عقب ماندگی نوزاد، ضرورت پیگیری مادر

عقب ماندگی نوزاد، ضرورت پیگیری مادر

یکی از مهم ترین بیماری هایی که ممکن است عامل عقب ماندگی شود، کم کاری تیرویید است که برای نوزادان انجام می گیرد و با تشخیص زودهنگام و درمان این بیماری می توان از بروز عوارض خطرناک آن جلوگیری کرد.

کم کاری مادرزادی تیرویید، شایع ترین علت قابل پیشگیری عقب ماندگی ذهنی در نوزدان است در کشورهای توسعه یافته، برای تشخیص حدود ۲۳ بیماری در همان دوران نوزادی، آزمایش های بیماریابی یا غربالگری انجام می دهند.

در زمانی که عقب ماندگی ظاهر می شود، درمان بی فایده است اما در موقع تولد به راحتی با یک آزمایش ساده از روز سوم تا پنجم بعد از تولد قابل شناسایی است و با درمان سریع می توان از بروز این معضل پیشگیری نمود و هرگونه تاخیر در درمان آن از ضریب هوشی و سلامتی نوزادان خواهد کاست.

هرگاه به دلیلی غده تیرویید نوزاد قادر به تولید هورمون تیرویید (تیروکسین) به اندازه کافی نباشد یا هورمون تیرویید در بدن به درستی فعالیت نکند، کم کاری تیرویید اتفاق می افتد.

هورمون تیرویید یکی از هورمون های مهم در رشد و تکامل نوزاد است و کمبود این هورمون عوارضی مانند عقب ماندگی ذهنی، کوتاهی قد، ناشنوایی، اختلال گفتار و بعضی از بیماری های مغزی و عصبی را به دنبال دارد.

با انجام یک آزمایش ساده در فاصله روزهای۳ تا ۵ بعد از تولد می توان به وجود کم کاری  مادرزادی تیرویید پی برد. این آزمایش با گرفتن چند قطره خون از  پاشنه پای نوزاد انجام می شود. این نمونه گیری ساده، بی خطر و به حدی کم درد است که گاه حتی نوزاد از خواب بیدار نمی شود.

نتیجه این آزمایش ۴۸ ساعت بعد مشخص شده و در صورت وجود کم کاری مادرزادی تیرویید در نوزاد بلافاصله اقدامات درمانی شروع می شود لذا خواهشمند است روز سوم بعد از تولد فرزندتان، به نزدیک ترین مرکز بهداشتی درمانی محل زندگی خود مراجعه نمایید. زمان در جلوگیری از عقب ماندگی ذهنی نوزادان مبتلا به کم کاری مادرزادیتیرویید از طلا با ارزش تر است.

کم کاری مادرزادی تیرویید به مواردی از کم کاری تیرویید گفته می شود که قبل از تولد و یا در زمان تولد وجود داشته باشد. هورمون های تیرویید نقش عمده ای را در رشد و تکامل تمام اعضای بدن به خصوص سیستم عصبی مرکزی هر فرد به عهده دارند. این نقش از هفته ۱۱ جنینی آغاز شده و تا آخر دوران رشد و بلوغ جسمی، فیزیکی و روانی فرد ادامه می یابد.

در دوران جنینی اگر غده تیرویید بنا به هر دلیلی تشکیل نشود، مقدار اندکی هورمون تیروکسین ازمادر به جنین منتقل می شود که ممکن است برای رشد جسمی و عصبی جنین کفایت کند اما در دوران بعد از تولد در صورت ادامه وضعیت فوق و عدم درمان سریع و به موقع، فقدان و یا کمبود هورمون تیرویید، تاثیر شدیدی روی رشد سلول های عصبی و سیناپس ها یا ارتباط های بین سلول های عصبی می گذارد.

◉ هیپوتیروییدی نوزادان

هیپوتیروئیدی نوزادان، بیماری ای است که در حدود ۵ درصد موارد در روز های اول بعد از تولد دارای علایم و نشانه است. این علایم معمولاً کم و غیراختصاصی هستند. معمولاً بیماری در روز های اول بعد از تولد به ندرت تشخیص داده می شود، به طوری که تنها ۱۰ درصد نوزادان در ماه اول زندگی شناسایی می شوند بنابراین نوزاد مبتلا تشخیص داده نمی شود و به علت این کم کاری غده تیرویید، دچار عقب ماندگی در رشد جسمی و ذهنی خواهد شد و به مرور علایم تاخیر در رشد عقلی کودک به صورت تأخیر در گردن گرفتن، کاهش فعالیت، خواب آلودگی و … خود را نشان خواهد داد.

در حال حاضر تقریباً تمامی کشور های صنعتی جهان برنامه غربالگری نوزادان را به طور اجباری انجام می دهند. کم کاری مادرزادی تیرویید یکی از علل مهم و قابل پیشگیری عقب افتادگی ذهنی در نوزادان است که در صورت شناسایی و درمان به موقع از عوارض بیماری پیشگیری به عمل می آید.

میزان بروز هیپوتیروییدی نوزادی در دنیا ۱ در هر ۳۰۰ تا ۴۰۰ تولد زنده است و در مطالعات انجام شده در ایران این نسبت، ۱ به ۱۰۰ است. نسبت سود به هزینه غربالگری کم کاری مادرزادی تیرویید در کشورهای توسعه یافته در مقایسه با عدم انجام آن ۱۰ به ۱ است. این نسبت در کشورهای درحال توسعه از ۷ تا ۱۱ به ۱ متفاوت بوده است.

برای اولین بار در کشور ما اجرای برنامه غربالگری کم کاری مادرزادی تیرویید نوزادان درا ستان گیلان در سال های ۸۵ و ۸۶ علاوه بر شناسایی ۵۰ بیمار که به اندازه جمعیت یک آسایشگاه نگهداری از کودکان عقب ماندها ست، باعث جلوگیری ا ز هزینه های احتمالی و پیشگیری از مشکلات روحی وروانی خانواده های این نوزادان گردید . بعد از آن برنامه کم کاری مادرزادی تیرویید نوزادان در حال حاضر در همه استان های کشور و برای تمامی نوزادان زنده به دنیا آمده نمونه گیری انجام میشود.

همچنین برنامه کنترل بیماری فنیل کتون اوری یا پی کی یو از سال ۸۵ با سه استراتژی ساماندهی خدمات بالینی بیماران در سراسر کشور، پیشگیری از طریق مشاور ژنتیکی برای تمامی بیماران و خانواده هایشان و بالاخره غربالگری نوزادان از نظر پی کی یو در استان های تهران، فارس و مازندران آغاز شد. در این برنامه با شناسایی نوزادان مبتلا به فنیل کتون اوری از عقب ماندگی ذهنی و جسمی بعدی بیماران پیشگیری می شود که تاکنون نزد کی به هزار بیمار شناسایی و تحت درمان قرار گرفته اند.

◉ نحوه برخورد با آزمایشات مربوطه:

الف) در سن ۳-۷ روزگی:

– اگر غلظت TSH mu/L :

کمتر از ۵ باشد   : طبیعی تلقی شود

بین ۵ تا ۹/۹  : در سن ۴ هفتکی نوزاد نمونه وریدی برای تعیین غلظت T4 T3RUP TSH اخذ شده و پس از دریافت جواب در صورت نیاز برابر دستورالعمل درمان میکنیم.

بین ۱۰ تا ۹/۱۹ برای تعیین غلظت T4 T3RUP TSH اخذ شده و پس از دریافت جواب آزمایشها، در صورت بیمار بودن نوزاد، درمان براساس دستورالعمل شروع شود

بیشتر مساوی ۲۰ : اخذ نمونه وریدی برای تعیین غلظت T4 و T3RUP TSH و شروع درمان براساس دستورالعمل پس از دریافت پاسخ آزمایشات:

– در صورت بیمار بودن نوزاد، درمان براساس دستورالعمل ادامه می یابد

– در صورت سالم بودن نوزاد، درمان قطع میگردد

– ۸ روز تا ۴ ماه و ۲۹ روزگی در صورتی که بیشتر مساوی از ۴ :نمونه وریدی برای تعیین غلظت T4 T3RUPوTSH اخذ شده و پس از دریافت نتایج براساس دستورالعمل اقدام شود.

* تذکر مهم: در نوزادانی که براساس دستورالعمل نیاز به نمون هگیری مجدد از پاشنه پا دارند، نتایج نوبت دوم غربالگری مورد ارزیابی قرار گرفته و براساس جدول بالا اقدام می شود.پزشکان بدون مرز.

علت موهای زائد دور پستان، راه حل سوال:سلام خسته نباشید. من 25سال دارم از شروع سیکل قاعدگیم درد داشتم و اکثر وقتا خون لختگی الان حدود دو سال هست ک خون لختیگیم کمتر شده اما موهای ز...
ورزش کردن در بارداری، فوایدش را می دانید! دانشجوی دکتری ورزش و دبیر دپارتمان ورزش و حرکات اصلاحی موسسه به رویان: پیشرفت تکنولوژی در زمینه‌های گوناگون موجب شده تا انسان جهت انجام فعالیت‌های...
آپاندیسیت در اطفال، چیزی می دانید؟ وجود آپاندیسیت در کودکان نوپا بسیار نادر است، اما به هر حال این امکان وجود دارد. لذا ممکن است تشخیص آپاندیس برای پدر و مادر نوزادان دشوار باشد. ممکن ا...
استفاده از ماسک موز به جای بوتاکس   وب سایت سلامت: راز رسیدن به پوستی زیبا در آشپزخانه تان است، چرا انقدر راه دور می روید؟ با مواردی بسیار ساده می توانید ماسک صورتی مناسب برای ...
عوارض زایمان زودرس، چیست؟ نتایج یک مطالعه جدید نشان می دهد که زایمان زودرس با افزایش 40 درصدی خطر ابتلا به بیماری قلبی و عروقی در زنان ارتباط دارد. محققان بیمارستان برگهام...
تصاویر ژله سه بعدی عکس انواع ژله سه بعدی ژله سه بعدی کیتی عکس ژله های سه بعدی مدل  ژله سه بعدی تزئین ژله سه بعدی ژله سه بعدی چند رنگ تصاویر ژله سه بع...
مراقبت از نوزاد، اولین روزهای تولد  درجه حرارت اتاق نوزاد : باید حداکثر 23 تا 24 درجه سانتی گراد و لباس او نرم و گرم و سبک باشد ( یک یا دو لایه لباس راحت ) بنابراین از پوشاندن لباس...
علت بی تفاوتی کودکان، هیچی براش مهم نیست! سوال:باسلام. من مربی مهد هستم کودک 5 ساله ای دارم {یتیم. وضعیت مالی متوسط) که بسیار نسبت به وسایل اش بی تفاوت است آنها را گم می کند یا جمع نمی کن...
حساسیت مرد به خانواده اش، راهکار چیست؟ سوالبا سلام.ممنون از راهنمایی قبلی شما مشاور محترم.سوال دیگری هم داشتم.همسرم نسبت به خانواده اش ( پدری) تعصب خاصی دارد که البته خود من هم همینطور...
عوارض بارداری دوقلو، می دانید؟ دو قلو شدن جنین - بچه دار شدن دوقلواما آیا تلاش برای  دوقلو زایی عاقلانه است؟ از نظر علمی و پزشکی صحیح است؟ دوست دارم همیشه قبل از اینکه روش کاری را ب...
درمان سرطان پروستات، واقعا ممکنه؟ چنگار پروستات یا Prostate Cancer(سرطان پروستات)زمانی به کار میرود که پروستات با پیشرفت سرطان مواجه باشد و همانطور که میدانید پروستات در دستگاه تناسلی ...
ملکه زیبایی جهان پریانکا چوپرا در گلدن گلوب ۲۰۱۷ + عکس ملکه زیبایی جهان پریانکا چوپرا در گلدن گلوب ۲۰۱۷ + عکس پریانکا چوپرا ملکه زیبایی جهان در مراسم گلدن گلوب ۲۰۱۷ حضور داشت.پریانکا چوپرا در مر...
افزایش قدرت باروری آقایان، تغذیه مناسب برای تقویت اسپرم به اندازه کافی روی (zinc) مصرف کنیدمیوه‌ها و سبزیجات باروری را در مردان تقویت می‌ کند. هر چه مصرف میوه‌ها و سبزیجات در مردان بیشتر با...
برای گلو درد بچه، غذای مناسب چیه؟ پرسش سلام خسته نباشید پسرم 18 ماهش و تب و گلو درد دارد چه غذایی برای تغذیه اش مناسب است ؟  پاسخبا سلام و تشکر معمولا استفاده از غذاهای سالم و مقو...
درد های شکمی، فیزیک خانم ها/ صدای دکتر براساس فرم و شکل بدن هر خانم این درد های شکمی متفاوت بوده است. مثلا خانمی که اضافه وزن دارد و فرم شکمشان متفاوت می باشد قطعا با خانمی که لاغرتر ب...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.