وسعت و قلمرو سلسله ماد ها چقدر بود؟

در پایان هزارهٔ دوم پیش از میلاد، قبیله‌های مادی، استقرار در قلمروی غرب ایران که بعدها ماد نامیده شد را آغاز کردند؛ جایی که در آن زمان نشیمن‌گاه شاهک‌نشین‌های فراوان و گروه‌های قومی و زبانی گوناگونی مانند گوتی‌ها، لولوبی‌ها، کاسی‌ها و هوری‌ها بود. بعدها، در سده‌های نهم و هشتم پیش از میلاد، قدرت مادها تا حدی زیادی افزایش یافت و نقش آن‌ها برجسته شد و سرانجام در سدهٔ هفتم پیش از میلاد، سرتاسر غرب ایران و برخی از مناطق نزدیک آن به مادها تعلق یافت. بنابراین، مرزهای ماد در طول چند صد سال، به‌تدریج و رفته‌رفته تغییر کرد؛ با این حال، گسترهٔ جغرافیایی دقیق ماد برای ما ناشناخته باقی‌مانده است.

در دورهٔ نخستین، مرزهای غربی شاهک‌نشین‌های ماد که از یکدیگر مستقل بودند، از مرزهای غربی دشت همدان فراتر نمی‌رفتند. اطلاعات ما دربارهٔ حدود شمالی و شرقی ماد بسیار اندک است. با این حال، سرزمین اصلی ماد، آن‌گونه که آشوری‌ها از اواخر سدهٔ نهم پیش از میلاد تا آغاز سدهٔ هفتم پیش از میلاد آن را می‌شناختند، از سوی شمال به گیزیل بوندا محدود می‌شد که گیزیل بوندا در کوه‌های قافلان‌کوه در شمال دشت همدان قرار داشت؛ از سوی غرب و شمال غرب نیز محدودهٔ آن از دشت همدان فراتر نمی‌رفت و به کوه‌های زاگرس محدود می‌شد، به جز در جنوب غربی که مادها تا دره‌های زاگرس را در اختیار داشتند که این مرز در دامنهٔ کوه‌های گرین واقع شده بود و ماد را از الیپی، پادشاهی‌ای در نواحی پیشه‌کوه به سمت جنوب کرمانشاه، جدا می‌کرد. از سوی جنوب نیز مرز ماد به منطقهٔ ایلامی سیماشکی محدود می‌شد که امروزه با درهٔ خرم‌آباد تطبیق داده می‌شود.

به نظر می‌رسد که قلمروی ماد از سوی شرق و جنوب شرقی به دشت کویر و سرزمین پَتوشَرا (Patušarra) محدود بود؛ سرزمین پتوشرا چنانکه توسط شاهان آشوری توصیف شده است، در حاشیهٔ کویر نمک (احتمالاً دشت کویر) واقع شده بود. رشته کوه نزدیک پتوشرا را آشوریان «بیکنی» می‌نامیدند و از آن با عنوان «رشته کوه لاجورد» یاد می‌کردند. پژوهشگران معمولاً آن را با کوه دماوند که در شمال شرق تهران قرار دارد، برابر می‌دانند. پتوشرا ظاهراً همان منطقه‌ای‌ست که در فارسی میانه به‌صورت پَدشخوار ذکر شده است، جایی که در سده‌های میانی استخراج لاجورد از آن گواهی شده است. لاجورد که به عنوان خراج به آشوریان پرداخت می‌شد، «به واسطهٔ تجارت با مادی‌های مناطق شرقی به دست می‌آمد.» پتوشرا و کوه بیکنی، احتمالاً دوردست‌ترین قلمرو حکومت مادها بود که آشوری‌ها در طول بزرگ‌ترین توسعهٔ خویش در نیمهٔ دوم سدهٔ هشتم پیش از میلاد و دههٔ نخست سدهٔ هفتم پیش از میلاد، به آن نفوذ کرده بودند. با این حال، لوییس لوین استدلال می‌کند که کوه بیکنی به احتمال زیاد می‌بایست با رشته‌کوه الوند تطبیق داده شود که در غرب همدان قرار دارد؛ این تطبیق توسط استوارت کلیفورد براون و تعدادی دیگر از پژوهشگران مورد قبول واقع شده است. اگر تطبیق بیکنی با رشته‌کوه الوند درست باشد، به این معناست که آشوری‌ها هرگز از این کوه‌ها عبور نکردند و همهٔ سرزمین‌های مادی که تسخیر کردند یا برایشان شناخته‌شده بود، در غرب همدان قرار داشت.

شقایق فراهانی و مادرش فهمیه رحیم نیا فهمیه رحیم نیا فهیمه رحیم نیا کیست؟ فهميه رحيم نيا فهیمه رحیم نیا+عکس فهیمه رحیم نیا در مادرانه فهیمه رحیم نیا مادرانه فهیمه رحیم نیا در سریال مادران...
ناگفته هایی از شبنم طلوعی شبنم طلوعی شبنم طلوعی همسر کوروش تهامی شبنم طلوعی بازیگر شبنم طلوعی رقص پاییزی شبنم طلوعی عکس شبنم طلوعی کوروش تهامی شبنم طلوعی سریال بدون شرح شبنم ط...
همه چیز درباره اهمیت و موقعیت هگمتانه هگمتانه، پایتخت پادشاهی ماد، پایتخت تابستانی هخامنشیان و ساتراپ‌نشین ایالت ماد از دوران هخامنشیان تا ساسانیان بود. دانشنامه ایرانیکا بنیانگذاری ماد ...
اخبار جدید از بازیگران ایرانی شهاب حسینی، حضور در شبکه نمایش خانگی سوپراستار محبوب سینما در روزهای پایانی فیلمبرداری سریال «شهرزاد» قرار دارد. این سریال شبکه نمایش خانگی قرار اس...
جشن تولد رویایی دیوید بکام ستاره و بازیکن اسبق تیم ملی انگلستان دیوید بکهام، چندی قبل چهل‌مین سالگرد تولد خود را در کشور مراکش و در حضور اعضای خانواده و شماری از دوستان مشهورش ج...
محمدرضا گلزار ، تکاپوی سوپر استار محمدرضا گلزار، تکاپوی سوپر استار او سال گذشته، بعد از چند سال غیبت، سال شلوغی را تجربه کرد. به نظر می‌رسد آقای سوپراستار با نزدیک شدن به میانسالی ب...
به یاد بیژن پاکزاد، «آقای مُد» برند بیژن برند بیژن پاکزاد برند لباس بیژن طراح برند بیژن برند بيژن تاریخچه برند بیژن دانلود برند بیژن سایت برند بیژن برند عطر بیژن مارک لباس بیژن ...
عکس زندگی در کوره های آجرپزی خلازیر زندگی سخت است زندگی سخت است تو آسان بگیر زندگی سخت است اما زندگی سخت کودک آزار است زندگی سخت ساده است چرا زندگی سخت است زندگی سخت آسان است زندگی خیلی...
عکس شجاع خلیل زاده و مادرش شجاع خلیل زاده شجاع خليل زاده شجاع خلیل زاده در نود شجاع خلیل زاده بیوگرافی شجاع خلیل زاده ویکی شجاع خلیل زاده در برنامه 90 شجاع خلیل زاده پرسپولیس ش...
پگاه آهنگرانی و مادرش منیژه حکمت عکس پگاه آهنگرانی عکس پگاه آهنگرانی وهمسرش عکس پگاه آهنگرانی در جشنواره فجر عکس پگاه آهنگرانی در جشنواره فیلم فجر عکس پگاه آهنگرانی در اختتامیه عکسها...
عکس علی صالحی و مادرش عکس علی صالحی عکس علی صالحی و همسرش عکس سید علی صالحی عکس های سید علی صالحی عکس از سید علی صالحی عکس همسر علی اکبر صالحی عکسهای علی صالحی عکس علی اکب...
درباره حمیده خیرآبادی و دخترش ثریا قاسمی مادر ثریا قاسمی مادر ثریا قاسمی کیست مادر ثريا قاسمي نام مادر ثریا قاسمی اسم مادر ثریا قاسمی مادر لعیا زنگنه ثریا قاسمی عکس مادر ثریا قاسمی دختر ثريا...
عکس علی انصاریان و مادرش عکس علی انصاریان وهمسرش عکس علی انصاریان و همسرش در کنسرت عکسهای علی انصاریان وهمسرش عکس علی انصاریان عکس علی انصاریان فوتبالیست عکسهای علی انصاریان ...
علی صادقی: نقش بازی نمی کنم! مگر می شود با علی صادقی گفتگو کرد و مصاحبه، رنگ بوی خنده و شوخی را به خودش نگیرد. او درست مانند نقش هایی که بازی می کند، پر از هیجان و حس شوخ طبعی است...
عکس: دختران ناصرالدین شاه قاجار // دختر ناصرالدین شاه دختر ناصرالدین شاه عصمت الدوله دختر مظفرالدین شاه عکس دختر ناصرالدین شاه خاطرات دختر ناصرالدین شاه نام دختر ناصرالدین شاه تاج...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.