن غزل و دو بیتی چیره‌دست است.

در مورد وی گفته‌اند:

ابن خلکان شعرشناسی است که ۱۷ دیوان شعر را حفظ کرده و آگاه ترین افراد به دیوان متنبی است.

مذهب

ابن خلکان اهل سنت و جماعت است و در این زمینه تعصب خاص دارد و این مسئله در کتاب معروف او و نیز داوری‌هایش کاملاً نمودار است.

آثار

از ابن خلکان اثری نفیس و گرانقدر به یادگار مانده است با عنوان وفیات الاعیان و انباء ابناء الزمان. وی تدوین این کتاب را در قاهره و در سال ۶۵۴ هـ. ق آغاز نموده و در سال ۶۷۲ هـ. ق در همان شهر به اتمام رساند. این کتاب شرح حال ۸۴۶ نفر از امیران و وزیران و دانشمندان و عارفان ایرانی و اسلامی است که براساس حروف معجم تنظیم شده است. این کتاب از سودمندترین و بزرگترین کتاب‌های شناخت چهره‌های ماندگار است. ابن خلکان در این کتاب سرگذشت سه گروه از بزرگان یعنی صحابه، تابعین (به استثنای چند نفر) و خلفا را ذکر نکرده است و علت این امر را زیاد بودن اطلاعات در مورد ایشان بیان کرده است. این کتاب در سال ۹۳۰ هـ. ق توسط ظهیرالدین اردبیلی به فارسی ترجمه و در سال ۱۲۸۴ هـ. ق توسط معتمدالدوله فرهاد میرزا همراه با ویرایش و افزوده‌هایی به عربی چاپ شد. این کتاب همچنین به زبان‌های دیگری چون بریتانیایی، فرانسه و ترکی ترجمه شده است.

 

بیوگرافی برهان‌ الدین کرمانی   برهان الدین نفیس بن عوض بن حکیم کرمانی یا برهان‌الدین کرمانی (زاده: ۸۱۲ هجری قمری در کرمان، درگذشت: ۸۹۰ قمری)، پزشک ایرانی قرن پانزده میلادی...
بیوگرافی برادران رایت   برادران رایت، ارویل رایت (به انگلیسی: Orville) متولد ۱۹ اوت ۱۸۷۱ (میلادی) در گذشته در ۳۰ ژانویه ۱۹۴۸ (میلادی) و ویلبر رایت (به انگلیسی: ...
بیوگرافی ابواسحاق احمد ثعلبی   نام: ثعلبی نیشابوری عنوان: امام ابو اسحاق احمد بن محمد ثعلبی نیشابوری مرگ: ۴۲۹قمری/ ۱۰۳۵ ۱۰۳۶ میلادی منطقه: نیشابور ...
بیوگرافی مایکل فارادی   مایکل فارادی (به انگلیسی: Michael Faraday) ‏ (۲۲ سپتامبر ۱۷۹۱ - ۲۲ اوت ۱۸۶۷) دانشمندی (فیزیکدان و شیمیدان ) انگلیسی که با زمینه‌های الکت...
بیوگرافی علی خادم‌ حسنی   علی خادم‌حسنی ویکی پدیا دانشگاه علی خادم‌حسنی زندگی نامه کامل علی خادم‌حسنی شاگردان علی خادم‌حسنی آیا علی خادم‌حسنی ازدواج کرده است؟ ...
بیوگرافی الکساندر گراهام بل   الکساندر گراهام بل (به انگلیسی: Alexander Graham Bell) (زادهٔ ۳ مارس ۱۸۴۷ - درگذشتهٔ ۲ اوت ۱۹۲۲) مخترع، مبتکر و دانشمند بریتانیایی بود. ...
بیوگرافی هانری بکرل   هانری آنتوان بکرل (به فرانسوی: Antoine Henri Becquerel) ‏(۱۸۵۲-۱۹۰۸) فیزیک‌دان فرانسوی و یکی از کاشفان پدیدهٔ پرتوزایی بود. وی در پاریس و ...
بیوگرافی ابن مسکویه   ابوعلی احمد بن محمد بن یعقوب مَسکَوَیه رازی(۳۲۶ - ۴۲۱ هجری) از اهالی ری بود (بخشِ آخرِ این نام، مانند آخرِ نام‌های سیبویه و ابن بابویه تلفظ ...
بیوگرافی ابن منذر نیشابوری   نام: ابوبکر محمد بن ابراهیم نیشابوری عنوان: شیخ أبوبکر محمد بن ابراهیم النیسابوری/ابن المنذر زادروز: ۲۹ شعبان ۲۴۱ در نیشابو...
بیوگرافی امام‌ الحرمین جوینی   دانشمند مسلمان سده چهارم هجری نام: عبدالملک بن عبدالله جوینی زادروز: ۱۸ محرم ۴۱۹ (قمری) ۱۰۲۸ (میلادی) جوین، ربع نیشابور ...
بیوگرافی الکساندر فلمینگ   الکساندر فلمینگ (به انگلیسی: Sir Alexander Fleming) ‏کاشف پنی‌سیلین است. او در سال ۱۹۴۵ موفق به دریافت جایزه نوبل پزشکی شد.   ...
بیوگرافی دکتر محمد فرهادی محمد فرهادی در سال ۱۳۲۸ در شاهرود متولد شد. او در سال ۱۳۴۷ در دانشگاه فردوسی مشهد پذیرفته شد و دوره طب عمومی و تخصصی را در این دانشگاه سپری کرد و در س...
بیوگرافی ابوبکر بن مظهر   ابوبکر بن مظهر (یا ابوبکر مطهر) بن محمد جمالی یزدی دانشمند ایرانی پایان سده‌ٴ دوازدهم میلادی است. وی مولف کتابی است به نام فرح‌نامه‌ٴ جمالی ...
بیوگرافی میر سید علی همدانی   امیر سیدعلی‎بن‎شهاب معروف به میر سید علی همدانی (زاده: ۱۲ رجب ۷۱۴ هجری قمری همدان - درگذشت: ذیحجه ۷۸۶ هجری قمری، کُنَر) عارف، عالم، شاعر ایر...
بیوگرافی گئورگ زیمون اهم   گئورگ زیمون اُهم (به آلمانی: Georg Simon Ohm) (۱۶ مارس ۱۷۸۹ در ارلانگن، آلمان - ۶ ژوئیه ۱۸۵۴ در مونیخ)، فیزیکدان آلمانی، و دانش‌آموخته ا...