آشنایی با مدرسه چهار باغ

آشنایی با مدرسه چهار باغ

 

نام مدرسه چهار باغ
کشور  ایران
استان استان اصفهان
شهرستان اصفهان
اطلاعات اثر
نام‌های دیگر مدرسه مادر شاه سلطان حسین
کاربری مدرسه، باغ
دیرینگی دوره صفوی
دورهٔ ساخت اثر دوره صفوی
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۱۱۶
تاریخ ثبت ملی ۱۵ دی ۱۳۱۰

 

مدرسه چهارباغ که به نام مدرسه سلطانی و مدرسه مادرشاه نیز نامیده می‌شود، آخرین بنای تاریخی باشکوه دوران صفوی در اصفهان است که برای تدریس و تعلیم به طلاب علوم دینی در دوره شاه سلطان حسین، آخرین پادشاه صفوی، از سال ۱۱۱۶ تا ۱۱۲۶ هجری قمری ساخته شده است. مدرسه چهار باغ که به قول بسیاری از محققین هم مدرسه و هم مسجد بوده است، با ۸۵۰۰ متر مربع مساحت در ضلع شرقی خیابان چهارباغ قرار دارد.

وجه تسمیه

وجه تسمیه این مدرسه چهار ایوانی به سلطانی به این علت است که در زمان شاه سلطان حسین ساخته گشته است و مدرسه چهارباغ بدین جهت خوانده می شود که در خیابان چهارباغ واقع شده است. دلیل آنکه مدرسه مادر شاه نیز گفته می شود این است که مادر شاه سلطان حسین چند کاروانسرا و بازار و سایر نهادهای اقتصادی را وقف آن کرده است.

معماری

سبک معماری این بنا به شیوه اصفهانی است. ازنظر تناسب معماری و زیبایی طرح کاشی‌کاری، گنبد مدرسه چهارباغ بعد از مسجد شیخ لطف الله قرار دارد ولی در نظر استادان بزرگ این فن، در مجلّل این بنا که با طلا و نقره تزئین شده از لحاظ زرگری، طلاکاری، طراحی و قلمزنی، شاهکاری از صنایع ظریفه است و نظیر ندارد. مدرسه چهار باغ از لحاظ کاشی‌کاری هم دارای اهمیت است و انواع مختلف این فن را مانند کاشی هفت رنگ، معرق، گره چینی، پیلی و معقلی را در خود جای داده و در حقیقت موزه کاشی‌کاری اصفهان می‌باشد. محراب و منبر یکپارچه مرمری، حجره مخصوص شاه سلطان حسین، کاشی‌کاری بی‌نظیر مدخل مدرسه، خطوط نستعلیق کتیبه‌ها و پنجره‌های چوبی آلت‌بُری شده از قسمت‌های بسیار جالب و تماشایی این بنای نفیس تاریخی است. درختان چنار کهنسال و جوی آبی که در آن جریان دارد، بر زیبائی تزئینات نفیس کاشی‌کاری این بنای تاریخی افزوده و این مکان را بسیار فرح‌بخش و روح‌نواز کرده است.

کاروانسرا و بازار

کاروانسرای مادر شاه که مجلل‌ترین اقامتگاه مسافرین سه سده پیش بوده موقوفه و متصل به ساختمان‌های مدرسه چهارباغ، در ضلع شرقی آن است، هم اکنون تبدیل به مهمانسرایی به نام مهمانسرای عباسی شده واز لحاظ سبک معماری در بین هتل‌های درجه اول دنیا در زمان حاضر بی‌نظیر و منحصر به فرد است. دیگر موقوفه متصل به این بنا بازار هنر می‌باشد.

کتیبه‌های خوشنویسی

اکثر کتیبه‌های این بنا به خط ثلث عالی عبدالرحیم جزایری است و کتیبه سردر بازار سلطانی تاریخ ۱۱۲۲ ه‍. ق را دارد.

سنگاب‌ها

دو سنگاب در داخل مدرسه چهارباغ قرار دارند؛ یکی در سرسرای ورودی و دیگری در صحن مدرسه.

۱- سنگاب سرسرای ورودی از جنس سنگ پارسی است و بر روی آن کتیبه صلوات بر چهارده معصوم به خط ثلث برجسته در لوحه‌های کوچکی کنده‌کاری شده‌است. همچنین بر طبق کتیبه، سنگاب در ماه شعبان سال ۱۱۱۰ (قمری) توسط سنگتراشی به نام «محمد طاهر» ساخته‌شده‌است. در وسط دو لوح آخر عبارات زیر به خط نستعلیق وجوددارد:

(کتیبه اقل الطلبه محمد مهدی الحسینی عفی عنه)
(در شهر شعبان‌المعظم سنه ۱۱۱۰ به اتمام رسید عمل کمترین محمد طاهر)

۲- سنگاب موجود در صحن مدرسه روبروی ایوان جنوبی قرارگرفته و آنهم از جنس سنگ پارسی است. کتیبه این سنگاب به شرح زیر است:

(وفق حضرت امام حسین صلوات الله و سلامه علیه نمود این سنگاب را
حاجی ابوالحسن اردکانی فی شوال المکرم سنه تسعین و الف)

بر طبق کتیبه، سنگاب را در سال ۱۰۹۰ (قمری) ساخته‌اند. از آنجایی که سال ساخت مدرسه چهارباغ بین سالهای ۱۱۱۶ (قمری) و ۱۱۲۶ (قمری) و در زمان حکومت سلطان حسین صفوی است، چنین استنباط میشود که سنگاب قبل از ساختمان مدرسه در جای دیگری قرارداشته و بعداً به صحن مدرسه انتقال داده‌شده‌است.

 

خوب و بدهای خواستگاری دختر از پسر اگر درمورد خواستگاری دختر از پسر جمله ای بشنوید چه واکنشی نشان میدهید! همین جمله کافی است تا بمبی بین اعضای خانواده منفجر شود و همه شروع کنند به اظها...
اطمینان بی بی چک، امکان داره حامله باشم؟ سوال:با سلام خدمت دکتر گرامی یه سوالی داشتم از شما این که من عادتم سیکلش منظم هستش 17 هر ماه. من برای بارداری آذر ماه اقدام کردم از کیت تخمک گذار...
فیبروم رحمی، درمان اصلی سوال:سلام لطفا داروی اصلی فیبروم رحمی یا تخمدان چیست مدتی است از این موضوع رنج می برم. با تشکر.جواب:نیاز به مراجعه به متخصص زنان برای دریافت درما...
عکس نوشته دلم شکست کجایی ⋆ عکس نوشته دلم شکست کجایی مجموعه از عکس نوشته های عاشقانه می باشد که شامل 12 عکس نوشته با موضوع تنهایی و مرگ که همراه با متن های زیبا و … عکس نوشته د...
علت پریود نامنظم، نکات لازم سوال:با عرض سلام و خسته نباشید. من 18 سالمه و 1ساله که نامزد کردم،یه مشکلی پیدا کردم اونم اینه که من یک هفته قبل از موعد پریود شدم و تقریبا 5 روز...
یبوست در بارداری، باعث بیماریه؟ یبوست مشکل رایجی در طول بارداری است که نیمی از زنان باردار به آن دچار می‌شوند. یکی از دلایل آن، افزایش هورمون پروژسترون است که حرکت‌ ماهیچه‌های ص...
علاقه کودکان به مطالعه، چگونه بیشتر میشه؟ تعریف کردن یکی از مهارت‌های مهم تفکر انتقادی است. ممکن است ساده به نظر برسد ولی واقعاً پیچیده است. کودکی که می‌خواهد یک قصه پریان تعریف کند.از بچ...
سرماخوردگی کودکان، همش مریضه! سوال:سلام پسری ۴ساله دارم که خیلی زود مریض میشه سرما خوردگیهاش خیلی شدید میشه وخیلی دیر خوب میشه. از یک سالگی تا حالا سه بار تشنج بر اثر تب داشته...
محسن چاووشی و عکسی از کودکی هایش محسن چاووشی و عکسی از کودکی هایش در مشهد، مربوط به سال 1363.
تغذیه کودک، همه خوراکی های لازم برای تقویت کودک بهتر است از برخی روش های تغذیه ای کمک بگیرید تا بتوانید فرزندی سالم و قوی داشته باشید برخی راهکارهای تغذیه ای در این زمینه به شما...
تغییرات بدن در سه ماهه دوم بارداری از هفته ی ۱۲،رحم شروع به بیرون آمدن از داخل لگن خاصره می کند . پزشک شما می تواند بالای رحم را از دیواره ی شکم شما احساس کند . از هفته ی ۲۰،بالای ...
نمونه کارت تبریک دست ساز برای ولنتاین نمونه کارت تبریک دست ساز برای ولنتاین در این مطلب تصاویری از مدلهای کارت تبریک دست ساز برای روز ولنتاین ( روز عشق ) را برای شما آماده کرده ایم. امید...
روش ترک پستانک، راهکار چیست؟ سوالسلام خسته نباشید من فرزند یک ساله ایی دارم(پسر) که بدون پستونک به هیچ وجه نمیخوابه میخوام بدونم کی میتونم ترکش بدم و چطوری این کار رو انجام ب...
عکس نوشته های معنی دار جدید ۹۵ ⋆ در عکس نوشته های معنی دار جدید 95 سری جدید از عکس نوشته های پر حکمت و معنادار را قرار داده ایم که شامل 12 عکس نوشته همراه با متن.. عکس نوشته های معن...
چگونگی حرکات جنین در شکم مادر سوال:با سلام و خسته نباشید. خدمت شما من در هفته 18 بارداری هستم.گفته شده در این هفته احتمالا حرکات جنین را حس میکنم.من گاهی وقتها در این هفته وقت...

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.