بیوگرافی کامل احمد بیک گرجی

احمد بیک گرجی متخلص به اختر از شعرای فارسی سرای گرجی ایران در دوره‌های زندیه و قاجاریه است.

زندگی

احمد بیک فرزند فرامرز بیک در شیراز رشد و نمو یافت. پدرش از کارگزاران دولت زند بود و خودش نیز در زمان لطفعلی‌خان زند به مناصب ارجمندی رسید. وی در عراق و خراسان سیاحت نمود و با شعرایی چون قضایی و جلالی نیز مراودت داشته است. که دربارهٔ او نوشته‌اند: «الحق مردی به‌غایت با تمکین و وقار و در تمیز اشعار نهایت دقت را به کار می‌برد، خط شکسته را خوب می‌نوشت…» در اوایل دولت قاجاریه بنا بر تهمتی که به وی زدند به خراسان گریخت و مدتی در آن سامان متواری بود تا اینکه در زمان سلطنت فتحعلی شاه قصیدهٔ متینی در وصف وی سرود و به وساطت سلیمان خان به دربار او راه یافت و شعر خود را برای شاه خواند… فتحعلی شاه وی را ستود و گفت: «قصیدهٔ تو بکر و تازه است و لهذا در خور انعام بی اندازه، خودت را به خودت بخشیدم…» وی مدتی در خدمت سلیمان خان بود تا اینکه در عالم مستی سخن ناشایستی از او شنیده شد، سلیمان خان نیز زبان وی را برید، گرچه در محاورهٔ وی چندان نقصانی ایجاد نشد. او تذکره‌ای در احوال معاصرین خود می‌نوشت، اما اجل مهلتش نداد و به سال ۱۲۳۲ هجری در اصفهان درگذشت و برادرش محمدباقر بیک متخلص به نشاطی کار وی را دنبال کرد ولی او نیز موفق به اتمام تذکره نشد و کار آنها را محمد فاضل خان گروسی دنبال نمود و تذکره‌ای را که اختر آن را انجمن آرا نام نهاده بود به انجمن خاقان و به نام خود مسمی نمود. «باری مولانا اختر در همه اقسام شعر استاد و اشعارش محل اعتماد و استناد است. مضامین بکر و دلنشین در قطعه و رباعی دارد…»

اشعار

از اشعار اوست:

۱* چرخم افکنده به چنبر چه کنم آه از این چرخ ستمگر چه کنم
۴ روز عیشم فلک مینایی خون دل کرده به ساغر چه کنم
۶ مرغ گلزارم و گمراهی بخت سوی دامم شده رهبر چه کنم
۱۰ زرد شد چهره‌ام و مانده تهی ساغرم از می احمر چه کنم
۱۱ چند گویی که صبوری اولی طاقتم نیست برادر چه کنم
۱۵ آنکه او سر به ثریا می‌سود گشته با خاک برابر چه کنم
۱۶ آنکه او لایق افسار نبود شاهوارش به سر افسر چه کنم
۲۴ ساقیا ساغر و پیمانه بیار وصف دارا و سکندر چه کنم
۲۵ مطربا از می و میخانه بگوی قصه طغرل و سنجر چه کنم
۱* ای به هوای رخت رسته گل از خارها داده گل عارضت رونق گلزارها
۲ وه که دگر باره‌ام سوی کسی می‌کشد دل که ز پهلوی او دیده‌ام آزارها
۳ حسرت نظاره‌ای در دل مرغ قفس خرمن گل ریخته بر سر بازارها
۴ بهر رمیدن ز دام، این همه افغان ز چیست می‌بری ای مرغ دل، عرض گرفتارها
۵ سختی دوران بسی دیده‌ام اما همان هجر تو دشوار تر از همه دشوارها
گفتم نگه تو دل ز من برد گفتا به تو کی نگاه کردم
گفتم سگ خود شمردیم دوش خندید که اشتباه کردم

در وصف شهر یزد:

۱* باغ ارم کنایه ز عشرت سرای یزد خلد برین نمونه نزهت فضای یزد
۲ سرچشمه حیات و دم عیسوی که هست گر طالبی به جوی در آب و هوای یزد
۳ آن سرمه‌ای که روشن از آن چشم صفاهان صاحب نظر نیافته جز خاکپای یزد
۸ خاقانی ار به مدح صفاهان زبان گشود مدحت نگار گشته من اختر برای یزد
۹ گر او هزار اشرفی اندر صلت گرفت تحسین یکی بس ایت مرا از اغنیای یزد
بیوگرافی کامل فتوحی مروزی   اثیرالدین (شرف‌الحکما) فتوحی مروزی، شاعر ایرانی نیمهٔ دوم سدهٔ ششم هجری است. با ادیب صابر دوستی و مراوده داشت. با انوری نیز معاصر بود و با ا...
بیوگرافی کامل هاتف اصفهانی هاتف اصفهانی زادروز نیمه نخست قرن دوازدهم اصفهان درگذشت ۱۱۹۸ ه. ق. قم آرامگاه قم نام‌های دیگر میراحمد دوره قرن دوا...
بیوگرافی کامل ابوسلیک گرگانی ابوسلیک گرگانی زادروز نیمه دوم سده سوم هجری گرگان محل زندگی گرگان ملیت ایرانی پیشه شاعر سبک خراسانی دوره فرم...
بیوگرافی کامل یغما گلرویی   یغما گلرویی زادروز ۶ مرداد ۱۳۵۴ ۲۸ ژوئیهٔ ۱۹۷۵ ارومیه محل زندگی تهران ملیت ایرانی پیشه شاعر، ترانه‌سرا ...
بیوگرافی کامل فروغی بسطامی       فروغی بسطامی زادروز ۱۲۱۳ ه. ق. کربلا درگذشت ۲۵ محرم ۱۲۷۴ ه. ق. تهران نام‌های دیگر میرزا عباس ب...
بیوگرافی کامل فخرالدین اسعد گرگانی   فخرالدین اسعد گرگانی زمینهٔ کاری شعر، داستان زادروز آغاز قرن پنجم هجری کرکان ملایر مرگ بعد از سال ۴۴۶ ه ق گویا در ...
بیوگرافی کامل محمدعلی اسلامی ندوشن   محمدعلی اسلامی ندوشن زمینهٔ کاری ادبیات فارسی زادروز ۱۳۰۴ روستای ندوشن یزد ملیت  ایران نام(های) دیگر م. دید...
بیوگرافی محمود دینی + عکس   محمود دینی نام اصلی محمود دینی زمینه فعالیت بازیگر تولد ۱۳۴۲ بیجار ملیت ایرانی سال‌های فعالیت ۱۳۵۳ - ت...
بیوگرافی کامل سلمان ساوجی   سلمان ساوجی نام اصلی خواجه جمال‌الدین سلمان بن خواجه علاءالدین‌محمد زمینهٔ کاری شعر زادروز ۷۰۹ (قمری) ساوه پد...
بیوگرافی کامل سروش اصفهانی   میرزا محمدعلی سروش اصفهانی نام اصلی میرزا محمدعلی خان بن قنبرعلی اصفهانی سدهی زادروز ۱۲۲۸ ه‍. ق. سده (شهر) مرگ ۱۲۸۵ ه‍...
بیوگرافی کامل مسعود سعد سلمان   مسعود سعد سلمان شاعر دورهٔ غزنوی که در نیمهٔ دوم قرن پنجم و آغاز قرن ششم هجری می‌زیسته‌است. زندگی مسعود سعد سلمان، در سال ۴۳...
بیوگرافی کامل نظامی گنجوی   جمال‌الدین ابومحمد الیاس بن یوسف نظامی زادروز ۵۳۷ گنجه درگذشت ۶۰۸ گنجه آرامگاه گنجه محل زندگی گنجه ...
بیوگرافی کامل عماد خراسانی   عماد خراسانی نام اصلی عمادالدین حسنی برقعی زمینهٔ کاری غزل‌سرا زادروز بهار ۱۳۰۰ خورشیدی توس پدر و مادر سیدمح...
بیوگرافی کامل احمد آخوندوف   احمد آخوندوف نام اصلی احمد آخوندوف گرگانلی زادروز ۲۳ مارس ۱۹۰۹ گمیشان، ایران پدر و مادر رجب آخوند مرگ ۱۹۴۳ (...
بیوگرافی کامل اثیرالدین عبدالله اومانی   اثیرالدین عبدالله اومانی متخلص به اثیر شاعری است احتمالاً در دههٔ آخر سدهٔ ششم یا اوایل سدهٔ هفتم قمری می‌زیسته‌است. در روستای اومان که قبلا...