بیوگرافی بزرگمهر

بیوگرافی بزرگمهر

 

 

بُزُرْگْمِهْر بُخْتَگان (سده ۶ میلادی) فرزند بُختَگ وزیر خردمند خسرو انوشیروان شاهنشاه ساسانی بود. در برخی نوشتار بزرگمهر بابرزو یا برزویه پزشک دربار انوشیروان یکسان انگاشته شده است که شاید به دلیل هم‌زمانی این دو بوده باشد.

نخست بزرگمهر برای آموزش و پرورش فرزند انوشیروان، هرمز گماشته شده‌بود. هرمز نسبت به بزرگمهر خوش رفتاری ننمود و استاد را از خود آزرد، اما سپس از کرده خود پشیمان شد و جایگاه بزرگمهر بالا گرفت، تا آنکه به وزارت رسید و در امور کشوری با شایستگی بسیار به انوشیروان خدمت نمود.

خردمندی و تدبیر بزرگمهر

داستان‌های بسیار از خردمندی او گفته‌اند. از داستان‌های مشهور بزرگمهر پاسخی است به این پرسش در پیشگاه انوشیروان داده است:

که بزرگ‌ترین بدبختی چیست؟

فیلسوف یونانی گفت «پیری و کُودنی که با تنگدستی و نداری با هم باشد»، دانشمند هندی گفت «بیماری‌های جسمی که با دردهای روحی فزون گردد»، بزرگمهر گفت که «آدمی ببیند که عمرش در حال به پایان رسیدن است و کار نیکی نکرده‌باشد، این بدترین بدبختی هاست.» این پاسخ در پیش خسرو بسیار پسندیده آمد و مقام و ارج بزرگمهر در برابر دانشمندان و فیلسوف‌های خارجی نمایان شد.

همچنین گویند وقتی پادشاه هند دستگاه شطرنج نزد پادشاه ایران فرستاد، بزرگمهر اسرار آنرا کشف کرد و در برابر بازی تخته نرد را اختراع نمود. این رویداد در متنی پهلوی بنام چترنج نامک آمده‌است. نوشتاری به زبان پهلوی بنام پندنامگ وزرگمهر بختگان یعنی پندنامهٔ بزرگمهر پسر بختگان بدو منسوب است که دارای ۴۳۰ واژه است. همچنین در جوامع الحکایات آمده است روزی از سرزمین روم نامه‌ای به انوشیروان رسید. در نامه مطلبی چیستان گونه نوشته شده‌بود. همهٔ دانشمندان بزرگ شهر گردآمدند تا نامه را بخوانند، اما نتوانستند ولی بزرگمهر مطالب آنرا فهمید و مفهوم نامه را ترجمه کرد. عرب‌ها به وی بوذرجومهر گویند.

 

بیوگرافی شارل کولن   شارل آگوستَن دو کولُن (به فرانسوی: Charles-Augustin de Coulomb)(زاده ۱۴ ژوئن ۱۷۳۶ در آنگولم فرانسه - درگذشته ۲۳ اوت ۱۸۰۶ در پاریس) فیزیک...
بیوگرافی ابوسهل کوهی   ابوسهل بیژن کوهی زادروز ۳۹۳ هجری قمری مازندران درگذشت در حدود ۴۰۵ هجری قمری بغداد محل زندگی بغداد ملیت ایرانی ...
بیوگرافی میر حیدر آملی   میر حیدر آملی زادروز ۷۲۰ هجری آمل درگذشت ۷۸۷ حله یا آمل آرامگاه آمل محل زندگی آمل،نجف،حله نام‌های دیگر ...
بیوگرافی برهان‌ الدین کرمانی   برهان الدین نفیس بن عوض بن حکیم کرمانی یا برهان‌الدین کرمانی (زاده: ۸۱۲ هجری قمری در کرمان، درگذشت: ۸۹۰ قمری)، پزشک ایرانی قرن پانزده میلادی...
بیوگرافی دکتر فیروز نادری دکتر فیروز نادری  اهل کجاست؟ دکتر فیروز نادری کیست؟ بیوگرافی  کامل دکتر فیروز نادری بیوگرافی دکتر فیروز نادری دکتر فیروز نادری ویکی پدیا درباره  دکت...
بیوگرافی آلبرت اینشتین   آلبرت آینشتاین به تلفظ صحیح آلمانی، ولی معروف به انیشتن، انیشتین و اینشتین در ایران (به آلمانی: Albert Einstein) (زاده ۱۴ مارس ۱۸۷۹ - در...
بیوگرافی مایکل فارادی   مایکل فارادی (به انگلیسی: Michael Faraday) ‏ (۲۲ سپتامبر ۱۷۹۱ - ۲۲ اوت ۱۸۶۷) دانشمندی (فیزیکدان و شیمیدان ) انگلیسی که با زمینه‌های الکت...
بیوگرافی ابوبکر بن مظهر   ابوبکر بن مظهر (یا ابوبکر مطهر) بن محمد جمالی یزدی دانشمند ایرانی پایان سده‌ٴ دوازدهم میلادی است. وی مولف کتابی است به نام فرح‌نامه‌ٴ جمالی ...
بیوگرافی قطب‌ الدین شیرازی   نام کامل قطب الدین محمود بن مسعود بن مصلح شیرازی زادروز صفر ۶۳۳ قمری (آبان ۶۱۴) زادگاه شیراز، تاریخ مرگ یکشنبه ۱۷ یا ...
بیوگرافی دکتر هاراطون داویدیان هاراطون داويديان دكتر هاراطون داويديان دکتر هاراطون داویدیان بیوگرافی دکتر هاراطون داويديان زندگی نامه دکتر هاراطون داويديان آشنایی با دکتر هارا...
بیوگرافی فیثاغورس   پیتاگوراس، فیثاغورس یا فیثاغورث (به یونانی: Πυθαγόρας) فیلسوف و ریاضیدان یونان باستان (۵۶۹–۵۰۰ پیش از میلاد) بود. او نخستین کسی بود که ت...
بیوگرافی جیمز وات   جیمز وات (به انگلیسی: James Watt) (زاده ۱۹ ژانویه ۱۷۳۶ - مرگ ۲۵ اوت ۱۸۱۹) فیزیکدان و مخترع مشهور اسکاتلندی و پدر انقلاب صنعتی است. جیمز ...
بیوگرافی عبدالملک شیرازی ابوالحسن عبدالملک بن محمد شیرازی‌، ریاضیدان و اخترشناس مسلمان اهل ایران که در نیمه‌ٴ دوم سده‌ٴ دوازدهم‌ میلادی برآمد. او مخروطات آپولونیوس را، براس...
بیوگرافی حبش حاسب   حبش حاسب زادهٔ مرو (اکنون ماری، جمهوری ترکمنستان) در بغداد برآمد، و در اثنای ۸۶۴ تا ۸۷۴ میلادی در حدود صد سالگی درگذشت. منجم ایرانی زمان مأ...