بزرگترین گالری عکس و تصویر در ایران

معرفی ساز قیچک

معرفی ساز قیچک

قِـیچَک یا غیژک یکی از سازهای زهی در موسیقی ایرانی است که مانند کمانچه با آرشه نواخته می‌شود. جنس کاسهٔ طنینی قیچک از چوب گردو یا توت بوده و سیم‌های آن فلزی هستند. ساز قیچک دارای قدمت بسیار زیادی است و در موسیقی نواحی ایران کاربرد فراوانی داشته و دارد. این ساز از نظر نوازندگی شبیه به ویولن‌سل است و حتی در نوع بزرگ‌تر آن که به قیچک بم معروف است، از آرشهٔ ویولن‌سل استفاده می‌شود.

 

قیچک‌نواز هنگام نوازندگی، قیچک را نشسته به صورت عمودی با دست چپ نگه می‌دارد و با دست راست آرشه را به صورت افقی در حرکات رفت و برگشت بر سیم‌های آن می‌کشد. طول ساز قیچک‌ حدود ۵۶ سانتی متر است.

 

• خاستگاه ساز قیچک
ساز قیچک اساساً محلی است و بیشترین رواج را در نواحی جنوب شرقی ایران و خصوصاً استان سیستان و بلوچستان و هرمزگان دارد. در سال‌های اخیر این ساز در شهرهای دیگر نیز استفاده می‌شود. در آن نواحی طبق عقیده و سنت اهالی، برای معالجه امراض به کار می‌رود. در شمال افغانستان نیز قیچک در موسیقی سنتی رواج وسیعی دارد. در ولایات مثل بغلان، کندز و بلخ از قیچک در محافل عروسی و دیگر مراسم خوشی استفاده می‌شود.

 

معرفی ساز قیچک

طول ساز قیچک‌ حدود ۵۶ سانتی متر است

 

انواع ساز قیچک
با رواج بیشتر قیچک، با حمایت وزارت فرهنگ و هنر ساختمان و کوک آن تکمیل و تنظیم شد و سه گونه قیچک تکمیل‌تر به نام‌های قیچک سوپرانو (به طول ۵۶٫۵ سانتی‌متر)، قیچک آلتو (۶۳ سانتیمتر) و قیچک باس به همان نسبت بزرگ‌تر ساخته‌اند. وسعت هریک از این انواع حدود سه اکتاو است. قیچک سوپرانو سازی است که قابلیت تکنوازی و همنوازی هر دو را حائز است ولی دو نوع دیگر (آلتو و باس) بیشتر به منظور همنوازی در ارکستر به کار می‌رود. آرشهٔ قیچک، پس از استاندارد سازی، عیناً همان آرشه ویولن است.

 

اجزای اصلی ساز قیچک:
کاسه طنینی : بدنه اصلی قیچک از چوب یک تکه و معمولا گردو، توت یا چوب های محکم دیگر ساخته می‌شود. کاسه طنینی، حجیم و دو فرو رفتگی بزرگ در طرفین، آن را به ۲ قسمت بزرگتر و کوچکتر تقسیم می‌کند. قسمت کوچکتر در پایین ساز قرار دارد و بر دهانه آن پوست کشیده می شود و خرک روی قسمت پوست قرار می‌گیرد. دهانه قسمت بزرگتر باز است و دسته، تا روی نیمی از این قسمت ادامه می‌یابد.

 

پوست: معمولا در ساخت قیچک از پوست آهو یا گوسفند استفاده می‌شود.

گوشی‌ها: قیچک دارای ۴ گوشی است که به صورت میخ سر پهن ، ۲ به ۲ در طرفین سر پنجه قرار دارد.

 

معرفی ساز قیچک

ساز قیچک توانایی اجرای تکنوازی و گروه نوازی را دارد

 

شیطانک: قطعه چوبی کم ار تفاع و باریک است به عرض دسته ساز که بین سرپنجه و دسته قرار دارد و سیم‌ها از درون شیارهای کم عمق آن عبور می‌کنند و به طرف گوشی‌های می‌روند.

دسته: جنس دسته قیچک از همان جنس چوب بدنه است که به صورت یک تکه با بدنه تراشیده می‌شود. دسته این ساز کوتاه است و از یک طرف به قسمت بزرگ تر کاسه، و از طرف دیگر به سر پنجه متصل است. قیچک فاقد دستان بندی ست و تمام فواصل موسیقی ملی (پرده، نیم پرده، ربع پرده) بر روی آن قابل اجراست.

 

سر پنجه: جعبه‌ای کوچک و تو خالی و از جنس چوب است. در ابتدای طول دسته مجموعا چهار گوشی (به تعداد سیم‌ها) در طرفین آن قرار دارند و در انتهای آن تاج قیچک با خمیدگی رو به عقب قرار دارد.
خرک: خرک قیچک از جنس چوب یا استخوان است به ارتفاع تقریبی ۲ سانتی متر که با ۲ پایه کوچک خود، روی پوست کاسه کوچک ساز قرار می‌گیرد و سیم‌ها از درون آن عبور می‌کنند.

سیم‌گیر: قطعه ای کوچک و از جنس چوب یا فلز است که در انتهای بدنه کاسه قیچک نصب شده و سر ِگره دار سیم به آن بسته می‌شود.
تعداد و جنس سیم‌ها: قیچک دارای ۴ سیم از جنس فلز است که چهارمین سیم، روکش دار و ضخیم تر است. طول سیم‌ها در قیچک معمولی از سیم گیر تا شیطانک حدود ۳۳ سانتی متر است.

آرشه: در نوع محلی این ساز از کمانه استفاده می‌شد اما امروزه از آرشه ویلن و در نوع بزرگتر (قیچک باس) از آرشه ویلنسل استفاده می‌شود.

آیفون ۸ گرانترین گوشی شرکت اپل است آیفون ۸ گرانترین گوشی شرکت اپل است قیمت گوشی آیفون ۸ براساس گزارش های منتشر شده شرکت اپل گرانقیمت ترین گوشی خود یعنی آیفون ۸ را با قیمت هزا...
شرایط نگهداری از شیرمادر، نکات ارزنده فرقی ندارد که برای نخستین‌ بار مادر شده‌اید یا تجربه چندمتان است، شیر دادن به نوزاد، در هر صورت موضوع بسیار قابل اهمیتی است و همواره در این رابطه سوال...
جراحی کم تهاجمی، کاربرد اصلی یک متخصص زنان و زایمان، گفت: روش های جراحی های کم تهاجمی بیشتر برای بیماری هایی مثل فیبرم هایی که باعث خونریزی مکرر و سقط جنین می شوند یا پلیپ ها...
ترک دادن پستانک، چطوری؟ سوالسلام خسته نباشید من فرزند یک ساله ایی دارم(پسر) که بدون پستونک به هیچ وجه نمیخوابه میخوام بدونم کی میتونم ترکش بدم و چطوری این کار رو انجام ب...
ترشح خونی در هفته ۳۵ بارداری سوال مخاطب نی‌نی‌بان: من در هفته 35 هستم. داخل ترشحم کمی خون هست. درد ندارم و حرکت جنینمم خوب است. نوار قلبش هم خوب بود. اما ترشح دارم و لکه ام ر...
چقدر طول میکشه حامله بشم؟ سوالسلام من اخیرا اقدام به بارداری کردم. تغیراتی را در بدنم احساس می کردم که احتمال زیاد دادم که باردار هستم . اما متاسفانه در همون تقریبا 15 روز...
ممنوعیت پرواز ۵ دختر ساپورت پوش در آمریکا شرکت هواپیمایی یونایتد ایرلاینز در آمریکا از پرواز ۵ دختر ساپورت پوش که یکی از آنها ۱۰ سال داشته جلوگیری کرد.به گزارش عصرایران، این شرکت هوایی گفته که...
بهترین زمان گذاشتن آی یو دی سوال:سلام من مطلب این سایت رو راجع به استفاده از IUD خوندم ممنون خیلی کامل بود و سوالم اینکه من 9.5 ماه پیش سزارین شدم و الان می خواستم از IUD اس...
پیشگیری طولانی مدت از بارداری، دردسرساز؟ سوال:سلام، من حدود پنج سال و 8 ماهه که از روش پیشگیری طبیعی استفاده میکنم و قصد دارم برای سال آینده بچه دار بشم ممکنه که این مدت طولانی واسم مشکل...
بارداری هفته به هفته، هفته بیست و هفتم گروه ترجمه نی نی بان: در این‌جا به تحولاتی که طی هفته بیست و هفتم بارداری برای تان رخ می دهد می پردازیم.رشد فرزند:فرزند شما اینک حدود دو پاوند (ب...
سرماخوردگی در نوزادان، پنج درمان ساده در این فصل معمولا تعداد سرماخوردگی‌ها افزایش پیدا می‌کند. این نوع سرماخوردگی معمولا در کودکان بیشتر دیده می‌شود. زمانی که دمای هوا افت می‌کند باید...
ویدیو بچه بامزه(۹۸) بچه ها با کارای بامزه ای که میکنن باعث خنده بزرگترهاشون میشن. در این ویدیو گزیده ای از کارای بامزه بچه هارو می بینیم.در صورت پخش نشدن ویدئو بر رو...
علت رشد کم نوزاد چیست؟ سوالسلام کودک من هفت ماه ونیم دارم وزن تولدش 3/100 بود ازچهار ماهگی رشد قابل توجهی نداشته الان 6/700هست خیلی تحرکش بالاست درست شیر نمیخوره، بجز ش...
چطور از سلامت کلیه ها مطمئن شویم؟ |سلامت کلیه|راههای سلامت کلیه|آزمایش سلامت کلیه|سلامت کلیه ها|آزمایش سلامت کلیه ها|تست سلامت کلیه|سلامت كليه ها|سلامتي كليه ها|تأثیر نماز بر سلامت كلی...
جوش زدن صورت نوزاد، راه چاره سوال مخاطب نی‌نی‌بان: پسرم ۵۵ روز داره وزنش وقت تولد۳.۲۵۰ قدش۵۲ از هفته دوم تولد صورتش جوش زد گفتن بخاطر گرمیجاته سردیجات خوردم پماد چشمی کورتینی...